İran Kedisi (Persian): Karakteri, Bakımı ve Fiyatı

İran Kedisi nasıl bir kedi?

İran kedisi (uluslararası adıyla Persian), uzun ve gür tüyü, yuvarlak yüzü ve iri gözleriyle dünyanın en tanınan kedi ırklarından biridir. CFA'ya göre ırk adını varsayılan anavatanı İran'dan alır; 1626'da İtalyan bir tüccarın İran'dan Avrupa'ya uzun tüylü bir kedi götürdüğü bilinir. Yetiştiriciler bu kedileri sonradan Ankara kedisiyle birleştirerek sağlam yapılı, kısa burunlu ve ipeksi tüylü bugünkü tipi oluşturmuştur.

Orta-iri boylu, tıknaz (cobby) gövdeli, geniş göğüslü ve kısa, kalın kemikli bacaklı bir kedidir; kulakları küçük, kuyruğu kısa, gözleri iri ve yuvarlaktır. İran kedisi 1906'da kurulan CFA'nın altı kurucu ırkından biridir. CFA yedi renk bölümü tanır: düz renkler, gümüş ve altın, gölgeli ve duman, tekir, kaplumbağa, calico ve iki renk, ayrıca Himalaya (uç renkli) bölümü.

Mizacı tatlı, sevecen ve sessizdir: CFA onu oyuncak kovalamaya ikna edilebilen ama asıl mutluluğunu insanından ilgi görmekte bulan, tezgâha ve perdeye tırmanmak yerine yerde kalmayı seven bir kedi olarak anlatır. Uzun tüyü her gün bakım ister; basık yüz yapısı da göz, nefes ve diş sağlığında ek dikkat gerektirir. Bu sayfada İran kedisinin renklerini, günlük bakımını, beslenmesini, sağlık testlerini ve sahiplenme yollarını bulacaksınız.

İran Kedisi, evinde ya da doğal ortamında — Foto: Rudolph.A.furtado · CC0

İran Kedisi özellikleri

İran Kedisi temel özellikleri
Irk boyutu	Orta-iri; tıknaz (cobby), geniş göğüslü gövde [3]
Yapı	Kısa, kalın kemikli bacaklar; küçük kulak, kısa kuyruk, iri yuvarlak gözler [3]
Tüy yapısı	Uzun, kalın ve gür; düzenli bakım şart [3]
Renk bölümleri	Düz, gümüş-altın, gölgeli-duman, tekir, kaplumbağa, calico-iki renk, Himalaya [3]
Göz rengi	Çoğunda bakır; gümüş-altında yeşil, Himalaya'da mavi [3]
Mizaç	Tatlı, sevecen, sessiz ve sakin [3]
Eğitilebilirlik	Eğitimi en kolay ırklardan; çoğu adına yanıt verir [3]
Tüy bakımı	Her gün tarama; göz köşesi, burun ve kuyruk altı temizliği [5]
Ortalama yaşam süresi	12–15 yıl [6]
Ortanca ölüm yaşı (İngiltere veteriner kayıtları)	14,1 yıl (70 kedilik örnek) [7]
Köken	İran (adını aldığı varsayılan ülke); ırk Avrupa'da geliştirildi [3]
Önemli sağlık testi	Polikistik böbrek hastalığı (PKD) DNA testi [4]

İran Kedisi, gri, yandan görünüm — Foto: Si Griffiths · CC BY-SA 3.0

İran Kedisi karakteri

FIFe İran kedisini genellikle sosyal ve kolay uyum sağlayan bir kedi olarak tanımlar; sahibine yakın olmayı, yemek yaparken ya da uyurken yanında durmayı sever. CFA'ya göre oyuncak kovalamaya ikna edilebilir ama çoğu zaman ilgi ve sevgi görmekle yetinir. Mutfak tezgâhına tırmanmak ya da perdeye çıkmak yerine yerde kalmayı tercih eder. Sakin mizacı sayesinde çocuklarla ve diğer evcil hayvanlarla genellikle iyi geçinir.

Sahibine bağlılık
Çocuklarla uyum
Oyunculuk
Konuşkanlık
Tüy dökme
Bakım ihtiyacı

Ölçekler kulüp standartları ve kaynaklardaki tanımlardan editoryal olarak derlenir; her kedi kendine özgüdür.

İran Kedisi, günlük hayatından bir an — Foto: Rudolph.A.furtado · CC0

İran Kedisi, kızıl, yandan görünüm — Foto: PersianDutchNetwork · CC BY-SA 4.0

İran Kedisi renkleri

Aşağıdaki 10 rengin hepsi ırk standardında kabul edilir.

Beyaz
Klasik İran kedisi görünümüdür. Gözler bakır, mavi ya da biri mavi biri bakır olabilir; mavi gözlü beyazlarda doğuştan sağırlık riski daha yüksektir.
Siyah ve kızıl
Tüy dibine kadar tek renk, yoğun siyah ve canlı kızıl. Düz renkli İranlılarda göz rengi parlak bakırdır.
Chinchilla ve gölgeli
gümüş, altın
Beyaz ya da krem zemin üzerinde yalnız tüy uçları renklidir; ışıl ışıl bir görünüm verir. Bu bölümdeki kedilerin gözleri yeşil ya da mavi-yeşildir.

