İçeriğe geç

Sfenks Kedisi

Diğer adları: Sphynx, Sfinks kedisi, Tüysüz kedi

SokulganMeraklıKonuşkan

1966'da Kanada'nın Toronto kentinde kendiliğinden ortaya çıkan bir mutasyonla başlayan, tüysüz görünümüyle tanınan bir kedidir. Aslında tamamen çıplak değildir; derisi şeftali kabuğu gibi ince bir hav taşıyabilir. Çok sokulgan ve ilgi isteyen bir kedidir; derisi yağlı olduğu için düzenli banyo ister.

Köken
Kanada (Toronto, 1966)
Tanıyan kulüpler
FIFe, CFA, TICA
Tüy
Tüysüz görünür; burun, ayak, kulak kenarı ve kuyrukta kısa, ince tüy olabilir
Yapı
Orta boy, boyuna göre ağır ve kaslı; erkekler genellikle daha iri (CFA)
Deri
Yağlıdır, düzenli banyo ister; güneşte renkleri koyulaşır
CFA tanınması
1998'de kabul, 2002'de şampiyonluk statüsü
Kilo
3,7 kg (PDSA)
Yaşam süresi
Yaklaşık 15 yıl (PDSA)

Sfenks Kedisi nasıl bir kedi?

Sfenks kedisi (Sphynx), tüysüz görünümüyle en kolay tanınan kedi ırkıdır. CFA'ya göre ırkın hikâyesi 1966'da Kanada'nın Toronto kentinde bir ev kedisinin tüysüz bir yavru doğurmasıyla başlar; tüysüzlük çekinik (resesif) bir gendir. Yetiştiriciler yaklaşık 30 yıl boyunca tüylü kedilerle dış çiftleştirme yapıp yeniden tüysüz kedilere dönerek sağlam bir gen havuzu kurmuştur. CFA ırkı 1998'de kayda almış, 2002'de şampiyonluk statüsü vermiştir.

Tamamen tüysüz değildir: burunda, kulaklarda, kuyrukta ve ayaklarda kısa tüy bulunabilir; deri çıplaktan şeftali kabuğu gibi ince bir hava kadar değişir. Orta boylu, sağlam ve kaslı, yuvarlak karınlı bir kedidir; PDSA ortalama ağırlığı 3,7 kg olarak verir. Derisi çok yağlıdır ve düzenli banyo ister; güneşte deri renkleri koyulaşır ve yanma riski yüksektir.

CFA Sfenks'i meraklı, dışa dönük, çok zeki ve hareketli bir kedi olarak anlatır: ihtiyaçlarını konuşarak dile getirir, sahibini odadan odaya takip eder ve vücut ısısı için insanlara sokulur. Bu sayfada Sfenks kedisinin renklerini, deri bakımını, beslenmesini, oyunlarını, sağlık testlerini ve sahiplenme yollarını bulacaksınız.

Sfenks Kedisi, evinde ya da doğal ortamında
Foto: Dmitry Makeev · CC BY-SA 4.0

Sfenks Kedisi özellikleri

Sfenks Kedisi temel özellikleri
Irk boyutuOrta; sağlam, kaslı, yuvarlak karınlı [1]
Ortalama ağırlık3,7 kg; erkekler genellikle dişilerden iri [4]
TüyTüysüz görünür; burun, kulak, kuyruk ve ayakta kısa tüy olabilir [1]
DeriSıcak, yumuşak, kırışık ve çok yağlı; düzenli banyo gerekir [1]
RenklerKedilerde görülen her renk ve desen; uç renkli ve mink dahil [1]
MizaçMeraklı, dışa dönük, çok zeki ve konuşkan; ilgiye düşkün [1]
Yalnız kalmaUzun süre yalnız kalmaya uygun değil; çift sahiplenme önerilir [1]
Ortalama yaşam süresi (PDSA)Yaklaşık 15 yıl [4]
Yaşam beklentisi (İngiltere veteriner kayıtları)6,68 yıl; incelenen ırkların en kısası [5]
KökenKanada, Toronto (1966) [1]
Kulüp tanınmasıCFA kayıt 1998, şampiyonluk 2002 [1]
Sfenks Kedisi, yandan görünüm
Foto: Dmitry Makeev · CC BY-SA 4.0

Sfenks Kedisi karakteri

CFA Sfenks'i meraklı, dışa dönük ve çok zeki; utangaçlıktan uzak, tatlı huylu, hareketli ve elle tutulmaya açık bir kedi olarak anlatır. İhtiyaçlarını (çoğunlukla ilgi ya da mama) sürekli mırıldanarak ve konuşarak dile getirir. Vücut ısısını korumak için sahibinin yanına sokulmayı çok sever; uzun süre yalnız kalmaktan hoşlanmadığı için CFA bir çift olarak beslemeyi önerir.

  • Sahibine bağlılık
  • Çocuklarla uyum
  • Oyunculuk
  • Konuşkanlık
  • Tüy dökme
  • Bakım ihtiyacı

Ölçekler kulüp standartları ve kaynaklardaki tanımlardan editoryal olarak derlenir; her kedi kendine özgüdür.

Sfenks Kedisi renkleri

Aşağıdaki 8 rengin hepsi ırk standardında kabul edilir.

  • Siyah ve mavi

    Tüysüz deride renk pigmentin kendisidir: siyah Sfenks koyu gri-siyah, mavi Sfenks açık gri tonda görünür. CFA güneş ışığının bütün renkleri koyulaştırdığını belirtir.