Duman ve cameo
Açık alt tüy üzerinde koyu uçlu duman (smoke) ve kızıl uçlu cameo desenleri; CFA'nın gölgeli ve duman bölümündedir.
Kaplumbağa ve mavi-krem
Siyah-kızıl ya da mavi-krem tüylerin karıştığı parti-color desenlerdir; çikolata kaplumbağa ve lila-krem çeşitleri de vardır.
Calico ve iki renk
Beyazla birleşen kaplumbağa (calico) ve tek renk+beyaz (bicolour) desenlerdir; iki renkli kedilerde mavi ya da farklı renkli gözler görülebilir.
Himalaya
uç renkli
Yüz, kulak, ayak ve kuyruğun koyu olduğu uç renkli desendir; gözler koyu mavidir. CFA bunu İran kedisinin ayrı bir renk bölümü olarak tanır.

Diğer renkler

Mavi ve krem
Siyah ve kızılın seyreltilmiş, yumuşak gri-mavi ve açık krem tonlarıdır; CFA'nın düz renkler bölümündedir, gözler parlak bakırdır.
Çikolata ve lila
Kahverengi pigmentin koyu (çikolata) ve seyreltilmiş açık (lila) tonlarıdır; CFA'nın düz renkler bölümünde yer alır.
Tekir
Klasik ve uskumru tekir desenleri ile yamalı tekirler kabul edilir; bazı gümüş tekirlerin gözleri yeşil ya da ela olabilir.

Kendini bul

İran Kedisi kime uygun?

Daha önce kedi beslemiş ya da beslemeye hazırlanan biri gözüyle baktık. Hangi durumdasın? Seç; sayfanın devamında senin için küçük notlar çıksın.

Uygun3 durum

Apartmanda yaşıyorum
Ev içine çok uyumlu, yerde kalmayı seven bir kedi; fazla hareket istemez.
Sessiz bir kedi istiyorum
Çok sessizdir; gürültüsüz, düzenli bir ev ona da en uygun ortamdır.
Küçük çocuğum var
CFA her yaştan çocuklu aileye uygun bulur; tüyünü çekmemeyi ve doğru kaldırmayı öğretin.

Dikkat ister3 durum

İlk kez kedi sahipleneceğim
Mizacı kolay; ama günlük tüy ve yüz bakımı, kuaför ve veteriner ziyareti ister.
Evde zaten bir köpeğim var
Sakin köpekle geçinir; hızlı ve kaba oyun bu sakin ırkı strese sokar.
Evim yazın çok ısınıyor
Yoğun tüyü ve basık yüzü nedeniyle sıcakta zorlanır; serin bir köşe şart.

Uygun değil3 durum

Tüy bakımına az vaktim var
Uzun tüyü her gün taranmazsa hızla keçeleşir.
Çok soruluyor
Oyuncu, hareketli bir kedi istiyorum
Oyuncak kovalamaya ikna edilir ama çoğu zaman ilgiyi oyuna tercih eder.
Bütçem sınırlı
Kuaför ve göz-diş kontrolleri için düzenli bütçe ayrılmalı.

Kısaca

Kimler için ideal: Sakin, sessiz ve sevecen bir ev kedisi arayan, her gün tarama ve yüz temizliğine zaman ayırabilecek, apartmanda yaşayan kişiler ve çocuklu aileler için uygundur.

Kimler için zor: Günlük tüy bakımına zaman ayıramayacak, kuaför ve göz-diş kontrolleri için bütçe ayıramayacak ya da çok hareketli, oyun başlatan bir kedi isteyenler için uygun değildir. Sıcak ve serinletilemeyen evler de basık yüzlü kediler için risklidir.

İran Kedisi evde bakımı zor mu?

Ev hayatı panosu: kaynaklardaki değerlendirmelerden. “Kime uygun?” bölümünde seçtiğin durumla ilgili gösterge vurgulanır.

Bakım zorluğuZor

Apartman yaşamıUygun

Günlük egzersizGünde 2 kez 10–20 dakika sakin oyun

Tüy dökmeÇok

KonuşkanlıkSessiz

OyunculukSakin

İran kedisinin bakımı zamana dayalı olarak zordur. CFA uzun, kalın tüyün ciddi ve düzenli bakım taahhüdü gerektirdiğini, International Cat Care de keçeyi, tüy yumağını ve lekeyi önlemek için her gün bakım yapılmasını önerir. Göz köşeleri, burun çevresi ve kuyruk altı düzenli temizlenmelidir. Pek çok sahip düzenli aralıklarla profesyonel kedi kuaförüne başvurur.

Apartman yaşamına çok iyi uyum sağlar: sakin, yerde kalmayı seven ve çok tırmanmayan bir kedidir. Basık yüzlü kediler sıcakta nefes almakta zorlanabileceği için yazın evi serin tutun, kediyi güneşte ya da kapalı arabada bırakmayın. iCatCare saf ırk kedilerin sağlık sorunlarına daha yatkın olduğunu belirterek en az yılda bir veteriner kontrolü önerir.