  • Beyaz

    Pembe-beyaz deri tonudur; pigmentsiz deri güneşe karşı en hassas olanıdır, güneşten korunmalıdır.

  • Kızıl ve krem

    Sıcak pembe-turuncu ve açık krem deri tonlarıdır; deri kıvrımlarında renk daha koyu görünebilir.

  • Çikolata ve lila

    Kahverengi pigmentin koyu ve seyreltilmiş tonlarıdır; CFA her rengi ve deseni kabul eder.

  • Tekir

    Tüy olmasa da tekir çizgileri deride pigment olarak görünür; özellikle bacak ve kuyrukta belirgindir.

  • Kaplumbağa ve calico

    Siyah-kızıl karışımı deri lekeleri; beyazla birleşince calico deseni oluşur.

  • İki renk

    beyazlı

    Herhangi bir rengin beyazla birleştiği desendir; Sfenks'te en sık görülen görünümlerden biridir.

  • Uç renkli (point) ve mink

    Yüz, kulak, ayak ve kuyruğun daha koyu olduğu desenler; CFA uç renkli ve mink desenleri de kabul eder.

Kendini bul

Sfenks Kedisi kime uygun?

Daha önce kedi beslemiş ya da beslemeye hazırlanan biri gözüyle baktık. Hangi durumdasın? Seç; sayfanın devamında senin için küçük notlar çıksın.

Uygun2 durum

  • Evden çalışıyorum, hep yanındayım

    İlgiyi ve yakınlığı çok sever; sürekli birlikte olunan evde mutludur.

  • Evde başka bir kedim var

    CFA başka bir kediyle, özellikle bir Sfenks'le çok mutlu olduğunu yazar.

Dikkat ister4 durum

  • Gün boyu işteyim

    CFA uzun süre yalnız kalmaktan hoşlanmadığını belirtir; bir kedi arkadaşı iyi gelir.

  • Küçük çocuğum var

    Derisi hassastır; CFA çocukların sert oyundan kaçınabilecek yaşta olmasını önerir.

  • İlk kez kedi sahipleneceğim

    Düzenli banyo, güneşten ve soğuktan koruma, yoğun ilgi ister.

  • Evde zaten bir köpeğim var

    Kediye saygılı köpekle anlaşır; oyunda tırnak ve diş hassas deriyi çizebilir.

Uygun değil2 durum

  • Alerjim var

    Tüysüz olması alerji yapmadığı anlamına gelmez; CFA düşük alerjenli olmadığını vurgular.

    Çok soruluyor
  • Bütçem sınırlı

    Düzenli banyo ve olası kalp-deri tedavileri için zaman ve bütçe ister.

Kısaca

Kimler için ideal: Sürekli yakınında olacak, konuşkan ve oyuncu bir kedi isteyen, evde çok vakit geçiren, düzenli banyo ve deri bakımına zaman ayırabilecek, kediyi ev içinde ve sıcak tutabilecek kişiler için uygundur. İki kedi sahiplenmeye açık olanlar için daha da uygundur.

Kimler için zor: Gün boyu evden uzak olanlar, kedi alerjisinden dolayı "alerji yapmayan kedi" arayanlar, düzenli banyo ve olası kalp-deri tedavileri için zaman ve bütçe ayıramayacak olanlar için uygun değildir.

Sfenks Kedisi evde bakımı zor mu?

Ev hayatı panosu: kaynaklardaki değerlendirmelerden. “Kime uygun?” bölümünde seçtiğin durumla ilgili gösterge vurgulanır.

Bakım zorluğuZor
Apartman yaşamıUygun
Günlük egzersizGünde 2–3 kez 15–20 dakika oyun
Yalnız kalmaUzun süre yalnız kalmaya uygun değil; çift sahiplenme önerilir
Tüy dökmeAz
KonuşkanlıkÇok konuşkan

Tüysüz olması Sfenks'in bakımının kolay olduğu anlamına gelmez; tersine, emek ister. CFA derinin çok yağlı olduğunu ve düzenli banyo gerektiğini, PDSA da tüyün normalde emeceği vücut yağını gidermek için sık banyo gerektiğini yazar. Yağ, kedinin yattığı yerlerde iz bırakabilir; kulaklar, tırnak dipleri ve deri kıvrımları da düzenli kontrol ister. Doğru banyo sıklığını kedinizin derisine bakarak veteriner hekiminizle belirleyin.

Apartman yaşamına uygundur; PDSA güneş yanığı ve kavgalarda korunmasız olması nedeniyle Sfenks'in ev içinde tutulmasının daha iyi olabileceğini belirtir. Evi sıcak tutun, yatakta battaniye ve ısınabileceği köşeler hazırlayın. CFA'ya göre uzun süre yalnız kalmayı kaldıramaz ve diğer kedilerle, özellikle başka bir Sfenks'le daha mutludur; gün boyu evde olmayacaksanız çift sahiplenmeyi düşünün.

Sfenks Kedisi bakımı

BanyoDüzenli; sıklık deriye göre değişir

Derisi çok yağlıdır; CFA düzenli banyo gerektiğini belirtir. Banyodan sonra kedi iyice kurulanır ve üşümemesi sağlanır.

Kulak ve tırnak dibiBanyo ile birlikte

Tüy olmadığı için kulakta ve tırnak diplerinde yağ birikir; nazikçe silinerek temizlenir.

Isı ve güneşSürekli

Tüysüz olduğu için soğuktan çabuk etkilenir; sıcak bir yatak ve battaniye iyi gelir. Pencere önünde uzun süre doğrudan güneşte kalması deriyi yakabilir.

Oyun ve ilgiHer gün

Hareketli ve meraklıdır; günlük oyun ve birlikte vakit geçirmek gerekir.

Deri bakımı ve banyo

Kediye göre, çoğu zaman haftalık

CFA Sfenks'in derisinin çok yağlı olduğunu ve düzenli banyo gerektiğini, banyonun deri üzerindeki alerjenleri azaltsa da kediyi düşük alerjenli yapmadığını belirtir. PDSA da sık banyo gerektiğini yazar. Kedilere uygun, yumuşak bir şampuan kullanın, iyice durulayın ve banyodan sonra kediyi hemen kurulayıp sıcak tutun. Banyoyu gereğinden sık yapmak deriyi kurutabilir; deride kızarıklık, kabuklanma ya da kaşıntı görürseniz sıklığı veteriner hekimle birlikte ayarlayın.

Güneşten koruma

Her gün

PDSA Sfenks'in özellikle kırışık deri kıvrımlarında güneş yanığı riskinin yüksek olduğunu yazar. International Cat Care tüysüz ya da ince tüylü bölgelere yalnız evcil hayvanlar için üretilmiş güneş koruyucu sürülebileceğini belirtir; insan güneş kremi kullanmayın. Pencere önünde uzun süre doğrudan güneşte kalmasını engelleyin, şiddetli yanıkta hemen veterinere gidin.

Sıcak tutma

Her gün

Tüysüz olduğu için soğuktan daha çabuk etkilenir; CFA Sfenks'in insanların vücut ısısını aradığını, sahibine sokulmayı sevdiğini yazar. Isıtıcıya doğrudan temas yerine battaniyeli, kapalı yataklar ve sıcak odalar sağlayın. Kış aylarında evin serin kalan odalarına karşı dikkatli olun.

Kulak bakımı

Haftada bir bakış

PDSA'ya göre kedi kulakları veteriner hekim istemedikçe rutin olarak temizlenmez; düzenli olarak bakılır. Kir, koyu kulak kiri, kızarıklık, sıcaklık ya da şişlik görürseniz veterinere gidin. Kulak çubuğu kullanmayın: kiri içeri iter ve kulak zarına zarar verebilir. Gerekirse yalnız kulak girişini, kedilere özel temizleyiciyle nemlendirilmiş pamukla silin. Tüysüz kulak kepçesinde kir ve kulak kiri daha kolay görünür; dış kulağı silmek için uygun ürünü veteriner hekiminize sorun, kulak kanalının derinine müdahale etmeyin.

Tırnak bakımı

Ayda bir kontrol

International Cat Care'e göre çoğu kedi tırnağını tırmalayarak kendisi uygun uzunlukta tutar; sağlıklı kedide düzenli kesim gerekmez. Tırnak halıya ve kumaşa takılıyor, pati gevşekken görünüyor ya da sert zeminde tıkırdıyorsa kısaltma zamanı gelmiştir. Yalnız ucun şeffaf kısmını kedi tırnak makasıyla alın, ortadaki pembe damarlı bölgeye (canlı kısım) dokunmayın; ilk kesimi veteriner ekibinin göstermesini isteyin. Evde dikey ve yatay en az bir tırmalama tahtası bulunsun. Tırnak dibinde ve parmak aralarında yağlı kir birikebilir; banyo sırasında bu bölgeleri nazikçe temizleyin.

Diş bakımı

Mümkünse her gün

International Cat Care dişlerin kedi kabul ettiği sürece her gün, kedilere özel veteriner diş macunuyla fırçalanmasını önerir; insan diş macunu asla kullanılmaz. Önce baş ve ağız çevresine dokunmaya, sonra parmaktan macun yalamaya alıştırın; fırçaya geçince her yanda 10 saniyeyle başlayıp 30 saniyeye çıkın. Fırçalama her yaşta öğretilebilir. CFA periodontal (diş eti) hastalığını ırkın sağlık konuları arasında sayar; bu nedenle düzenli fırçalama ve yıllık ağız muayenesi Sfenks'te özellikle önemlidir.

Kum kabı

Günde 2 kez temizlik

International Cat Care her kedi için bir kum kabı ve bir tane fazlasını, birbirinden ayrı yerlere koymayı önerir. Kabın boyu kedinin burnundan kuyruk köküne kadar olan uzunluğunun bir buçuk katı olmalı; yaklaşık 3 cm kum yeterlidir. Kab günde en az iki kez temizlenir; topaklanan kumda 2–4 haftada, topaklanmayan kumda haftada bir tamamen boşaltılıp sıcak suyla yıkanır. Mama ve sudan uzak, sessiz bir köşe seçin.

Sfenks Kedisi ne yer? Yaşa göre beslenme

Günde 3–4 öğün

Yavruya büyüme dönemine uygun, tam ve dengeli bir yavru maması verin. Cornell Feline Health Center 6 aylıktan küçük yavrular için günde üç öğünü, 6–12 ay arasında günde iki öğünü önerir; VCA ise günlük miktarın 3–4 küçük öğüne bölünmesinin çoğu yavru için uygun olduğunu belirtir. Hızlı değil, dengeli büyüme hedeflenir; serbest (sürekli dolu kap) besleme yavrunun gereğinden fazla kilo almasına yol açabilir. Uygun bir yavru maması seçildiyse veteriner hekim önermedikçe vitamin ya da mineral takviyesi eklenmez. CFA tüysüzlük nedeniyle Sfenks yavrularının solunum yolu sorunlarına açık olabileceğini belirtir; hapşırık, burun akıntısı ya da iştahsızlık gören yavruyu bekletmeden veterinere götürün.