İran Kedisi bakımı

Tüy bakımıHer gün

Uzun tüy her gün taranmalıdır; koltuk altı, karın ve kulak arkası keçeleşmeye en açık bölgelerdir.

Göz bakımıHer gün

Basık yüzlü kedilerde göz yaşı lekesi sık görülür; göz çevresi nemli, temiz bir bezle silinir.

Arka bölge temizliğiGerektiğinde

Uzun tüyler kirlenebileceği için kuyruk altı bölgesi kontrol edilir; bu bölgedeki tüyler kısaltılabilir.

Tırnak ve banyo2–4 haftada bir

Tırnaklar kısaltılır.

Tüy bakımı

Her gün

CFA, keçeleri ve düğümleri önlemek için hem kalın hem ince dişli çelik ya da teflon kaplı bir tarak kullanılmasını önerir; iCatCare her gün tarama yapılmasını ister. Tarama sırasında koltuk altlarını, kulak arkasını, karın altını ve arka bacak iç yüzlerini atlamayın; keçe en çok bu bölgelerde oluşur. Keçeyi makasla kesmeye çalışmayın, deri kolayca kesilir. Yavruyu bakıma erken alıştırmak (CFA) yetişkinlikteki işi çok kolaylaştırır.

Göz ve yüz bakımı

Her gün

International Cat Care'e göre basık yüzlü kedilerde kısa ve şekli bozuk gözyaşı kanalları sürekli göz yaşı taşmasına, lekeye ve sürekli ıslak kalan deride yaralara yol açabilir. CFA iri gözlerin lekelenebileceğini ve yumuşak, nemli bir bezle temizlenmesini önerir. Yüzdeki deri kıvrımlarını da kuru tutun. Kızarıklık, gözü kısma, bulanıklık ya da koyu renkli akıntı görürseniz beklemeden veterinere gidin.

Banyo

Ara sıra, kuaför ya da evde

CFA banyonun ara sıra yapılmasını, öncesinde tüyün iyice taranmasını ve tırnakların kesilmesini önerir. Banyodan sonra uzun ve gür tüyü kök diplerine kadar tamamen kurutun; nemli kalan tüy keçelenir. Kuyruk altında tüy kirleniyorsa bu bölgeyi aralarda ılık suyla temizlemek iCatCare'in önerdiği düzenli bakımın parçasıdır.

Tırnak bakımı

Ayda bir kontrol

International Cat Care'e göre çoğu kedi tırnağını tırmalayarak kendisi uygun uzunlukta tutar; sağlıklı kedide düzenli kesim gerekmez. Tırnak halıya ve kumaşa takılıyor, pati gevşekken görünüyor ya da sert zeminde tıkırdıyorsa kısaltma zamanı gelmiştir. Yalnız ucun şeffaf kısmını kedi tırnak makasıyla alın, ortadaki pembe damarlı bölgeye (canlı kısım) dokunmayın; ilk kesimi veteriner ekibinin göstermesini isteyin. Evde dikey ve yatay en az bir tırmalama tahtası bulunsun.

Diş bakımı

Mümkünse her gün

International Cat Care dişlerin kedi kabul ettiği sürece her gün, kedilere özel veteriner diş macunuyla fırçalanmasını önerir; insan diş macunu asla kullanılmaz. Önce baş ve ağız çevresine dokunmaya, sonra parmaktan macun yalamaya alıştırın; fırçaya geçince her yanda 10 saniyeyle başlayıp 30 saniyeye çıkın. Fırçalama her yaşta öğretilebilir. iCatCare'e göre basık yüzlü kedilerde diş dizilim bozukluğu (maloklüzyon) ısırmayı ve çiğnemeyi zorlaştırabilir ve diş hastalığına yol açabilir; düzenli ağız kontrolü bu ırkta özellikle önemlidir.

Kulak bakımı

Haftada bir bakış

PDSA'ya göre kedi kulakları veteriner hekim istemedikçe rutin olarak temizlenmez; düzenli olarak bakılır. Kir, koyu kulak kiri, kızarıklık, sıcaklık ya da şişlik görürseniz veterinere gidin. Kulak çubuğu kullanmayın: kiri içeri iter ve kulak zarına zarar verebilir. Gerekirse yalnız kulak girişini, kedilere özel temizleyiciyle nemlendirilmiş pamukla silin.

Kum kabı

Günde 2 kez temizlik

International Cat Care her kedi için bir kum kabı ve bir tane fazlasını, birbirinden ayrı yerlere koymayı önerir. Kabın boyu kedinin burnundan kuyruk köküne kadar olan uzunluğunun bir buçuk katı olmalı; yaklaşık 3 cm kum yeterlidir. Kab günde en az iki kez temizlenir; topaklanan kumda 2–4 haftada, topaklanmayan kumda haftada bir tamamen boşaltılıp sıcak suyla yıkanır. Mama ve sudan uzak, sessiz bir köşe seçin. Uzun tüylü kedilerde kuyruk altına kum ve dışkı yapışabilir; ince taneli kum ve günlük kontrol iyi gelir.