Bu ırka uygun kedi mamaları ve güncel fiyatlar

70 mama 5 mağazada her gün izleniyor; stoktaki en düşük kg fiyatı 249 ₺ (son ölçüm). Yaşa ve içeriğe göre süzüp mağaza mağaza karşılaştırın.

Mamaları karşılaştır

Yavru kedi mamalarıKısırlaştırılmış kedi mamaları

Sfenks Kedisi eğitimi

CFA Sfenks'i çok zeki, meraklı ve dışa dönük bir kedi olarak tanımlar; PDSA da getir oyununu öğrenebildiğini yazar. İnsana yönelik yapısı sayesinde ödülle yapılan kısa oturumlarla adına gelmeyi, getir oyununu ve taşıma çantasına girmeyi kolayca öğrenir.

Eğitimin en önemli kısmı bakım rutinidir: banyo, kulak ve tırnak bakımı yavruluktan itibaren kısa, sıcak ve ödüllü oturumlarla öğretilmelidir. Banyo suyunun ılık, ortamın sıcak olmasına dikkat edin; üşüyen kedi banyodan korkmaya başlar.

Sfenks Kedisi, portre
Foto: Dmitry Makeev · CC BY-SA 4.0

Öncelik sırası

  1. Banyoya kademeli ve ödüllü alıştırma
  2. Kulak, pati ve tırnak ellenmesine alıştırma
  3. Getir oyunu ve adına gelme
  4. Taşıma çantasına sakin girme
  5. Yalnız kalmaya kısa sürelerle kademeli alıştırma
  6. Güneşli pencere yerine korunaklı dinlenme köşesini sevdirme

Sfenks Kedisi egzersiz ve oyun

Günlük ihtiyaç Günde 2–3 kez 15–20 dakika oyun

CFA Sfenks'i hareketli ve meraklı, PDSA da enerjik ve oyuncu, yüksek tünekleri seven bir kedi olarak tanımlar. PDSA, günde iki kez 15–20 dakikalık oyunla başlamayı ve kedi formlandıkça süreyi artırmayı önerir; kediler en hareketli oldukları şafak ve alacakaranlıkta oyuna daha isteklidir. Oyuncakları birkaç günde bir değiştirin, oyunu parmak yerine oyuncakla oynayın. Lazer ışığı ve ekran oyunları yakalanacak bir şey bırakmadığı için önerilmez; ip, yün ve kurdele başıboş bırakılmamalıdır, yutulursa bağırsak tıkanmasına yol açabilir. Sfenks için oyun aynı zamanda sahibiyle temas zamanıdır; getir oyunu, tırmanma ve zekâ oyuncakları en sevdiği uğraşlardır. Oyun alanını güneşten uzak ve sıcak tutun.

Sevdiği oyunlar

  • Getir oyunu
  • Olta oyuncağıyla kovalamaca
  • Tırmanma kulesi ve yüksek tünekler
  • Bulmaca besleyici
  • Saklanan ödül
  • Battaniye altında saklambaç

Sfenks Kedisi çocuklarla ve diğer hayvanlarla

Sfenks Kedisi, başka bir hayvanla
Foto: Dmitry Makeev · CC BY-SA 4.0

Çocuklarla

CFA Sfenks'in çocuklar arasında sevildiğini, ancak çocukların hassas derisinin kaba oyunu kaldırmayacağını anlayacak yaşta olması gerektiğini belirtir. International Cat Care küçük çocuklar ile kedinin her zaman gözetim altında olmasını, çocuklara kediyi düz avuçla ve karın ile patilerden uzak durarak okşamayı öğretmeyi önerir. Olta (tüylü çubuk) oyuncakları, çocukların kediyi kucaklamadan oyuna katılmasını sağlar.

Kedilerle

CFA Sfenks'in diğer kedilerle, özellikle başka bir Sfenks'le çok mutlu olduğunu ve çift sahiplenmenin düşünülebileceğini yazar.

Köpeklerle

Sosyal ve dışa dönük yapısı nedeniyle kediye saygılı köpeklerle iyi anlaşabilir. Oyunda tırnak ve diş temasının hassas deride çizik bırakabileceğini unutmayın; oyunu izleyin.

Sağlık: dikkat edilmesi gerekenler

Hipertrofik kardiyomiyopati (HCM)

CFA, Sfenks'te HCM'nin bir endişe olduğunu ve taramanın önemini belirtir. Hızlı ya da ağız açık soluma ve arka bacaklarda ani felç acil durumdur.

Kalıtsal miyopati

CFA'nın bildirdiği, kas işlevini etkileyen kalıtsal bir hastalıktır; kas güçsüzlüğü ve yutma güçlüğü fark edilirse veteriner hekime gösterin.

Deri sorunları

Urticaria pigmentosa gibi deri hastalıkları ve güneş yanığı görülebilir; deride kızarıklık, kabuklanma ya da kaşıntı veteriner hekime gösterilmelidir.

Diş ve dişeti hastalıkları

CFA periodontal hastalığı ırkın sağlık konuları arasında sayar; düzenli diş bakımı önemlidir.