İlgili rehberKısırlaştırılmış kedi beslenmesi Kedi bakımı: beslenme, kum kabı, tüy, oyun ve sağlık

İran Kedisi ne yer? Yaşa göre beslenme

Günde 3–4 öğün

Yavruya büyüme dönemine uygun, tam ve dengeli bir yavru maması verin. Cornell Feline Health Center 6 aylıktan küçük yavrular için günde üç öğünü, 6–12 ay arasında günde iki öğünü önerir; VCA ise günlük miktarın 3–4 küçük öğüne bölünmesinin çoğu yavru için uygun olduğunu belirtir. Hızlı değil, dengeli büyüme hedeflenir; serbest (sürekli dolu kap) besleme yavrunun gereğinden fazla kilo almasına yol açabilir. Uygun bir yavru maması seçildiyse veteriner hekim önermedikçe vitamin ya da mineral takviyesi eklenmez.

Bu ırka uygun kedi mamaları ve güncel fiyatlar

70 mama 5 mağazada her gün izleniyor; stoktaki en düşük kg fiyatı 249 ₺ (son ölçüm). Yaşa ve içeriğe göre süzüp mağaza mağaza karşılaştırın.

Mamaları karşılaştır

Yavru kedi mamaları Kısırlaştırılmış kedi mamaları

İlgili rehberKedi ne yer?Yavru kedi: ilk aylarda bakım, beslenme ve gelişim

İran Kedisi eğitimi

Eğitim zorluğuKolay

CFA İran kedisini eğitimi en kolay ırklardan biri olarak tanımlar: "hayır" sözcüğünün anlamını çabuk öğrenir ve çoğu adına yanıt verir. Bunun bir nedeni de yavruluktan itibaren düzenli tarama ve yüz temizliğine alıştırılmasıdır; ellenmeye alışan kedi kurallara da kolay uyum sağlar.

Eğitimde öncelik bakım rutinidir: tarama, göz silme, tırnak kesimi ve banyo kısa, sakin ve ödüllü oturumlarla öğretilir. Zorla tutulan ve korkutulan bir İran kedisi taramadan kaçmaya başlar; bu da keçeye ve kuaför masrafına dönüşür.

Öncelik sırası

Her gün kısa tarama oturumuna alıştırma
Göz ve yüz silmeye sakin durma
Tırnak kesimi ve banyoya kademeli alıştırma
Kum kabı ve tırmalama tahtası alışkanlığı
Adına gelme ve "hayır" sözcüğünü öğrenme
Taşıma çantasına sakin girme (kuaför ve veteriner ziyaretleri için)

İlgili rehberKedi tuvalet dışına yapıyor Kedi tırmalama

İran Kedisi egzersiz ve oyun

Günlük ihtiyaç Günde 2 kez 10–20 dakika sakin oyun

İran kedisi hareket ihtiyacı düşük bir kedidir; CFA oyuncak kovalamaya ikna edilebildiğini ama ilgiyi oyundan daha çok sevdiğini yazar. Yine de günlük oyun kilo kontrolü ve zihinsel uyarım için gereklidir. PDSA, günde iki kez 15–20 dakikalık oyunla başlamayı ve kedi formlandıkça süreyi artırmayı önerir; kediler en hareketli oldukları şafak ve alacakaranlıkta oyuna daha isteklidir. Oyuncakları birkaç günde bir değiştirin, oyunu parmak yerine oyuncakla oynayın. Lazer ışığı ve ekran oyunları yakalanacak bir şey bırakmadığı için önerilmez; ip, yün ve kurdele başıboş bırakılmamalıdır, yutulursa bağırsak tıkanmasına yol açabilir. Basık yüzlü kedilerde oyunu kısa tutun; ağız açık soluma ya da hızlı nefes görürseniz oyunu bırakın, sürerse veterinere başvurun.

Sevdiği oyunlar

Yerde sürüklenen olta oyuncağı
Yumuşak top
Bulmaca besleyici
Saklanan ödül
Pencere önü seyir
Kısa tünel oyunu

İran Kedisi çocuklarla ve diğer hayvanlarla

İran Kedisi, başka bir hayvanla — Foto: Rudolph.A.furtado · Public domain

Çocuklarla

CFA sakin mizacı sayesinde İran kedisinin her yaştan çocuklu ailelere uygun olduğunu belirtir. Uzun tüyünü çekmemek, gözlerine dokunmamak ve kediyi kaldırırken ön ve arka bacaklarının altından desteklemek çocuklara öğretilmelidir. International Cat Care küçük çocuklar ile kedinin her zaman gözetim altında olmasını, çocuklara kediyi düz avuçla ve karın ile patilerden uzak durarak okşamayı öğretmeyi önerir. Olta (tüylü çubuk) oyuncakları, çocukların kediyi kucaklamadan oyuna katılmasını sağlar.

Kedilerle

Diğer kedilerle genellikle uyumludur. Hareketli ve oyunbaz bir kediyle aynı evde yaşıyorsa İran kedisinin dinlenebileceği sessiz bir köşesi olsun.

Köpeklerle

CFA diğer evcil hayvanlarla yaşayan evlere de uygun olduğunu belirtir. Sakin ve kediye saygılı köpeklerle iyi geçinir; hızlı ve kaba oyun bu sakin ırkı strese sokabilir.

Sağlık: dikkat edilmesi gerekenler

Polikistik böbrek hastalığı (PKD)

Böbrekte zamanla büyüyen sıvı dolu keselerle seyreden kalıtsal bir hastalıktır ve böbrek yetmezliğine yol açabilir. Genetik testi vardır; ebeveynlerin test sonucu sorulmalıdır.

Basık yüze bağlı sorunlar

Dar burun delikleri, göz yaşı kanallarında tıkanma, diş dizilim bozuklukları ve sıcakta nefes zorluğu görülebilir.

Hipertrofik kardiyomiyopati (HCM)

İran kedisi bu kalp hastalığına yatkın ırklar arasında sayılır. Ağız açık soluma ve ani arka bacak felci acil durumdur.

Deri ve tüy sorunları

Bakımı aksayan tüyde keçe altında deri tahrişi ve mantar enfeksiyonu gelişebilir.

Rehber: Tüy bakımı: kedi ve köpek ne sıklıkla taranır?

Sağlık rehberleriKedi ve köpekte kabızlık Kedide stres belirtileri

İran Kedisi videoları

Konuyu izleyerek öğrenmek isteyenler için seçtiğimiz videolar. Videolar ilgili kanallara aittir.

**İran kedisinin özellikleri ve bakımı**Can PaksoyYouTube · 7:01

İran Kedisi sahiplenme

İran kedisi sahiplenmek

İran kedisi sahiplenmek için önce belediye bakımevlerine, hayvan hakları derneklerine ve ırka özel sahiplendirme gruplarına bakın; bakım yükü nedeniyle yuvası değişen yetişkin İran kedileri sık yeni sahip arar. Yavru almak istiyorsanız ebeveynlerin PKD testini belgeyle gösteren, aşırı basık yüzlü kedilerle üretim yapmayan, sizi de sorgulayan kayıtlı bir yetiştiriciyle çalışın. İlan platformlarında ilanı verenin kimliğini, kedinin kayıtlarını ve yüz yüze görüşme imkânını doğrulayın.

Belediye hayvan bakımevleri ve hayvan hakları derneklerinin sahiplendirme duyuruları
Irka özel sahiplendirme ve kurtarma grupları
Ebeveynlerin PKD testini paylaşan, kulübe kayıtlı yetiştiriciler
İlan platformları (satıcının kimliğini, kedinin belgelerini ve görüşme imkânını doğrulayarak)

İran kedisi sahiplenmeden önce

İran kedisini fotoğraflardaki bulut gibi tüyü için değil, her gün sürecek bakım rutinini sevebileceğiniz için seçin. Bu ırk uzun yıllar boyunca günlük tarama, göz ve yüz temizliği ve düzenli veteriner kontrolü ister.

Her gün 10–15 dakikamı tarama ve göz-yüz temizliğine ayırabilir miyim?
Düzenli kuaför, diş ve göz kontrolleri için bütçe ayırabilir miyim?
Yazın evi serin tutabilir ve basık yüzlü bir kedinin nefes sorunlarını izleyebilir miyim?
Evdeki tüy miktarına ve tüy yumağı kusmalarına hazır mıyım?
Aşı, parazit, kısırlaştırma, mama, kum ve beklenmedik veteriner masraflarını yıllarca karşılayabilir miyim?
Taşınma, iş değişikliği ya da bebek gibi değişikliklerde kedim için de plan yapacak mıyım?

Yavru mu yetişkin mi?

İran kedisi yavrusu taramaya ve yüz temizliğine baştan alıştırılabilir, bu büyük bir avantajdır. Yetişkin bir İran kedisinde ise tüyün durumu, göz ve nefes sağlığı, mizacı ve bakıma tepkisi bellidir; ilk kez bu ırkı sahiplenenler için daha öngörülebilir olabilir.

Yavru: bakım rutinini baştan siz kurarsınız; ilk aylarda daha sık öğün, aşı takvimi ve kısırlaştırma planı gerekir.
Yetişkin: tüy, göz ve nefes durumu bellidir; sahiplenmeden önce veteriner muayenesi isteyin.
Yaşlı kedi: sakin bir arkadaş arayanlar için uygundur; böbrek, diş ve göz durumunu baştan konuşun.

Barınaktan sahiplenme

5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'na göre yerel yönetimler sahipsiz hayvanlar için bakımevi kurar ve onlar sahiplendirilene kadar bakımlarını ve tedavilerini sağlar. Kimliklendirme yönetmeliğine göre bakımevinden sahiplenilen kedinin pasaportunu ve Ev Hayvanı Kayıt Sistemi (PETVET) kaydını belediyenin yetkili veteriner hekimi, sahiplendirmeden itibaren 10 gün içinde yeni sahip adına düzenler. Barınaklarda ve sahiplendirme ilanlarında İran kedisi ve İran kırması uzun tüylü kediler de yuva bekleyebilir. Belgesiz bir kedide ırktan çok kedinin sağlığına ve mizacına bakın.