Rehber: Kedi ve köpekte diş bakımı
Yavrularda solunum yolu enfeksiyonu

CFA, tüy eksikliği nedeniyle yavruların solunum sorunlarına açık olabileceğini belirtir; hapşırık, burun akıntısı ve iştahsızlıkta gecikmeyin.

Rehber: Kedi gribi: belirtiler, bulaşma, bakım ve aşı

Sfenks Kedisi videoları

Konuyu izleyerek öğrenmek isteyenler için seçtiğimiz videolar. Videolar ilgili kanallara aittir.

Sfenks kedisi yaygın sağlık sorunlarıPetopia TVYouTube · 6:17
Sfenks (Sphynx) tüysüz kedi bakımı ve temizliği2si1AradaYouTube · 12:31
Sfenks kedisiKopek PediaYouTube · 9:16

Sfenks Kedisi sahiplenme

Sfenks kedisi sahiplenmek

Sfenks kedisi sahiplenmek için önce belediye bakımevlerine, hayvan hakları derneklerine ve ırka özel sahiplendirme gruplarına bakın; bakım ihtiyacını karşılayamayan sahiplerden yuva arayan yetişkin Sfenks'ler de çıkar. Yavru almak istiyorsanız ebeveynlerin HCM taramasını belgeyle paylaşan, sizi de sorgulayan kayıtlı bir yetiştiriciyle çalışın. İlan platformlarında ilanı verenin kimliğini, kedinin kayıtlarını ve yüz yüze görüşme imkânını doğrulayın.

  • Belediye hayvan bakımevleri ve hayvan hakları derneklerinin sahiplendirme duyuruları
  • Irka özel sahiplendirme ve kurtarma grupları
  • Ebeveynlerin HCM taramasını paylaşan, kulübe kayıtlı yetiştiriciler
  • İlan platformları (satıcının kimliğini, kedinin belgelerini ve görüşme imkânını doğrulayarak)

Sfenks kedisi sahiplenmeden önce

Sfenks kedisini sıra dışı görünüşü için değil, yoğun ilgi ve deri bakımı isteyen kişiliğine yıllarca yer açabileceğiniz için seçin. Sfenks'in "alerji yapmayan kedi" olmadığını da baştan bilin.

  • Evde çok vakit geçiriyor muyum; değilse iki kedi sahiplenmeyi düşünebilir miyim?
  • Düzenli banyo, kulak ve tırnak bakımına zaman ayırabilir miyim?
  • Evi kışın sıcak tutabilir, kediyi güneşten koruyabilir miyim?
  • Kedi alerjisi olan biri varsa, Sfenks'in de alerji yapabileceğini kabul ediyor muyum?
  • Kalp taraması, deri ve diş tedavileri dahil veteriner masraflarını yıllarca karşılayabilir miyim?
  • Taşınma, iş değişikliği ya da bebek gibi değişikliklerde kedim için de plan yapacak mıyım?

Yavru mu yetişkin mi?

Sfenks yavrusu çok hareketlidir ve tüysüz olduğu için soğuğa ve solunum yolu enfeksiyonlarına karşı daha hassastır (CFA). Yetişkin bir Sfenks'in ise deri yapısı, banyo ihtiyacı, sindirim hassasiyeti ve yalnızlığa tepkisi bellidir; bu bilgiler, kedinin yaşamınıza uyup uymadığını görmenizi kolaylaştırır.

  • Yavru: bakım rutinini baştan siz kurarsınız; sıcak ortam ve solunum belirtilerine dikkat gerekir.
  • Yetişkin: deri ve sindirim özellikleri bellidir; iki yetişkin Sfenks'i birlikte sahiplenmek yalnızlık sorununu azaltır.
  • Yaşlı kedi: sakin bir arkadaş arayanlar için uygundur; kalp, diş ve deri durumunu baştan konuşun.

Barınaktan sahiplenme

5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'na göre yerel yönetimler sahipsiz hayvanlar için bakımevi kurar ve onlar sahiplendirilene kadar bakımlarını ve tedavilerini sağlar. Kimliklendirme yönetmeliğine göre bakımevinden sahiplenilen kedinin pasaportunu ve Ev Hayvanı Kayıt Sistemi (PETVET) kaydını belediyenin yetkili veteriner hekimi, sahiplendirmeden itibaren 10 gün içinde yeni sahip adına düzenler. Barınaklarda ve sahiplendirme ilanlarında yuva arayan Sfenks'ler de bulunabilir; tüysüz bir kediyi barınaktan alırken soğuk ortamda kalıp kalmadığını, derisinde yara ya da yanık olup olmadığını veteriner hekime kontrol ettirin.

  • Bulunduğunuz yerin belediye hayvan bakımevini arayın; sahiplendirme şartları ve istenen belgeler belediyeye göre değişir.
  • Kediyi birkaç kez ziyaret edin; bakıcılara alışkanlıklarını, diğer kedi ve köpeklerle ilişkisini, bilinen sağlık sorunlarını sorun.
  • Sokakta bulduğunuz bir kediyi önce veteriner kliniğinde ya da il/ilçe tarım ve orman müdürlüğünde mikroçip için okutun; sahibi varsa ona ulaşılır.
  • Mikroçip numarasının PETVET'te sizin adınıza işlendiğini kontrol edin; bir kişiden sahiplendiyseniz sahip değişikliğini 60 gün içinde bildirin.
  • Kuduz Yönetmeliği'ne göre üç aydan büyük kediler yılda bir kez kuduza karşı aşılanır; bu yasal bir yükümlülüktür.
  • Kedi kaybolursa 7 gün içinde il/ilçe müdürlüğüne bildirin; ev hayvanını terk etmek yasaktır.