Bulunduğunuz yerin belediye hayvan bakımevini arayın; sahiplendirme şartları ve istenen belgeler belediyeye göre değişir.
Kediyi birkaç kez ziyaret edin; bakıcılara alışkanlıklarını, diğer kedi ve köpeklerle ilişkisini, bilinen sağlık sorunlarını sorun.
Sokakta bulduğunuz bir kediyi önce veteriner kliniğinde ya da il/ilçe tarım ve orman müdürlüğünde mikroçip için okutun; sahibi varsa ona ulaşılır.
Mikroçip numarasının PETVET'te sizin adınıza işlendiğini kontrol edin; bir kişiden sahiplendiyseniz sahip değişikliğini 60 gün içinde bildirin.
Kuduz Yönetmeliği'ne göre üç aydan büyük kediler yılda bir kez kuduza karşı aşılanır; bu yasal bir yükümlülüktür.
Kedi kaybolursa 7 gün içinde il/ilçe müdürlüğüne bildirin; ev hayvanını terk etmek yasaktır.

Yetiştiriciden alırken sorulacaklar

Sorumlu bir yetiştirici yetişkin kedilerini ve yavruların büyüdüğü ortamı gösterir, ırka özgü sağlık testlerinin sonuçlarını belgeyle paylaşır, sizi de yaşam koşullarınız hakkında sorgular. CFA, yavruların çoğunun yeni yuvasına 12–16 haftalıkken gittiğini, 6–8 haftalık yavru teklifinin bir uyarı işareti olduğunu yazar; FIFe kuralları da yavrunun 14 haftalık olmadan ve temel aşıları tamamlanmadan teslim edilmemesini şart koşar.

Ebeveynlerin polikistik böbrek hastalığı (PKD) DNA testinin negatif olduğunu belgeyle görün; iCatCare İran kedisi alırken bu belgenin istenmesini önerir.
Ebeveynlerin ve yavrunun rahat nefes aldığını, burun deliklerinin aşırı dar olmadığını kendiniz gözlemleyin; CFA nefes sorunu olan kedilerin damızlıktan çıkarıldığını yazar.
Yavrunun gözlerinde sürekli akıntı ve yara olmadığına bakın; gözyaşı kanalı sorunları basık yüzle ilişkilidir (iCatCare).
Cornell İran kedisini HCM'ye yatkın ırklar arasında saydığı için ebeveynlerde kalp taraması yapılıp yapılmadığını sorun.
Yavruyu annesiyle birlikte, büyüdüğü ortamda görün; mümkünse görüntülü görüşme ve güncel tarihli videolar isteyin.
Aşı karnesini, iç-dış parazit uygulamalarını ve mikroçip numarasını belgeyle karşılaştırın.
Şecere (soy kütüğü) ve kulüp kaydının hangi kuruluşa (FIFe, CFA, TICA ya da bunlara bağlı bir kulüp) ait olduğunu sorun.
Yazılı sözleşme, sağlık garantisi ve sorun çıkarsa ne yapılacağı konusunda net bilgi isteyin.
Yavrunun gözlerinin ve burnunun akıntısız, kulaklarının temiz, tüyünün parlak, kilosunun yerinde olduğuna bakın; hasta görünüyorsa vazgeçin.
Büyük ve iadesiz kapora isteyen, yavruyu görmeden kargoyla gönderen ya da soruları yanıtsız bırakan satıcılardan uzak durun (CFA).

İlk hafta: eve alışma

International Cat Care yeni gelen kedinin ilk haftalarını tek ve sakin bir odada geçirmesini, yetişkin kedilerin en az 2–3 hafta, yavruların ise aşıları tamamlandıktan sonra en az bir hafta ve kısırlaştırılana kadar dışarı çıkarılmamasını önerir. Kaygılı bir kedi ilk günlerde yalnız gece yiyip kum kabını kullanabilir; bu durum bir iki günden uzun sürerse veterinerle görüşün. İlk günlerden kısa tarama ve göz silme oturumlarını ödülle başlatın; rutin ne kadar erken oturursa bakım o kadar kolay olur.

Kedi gelmeden önce tek bir sessiz oda hazırlayın: mama ve su kabı, kum kabı, yatak, oyuncak ve tırmalama tahtası.
Pencereleri, dolapları ve kabloları güvene alın; ilaç ve temizlik ürünlerini ulaşamayacağı yere kaldırın.
Taşıma çantasını odada açık bırakın; kediyi çıkmaya zorlamayın, ilk 24 saat ziyaretçi kabul etmeyin.
İlk 1–2 hafta önceki mamasını verin; mama değiştirecekseniz eskisiyle karıştırarak 7–14 günde geçin. İnek sütü vermeyin.
Yavrular ilk günlerde çok uyur ve günde 4–6 küçük öğünle beslenir.
İlk hafta içinde veteriner kontrolüne gidin; aşı, parazit ve kısırlaştırma takvimini planlayın.
Evde başka hayvan varsa tanıştırmayı acele etmeden, önce koku değişimiyle yapın.