Yetiştiriciden alırken sorulacaklar

Sorumlu bir yetiştirici yetişkin kedilerini ve yavruların büyüdüğü ortamı gösterir, ırka özgü sağlık testlerinin sonuçlarını belgeyle paylaşır, sizi de yaşam koşullarınız hakkında sorgular. CFA, yavruların çoğunun yeni yuvasına 12–16 haftalıkken gittiğini, 6–8 haftalık yavru teklifinin bir uyarı işareti olduğunu yazar; FIFe kuralları da yavrunun 14 haftalık olmadan ve temel aşıları tamamlanmadan teslim edilmemesini şart koşar.

Sfenks Kedisi, yavru
Foto: Dmitry Makeev · CC BY-SA 4.0
  • Ebeveynlerin güncel kalp ekokardiyografisi (HCM taraması) sonuçlarını isteyin; CFA HCM testinin sağlıklı gen havuzu için yararlı olduğunu, Cornell de Sfenks'i HCM'ye yatkın ırklar arasında sayar.
  • Soyda kalıtsal miyopati (kas hastalığı) ve deri sorunu (urticaria pigmentosa) geçmişini sorun; CFA bunları ırkın sağlık konuları arasında sayar.
  • Ebeveynlerin ve büyükanne-büyükbabaların sağlık geçmişini sorun; PDSA bu kontrolü önerir.
  • Yavruyu annesiyle birlikte, büyüdüğü ortamda görün; mümkünse görüntülü görüşme ve güncel tarihli videolar isteyin.
  • Aşı karnesini, iç-dış parazit uygulamalarını ve mikroçip numarasını belgeyle karşılaştırın.
  • Şecere (soy kütüğü) ve kulüp kaydının hangi kuruluşa (FIFe, CFA, TICA ya da bunlara bağlı bir kulüp) ait olduğunu sorun.
  • Yazılı sözleşme, sağlık garantisi ve sorun çıkarsa ne yapılacağı konusunda net bilgi isteyin.
  • Yavrunun gözlerinin ve burnunun akıntısız, kulaklarının temiz, tüyünün parlak, kilosunun yerinde olduğuna bakın; hasta görünüyorsa vazgeçin.
  • Büyük ve iadesiz kapora isteyen, yavruyu görmeden kargoyla gönderen ya da soruları yanıtsız bırakan satıcılardan uzak durun (CFA).

İlk hafta: eve alışma

International Cat Care yeni gelen kedinin ilk haftalarını tek ve sakin bir odada geçirmesini, yetişkin kedilerin en az 2–3 hafta, yavruların ise aşıları tamamlandıktan sonra en az bir hafta ve kısırlaştırılana kadar dışarı çıkarılmamasını önerir. Kaygılı bir kedi ilk günlerde yalnız gece yiyip kum kabını kullanabilir; bu durum bir iki günden uzun sürerse veterinerle görüşün. Sfenks'in ilk odası sıcak olmalıdır: kapalı ve battaniyeli bir yatak, cereyandan uzak bir köşe hazırlayın. İlk banyoyu kedi evine alıştıktan sonra yapın.

  • Kedi gelmeden önce tek bir sessiz oda hazırlayın: mama ve su kabı, kum kabı, yatak, oyuncak ve tırmalama tahtası.
  • Pencereleri, dolapları ve kabloları güvene alın; ilaç ve temizlik ürünlerini ulaşamayacağı yere kaldırın.
  • Taşıma çantasını odada açık bırakın; kediyi çıkmaya zorlamayın, ilk 24 saat ziyaretçi kabul etmeyin.
  • İlk 1–2 hafta önceki mamasını verin; mama değiştirecekseniz eskisiyle karıştırarak 7–14 günde geçin. İnek sütü vermeyin.
  • Yavrular ilk günlerde çok uyur ve günde 4–6 küçük öğünle beslenir.
  • İlk hafta içinde veteriner kontrolüne gidin; aşı, parazit ve kısırlaştırma takvimini planlayın.
  • Evde başka hayvan varsa tanıştırmayı acele etmeden, önce koku değişimiyle yapın.

Sfenks Kedisi nereden sahiplenilir?

Sfenks Kedisi fiyatları 2026 ve sahiplenme

10.000 ₺ – 75.000 ₺

Çoğu kaynakta 12.000 ₺ – 60.000 ₺ · 3 kaynak · güncelleme 2 Kasım 2026

Sfenks Kedisi, yavru
Foto: Dmitry Makeev · CC BY-SA 4.0
Sfenks Kedisi fiyat aralıkları, kaynak kaynak
KaynakKategoriAralık
Hayvan Fiyatları Yavru (genel aralık) 22.000 ₺ – 75.000 ₺
Pati Kulübü Yavru (2026 ilan ortalaması) 10.000 ₺ – 42.000 ₺
Patisenin Yavru (ilan aralığı) 12.000 ₺ – 60.000 ₺

Fiyatlar kaynakların yayımladığı aralıklar ve ilan fiyatlarıdır; satıcıya, şehre, yaşa, renge ve sağlık kayıtlarına göre değişir.