İran Kedisi nereden sahiplenilir?

İlgili rehberKedi sahiplenme Barınaktan sahiplenme

İran Kedisi fiyatları 2026 ve sahiplenme

6.000 ₺ – 45.000 ₺

Çoğu kaynakta 10.000 ₺ – 32.500 ₺ · 4 kaynak · güncelleme 2 Kasım 2026

İran Kedisi fiyat aralıkları, kaynak kaynak
Kaynak	Kategori	Aralık
Hayvan Fiyatları	Yavru (genel aralık)	14.000 ₺ – 45.000 ₺
Haber Gazetesi	Yavru (genel aralık)	12.000 ₺ – 35.000 ₺
Pati Kulübü	Yavru (2026 ilan ortalaması)	6.000 ₺ – 21.000 ₺
Patisenin	Yavru (ilan aralığı)	8.000 ₺ – 30.000 ₺

Fiyatlar kaynakların yayımladığı aralıklar ve ilan fiyatlarıdır; satıcıya, şehre, yaşa, renge ve sağlık kayıtlarına göre değişir.

Fiyatı neler etkiler?

Ebeveynlerin PKD DNA test belgeleri
Yüz yapısı (aşırı basık yüz sağlık riskidir, değer ölçüsü değildir)
Renk bölümü (ör. chinchilla, Himalaya, beyaz)
Şecere ve kulüp kaydı
Yavrunun yaşı, aşı ve parazit kayıtları
Damızlık hakkı ya da kısırlaştırma şartlı satış
Mikroçip, sözleşme ve sağlık garantisi

Barınaklarda ve sahiplendirme gruplarında İran kedisi ve kırmaları da yuva bekliyor. Yavru alırken en az 12 haftalık olmasına, rahat nefes almasına ve gözlerinin temiz olmasına dikkat edin; ebeveynlerin PKD testini, aşı ve parazit kayıtlarını sorun. Aşırı basık yüzlü kedilerde sağlık sorunları daha sık görülür.

İran Kedisi fiyatı ve bakım maliyeti 2026

İran Kedisi için yavru fiyatı, mama, kuaför ve veteriner kalemlerini kaynaklı verilerden tek tabloda topladık. Veteriner rakamları oda tarifelerindeki alt sınır (en az) ücrettir; muayene, anestezi ve ilaç ayrıca eklenir. Kaynağı olmayan hücreye "veri yok" yazdık, tahmin yapmadık.

İran Kedisi bakım maliyeti kalemleri
Kalem	Tutar	Kaynak
Yavru fiyatı (ilan ve üretici sayfaları)	6.000 ₺ – 45.000 ₺	4 kaynak, yukarıdaki tablo
Kuru mama, kg fiyatı (ortanca)	558 ₺ / kg	58 kedi kuru maması, mağaza fiyatları
Aylık mama maliyeti	veri yok	Irka özgü günlük mama miktarı için kaynaklı veri yok; tutar mamanın paket tablosuna ve köpeğin kilosuna göre hesaplanmalı
Kuaför: kedi makine tıraş	1.650 ₺ – 2.000 ₺ (ortanca 2.000 ₺)	3 işletme fiyatı
Kuaför: kedi banyo	1.500 ₺ (ortanca 1.500 ₺)	1 işletme fiyatı
Karma aşı (doz)	1.700 ₺ – 2.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kuduz aşısı (doz)	1.250 ₺ – 1.750 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Genel muayene	1.500 ₺ – 2.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kısırlaştırma, dişi	7.500 ₺ – 10.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kısırlaştırma, erkek	5.500 ₺ – 7.500 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)

İran Kedisi hakkında sık sorulanlar

İran kedisi ile Persian aynı mı?

Evet. Persian, ırkın uluslararası adıdır; Türkiye'de İran kedisi olarak bilinir.

İran kedisi çok tüy döker mi?

Evet, uzun ve yoğun tüyü bol döker. Her gün tarama hem dökülmeyi hem keçeleşmeyi azaltır.

İran kedisinin gözü neden akar?

Basık yüz yapısı göz yaşının burna akmasını zorlaştırabilir. Göz çevresinin her gün silinmesi yardımcı olur; kızarıklık ya da koyu renkli akıntı veteriner hekime gösterilmelidir.

İran kedisi apartmanda yaşar mı?

Evet. Sakin, yerde kalmayı seven bir ev kedisidir ve apartman yaşamına çok iyi uyum sağlar.

İran kedisi kaç yıl yaşar?

PDSA İran kedisinin ortalama yaşam süresini 12–15 yıl olarak verir; İngiltere'de birinci basamak veteriner kayıtlarına dayanan bir çalışmada da ölen 70 İran kedisinin ortanca ölüm yaşı 14,1 yıl bulunmuştur (O'Neill ve ark., 2015). PKD taraması yapılmış ebeveynlerden gelmek, ideal kiloyu korumak ve yılda en az bir veteriner kontrolü bu süreyi destekler.