Fiyatı neler etkiler?

  • Tüysüz ya da tüylü (coated) yavru olması — CFA tüylü Sfenks'lerin bazen daha uygun fiyata bulunabildiğini belirtir
  • Ebeveynlerin HCM taraması
  • Şecere ve kulüp kaydı
  • Renk ve desen
  • Yavrunun yaşı, aşı ve parazit kayıtları
  • Damızlık hakkı ya da kısırlaştırma şartlı satış
  • Mikroçip, sözleşme ve sağlık garantisi

Tüysüz kediler de zaman zaman sahiplendirme gruplarında yuva arar. Yavru alırken en az 12 haftalık olmasına, anne kediyi görmeye, aşı ve parazit kayıtlarına dikkat edin; ebeveynlerin kalp (HCM) taramalarını sorun. Derisinde yara, kabuk ya da akıntı olmamalıdır.

Sfenks Kedisi fiyatı ve bakım maliyeti 2026

Sfenks Kedisi için yavru fiyatı, mama, kuaför ve veteriner kalemlerini kaynaklı verilerden tek tabloda topladık. Veteriner rakamları oda tarifelerindeki alt sınır (en az) ücrettir; muayene, anestezi ve ilaç ayrıca eklenir. Kaynağı olmayan hücreye "veri yok" yazdık, tahmin yapmadık.

Sfenks Kedisi bakım maliyeti kalemleri
KalemTutarKaynak
Yavru fiyatı (ilan ve üretici sayfaları)10.000 ₺ – 75.000 ₺3 kaynak, yukarıdaki tablo
Kuru mama, kg fiyatı (ortanca)558 ₺ / kg58 kedi kuru maması, mağaza fiyatları
Aylık mama maliyetiveri yokIrka özgü günlük mama miktarı için kaynaklı veri yok; tutar mamanın paket tablosuna ve köpeğin kilosuna göre hesaplanmalı
Kuaför: kedi makine tıraş1.650 ₺ – 2.000 ₺ (ortanca 2.000 ₺)3 işletme fiyatı
Kuaför: kedi banyo1.500 ₺ (ortanca 1.500 ₺)1 işletme fiyatı
Karma aşı (doz)1.700 ₺ – 2.000 ₺Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kuduz aşısı (doz)1.250 ₺ – 1.750 ₺Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Genel muayene1.500 ₺ – 2.000 ₺Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kısırlaştırma, dişi7.500 ₺ – 10.000 ₺Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kısırlaştırma, erkek5.500 ₺ – 7.500 ₺Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)

Sfenks Kedisi hakkında sık sorulanlar

Sfenks kedisi tamamen tüysüz mü?

Hayır. CFA'ya göre ayaklarda, kulak kenarlarında, kuyrukta ve burun üstünde kısa, ince tüy bulunabilir; gövde tamamen çıplaktan şeftali kabuğu gibi ince bir hava kadar değişir.

Sfenks kedisi alerji yapar mı?

Yapabilir. Banyo derideki alerjen miktarını azaltır, ancak CFA banyo yapılmış bir Sfenks'in bile düşük alerjenli bir kedi olmadığını vurgular.

Sfenks kedisi ne sıklıkla yıkanır?

Derisi yağlı olduğu için düzenli banyo gerekir; sıklık kedinin derisine göre değişir, veteriner hekiminizle birlikte belirleyin. Banyo sonrası kedi iyice kurulanmalı ve sıcak tutulmalıdır.

Sfenks kedisi üşür mü?

Evet, tüysüz olduğu için soğuktan çabuk etkilenir. Sıcak bir yatak, battaniye ve sahibine sokulma fırsatı onu rahatlatır.

Sfenks kedisi kaç yıl yaşar?

Kaynaklar farklı sonuç veriyor. PDSA ortalama yaşam süresini yaklaşık 15 yıl olarak verir. İngiltere'deki veteriner kayıtlarına dayanan 2024 tarihli çalışmada ise Sfenks'in doğumdaki yaşam beklentisi 6,68 yıl bulunmuş ve incelenen ırklar arasında en kısa çıkmıştır; örnek küçük olduğu için güven aralığı geniştir. HCM taraması yapılmış ebeveynlerden gelmek ve düzenli veteriner kontrolü önemlidir.

Sfenks kedisi tüy döker mi?

Neredeyse hiç dökecek tüyü yoktur; CFA burunda, kulaklarda, kuyrukta ve ayaklarda kısa tüy bulunabileceğini belirtir. Ancak derideki yağ, yattığı yerlerde iz bırakabilir; bu nedenle tüy yerine düzenli banyo ve yatak örtüsü temizliği gerekir.

Sfenks kedisi apartmanda yaşar mı?

Evet. PDSA güneş yanığı riski ve kavgalarda korunmasız olması nedeniyle ev içinde tutulmasının daha iyi olabileceğini belirtir. Evi sıcak tutun ve uzun süre yalnız bırakmayın.

Sfenks kedisi çocuklarla iyi anlaşır mı?

CFA çocuklar arasında sevildiğini, ancak çocukların hassas derisinin kaba oyunu kaldırmayacağını anlayacak yaşta olması gerektiğini belirtir. Küçük çocuklarla oyun gözetim altında olmalıdır.

Sfenks kedisi güneşte yanar mı?

Evet. PDSA özellikle deri kıvrımlarında güneş yanığı riskinin yüksek olduğunu yazar. International Cat Care yalnız evcil hayvanlar için üretilmiş güneş koruyucunun tüysüz bölgelere sürülebileceğini belirtir; uzun süre doğrudan güneşte kalmasını engelleyin.

Sfenks kedisinde hangi sağlık sorunları görülür?

CFA ırkı genel olarak sağlam bulmakla birlikte yavrularda solunum sorunlarını, hipertrofik kardiyomiyopatiyi (HCM), kalıtsal miyopatiyi, hassas sindirimi, urticaria pigmentosa gibi deri sorunlarını ve periodontal hastalığı sayar. PDSA da HCM ve urticaria pigmentosayı anar.

Sfenks kedisi yalnız kalabilir mi?

CFA uzun süre yalnız kalmayı kaldıramadığını, diğer kedilerle ve özellikle başka bir Sfenks'le daha mutlu olduğunu yazar ve çift sahiplenmenin düşünülmesini önerir.

FIFe Sfenks'i tanır mı?

Evet, Sfenks FIFe'nin tanıdığı ırklar arasındadır. FIFe kurallarına göre yeni tüysüz varyeteler için ön tanıma başvurusu kabul edilmez ve tüysüz kediler yalnız halihazırda tanınan ırklar içinde damızlıkta kullanılabilir.

Sfenks kedisi yeni başlayanlar için uygun mu?

Sevecen ve insana yönelik yapısı çekicidir, ama düzenli banyo, güneşten ve soğuktan koruma, yoğun ilgi ve olası kalp-deri sorunları için veteriner bütçesi gerektirir. Bu sorumlulukları önceden bilen yeni başlayanlar için uygundur.

Sfenks kedisi nereden sahiplenilir?

Sfenks kedisi sahiplenmek için önce belediye hayvan bakımevlerini, hayvan hakları derneklerini ve ırka özel sahiplendirme gruplarını kontrol edin; bakımevinden sahiplenilen kedinin pasaport ve PETVET kaydı 10 gün içinde belediyenin veteriner hekimince yapılır. Yavru almak istiyorsanız ebeveynlerin HCM taramasını belgeyle paylaşan ve yavruyu sıcak, temiz bir ortamda büyüten bir yetiştiriciyle çalışın.

Sfenks kedisi sahiplendirme ilanları nerede?

Ücretsiz sahiplendirme ilanları belediye bakımevlerinin ve hayvan derneklerinin duyurularında, ırk gruplarında ve ilan platformlarının sahiplendirme bölümlerinde yayımlanır; sayfadaki ilan bağlantısından güncel ilanlara da ulaşabilirsiniz. İlanı verenin kimliğini, kedinin mikroçip ve aşı kayıtlarını doğrulayın; görmeden kapora isteyen ilanlardan uzak durun.

Sfenks kedisi fiyatı neye göre değişir?

Fiyat; yavrunun tüysüz ya da tüylü (coated) olması, ebeveynlerin HCM taraması, şecere ve kulüp kaydı, renk, yavrunun yaşı ve aşıları ile damızlık hakkı olup olmamasına göre değişir. CFA Sfenks'i pahalı ırklar arasında sayar ve tüylü Sfenks'lerin bazen daha uygun fiyata bulunabildiğini belirtir. Güncel fiyat aralığını sayfadaki fiyat bölümünde tarihli ilan verisinden derliyoruz. Belgesiz ve çok ucuz yavrular ileride daha yüksek veteriner masrafı anlamına gelebilir.

Kaynaklar

  1. CFA — Sphynx
  2. FIFe — Sphynx ırk sayfası
  3. Cornell Feline Health Center — Hypertrophic cardiomyopathy
  4. PDSA — Sphynx (ırk rehberi)
  5. Teng ve ark. (2024), Life tables of annual life expectancy and risk factors for mortality in cats in the UK, J Feline Med Surg
  6. International Cat Care — Should I use sunscreen on my cat?
  7. FIFe — Health & Welfare Rules (yavru teslim yaşı, damızlık kısıtları)
  8. Cornell Feline Health Center — How often should you feed your cat?
  9. Cornell Feline Health Center — Feeding your cat
  10. VCA Animal Hospitals — Feeding growing kittens
  11. VCA Animal Hospitals — Feeding mature, senior and geriatric cats
  12. International Cat Care — Neutering your cat
  13. International Cat Care — Trimming your cat's claws
  14. International Cat Care — How to brush your cat's teeth
  15. PDSA — How to clean your cat's ears
  16. International Cat Care — Choosing a litter tray for your cat
  17. PDSA — Keeping indoor and house cats
  18. PDSA — Exercising your cat
  19. International Cat Care — Introducing cats to children
  20. International Cat Care — Helping your new cat or kitten settle in
  21. CFA — Could this kitten be a scam?
  22. 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu (md. 4, 5, 14, Ek md. 1)
  23. Kedi, Köpek ve Gelinciklerin Kimliklendirilmesi ve Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik (md. 5, 12)
  24. Eskişehir İl Tarım ve Orman Müdürlüğü — Sahipli hayvanların dijital kimliklendirilmesi
  25. Kuduz Hastalığından Korunma ve Kuduz Hastalığı ile Mücadele Yönetmeliği (md. 9–10)

Bu sayfa numaralı kaynaklardan derlendi ve veteriner hekimlerimiz tarafından incelendi.
Son güncelleme: 2 Kasım 2026 · Bu sayfa muayenenin yerini tutmaz; ilaç ve doz önerisi içermez.

Benzer kedi ırkları