İran kedisi çocuklarla iyi anlaşır mı?

CFA sakin mizacı sayesinde her yaştan çocuklu aileye uygun olduğunu belirtir. Çocuklara tüyünü çekmemeyi, gözlerine dokunmamayı ve kediyi doğru kaldırmayı öğretin; küçük çocuklarla oyun gözetim altında olmalıdır.

İran kedisi her gün taranmalı mı?

Evet. International Cat Care keçeyi, tüy yumağını ve lekeyi önlemek için günlük bakımı önerir. CFA hem kalın hem ince dişli bir tarak kullanılmasını tavsiye eder; pek çok sahip düzenli olarak kuaföre de gider.

İran kedisinde PKD nedir?

Polikistik böbrek hastalığı, böbreklerde doğuştan bulunan ve zamanla büyüyen keselerle seyreden kalıtsal bir hastalıktır. Cornell'e göre genetik test kedinin geni taşıyıp taşımadığını gösterir; kesin tanı ultrasonla konur. CFA, 2000'lerin başında pek çok İran kedisinin ömrünü kısaltan bu hastalığın genetik test sayesinde kontrol altına alındığını yazar.

İran kedisi neden zor nefes alır?

International Cat Care'e göre basık yüzlü kedilerde dar burun delikleri, dar burun kanalları ve uzun yumuşak damak nefes yolunu daraltabilir (brakisefalik obstrüktif hava yolu sendromu). CFA, yetiştiricilerin nefes sorunu olan kedileri damızlıktan çıkardığını belirtir. Ağız açık soluma acil durumdur.

İran kedisi oyun oynar mı?

Oynar ama sakin bir kedidir. CFA oyuncak kovalamaya ikna edilebildiğini, çoğu zaman ilgi ve sevgiyi oyuna tercih ettiğini yazar. Günde iki kısa oyun seansı kilo kontrolüne yardım eder.

İran kedisi kaç kilo olur?

CFA ırkı orta-iri boylu, tıknaz ve kalın kemikli olarak tanımlar ve boyun kaliteden daha az önemli olduğunu belirtir; CFA ırk sayfasında kesin bir kilo aralığı verilmez. İdeal kiloyu veteriner hekiminiz vücut kondisyonuna göre belirler.

İran kedisi yeni başlayanlar için uygun mu?

Mizacı kolaydır ama günlük tüy ve yüz bakımı, düzenli veteriner ve kuaför ziyaretleri gerektirir. Bu zamanı ve bütçeyi ayırabilecek ilk kez sahiplenenler için uygundur.

Himalaya kedisi İran kedisi mi?

CFA, Himalaya'yı İran kedisinin uç renkli (pointed) renk bölümü olarak tanır; gözleri koyu mavi, yüzü, kulakları, ayakları ve kuyruğu koyu renklidir. Vücut yapısı ve bakım ihtiyacı İran kedisiyle aynıdır.

İran kedisi nereden sahiplenilir?

İran kedisi sahiplenmek için önce belediye hayvan bakımevlerini, hayvan hakları derneklerini ve ırka özel sahiplendirme gruplarını kontrol edin; bakımevinden sahiplenilen kedinin pasaport ve PETVET kaydı 10 gün içinde belediyenin veteriner hekimince yapılır. Yavru almak istiyorsanız ebeveynlerin PKD testini belgeyle gösteren, aşırı basık yüzlü kedilerle üretim yapmayan bir yetiştirici seçin.

İran kedisi sahiplendirme ilanları nerede?

Ücretsiz sahiplendirme ilanları belediye bakımevlerinin ve hayvan derneklerinin duyurularında, ırk gruplarında ve ilan platformlarının sahiplendirme bölümlerinde yayımlanır; sayfadaki ilan bağlantısından güncel ilanlara da ulaşabilirsiniz. İlanı verenin kimliğini, kedinin mikroçip ve aşı kayıtlarını doğrulayın; görmeden kapora isteyen ilanlardan uzak durun.

İran kedisi fiyatı neye göre değişir?

Fiyat; ebeveynlerin PKD test belgeleri, renk bölümü (chinchilla, Himalaya, beyaz gibi), şecere ve kulüp kaydı, yavrunun yaşı ve aşıları ile damızlık hakkı olup olmamasına göre değişir. Aşırı basık yüz bir değer ölçüsü değil, sağlık riskidir. Güncel fiyat aralığını sayfadaki fiyat bölümünde tarihli ilan verisinden derliyoruz. Belgesiz ve çok ucuz yavrular ileride daha yüksek veteriner masrafı anlamına gelebilir.

Kaynaklar

Bu sayfa numaralı kaynaklardan derlendi ve veteriner hekimlerimiz tarafından incelendi.
Son güncelleme: 2 Kasım 2026 · Bu sayfa muayenenin yerini tutmaz; ilaç ve doz önerisi içermez.