İç parazitler: hangi solucan, nasıl bulaşır?
| Parazit | Nasıl bulaşır | Olası belirtiler |
|---|---|---|
| Yuvarlak solucan | Toprakla bulaşmış yumurtaları yutma, fare gibi av yeme; yavrulara anne sütüyle geçebilir | Kilo kaybı, kusma, ishal, gelişme geriliği |
| Kancalı kurt | Yumurta ya da enfekte av yeme; larvanın deriden girmesi | Ağır enfeksiyonda kilo kaybı, ishal |
| Şerit (tenya) | Tımarlanırken pire yutma ya da enfekte kemirgen yeme; avlanan hayvanlarda risk yüksek | Anüste kaşıntı, çoğu zaman belirti yok |
| Kalp kurdu, akciğer kurdu | Bölgeye göre; kalp kurdu sivrisinekle bulaşır | Öksürük, nefes darlığı |
Pire: asıl sorun evde
iCatCare'e göre pirelerin yaklaşık %95'i hayvanın üzerinde değil, evdedir. Yetişkin pire beslendikten iki gün sonra yumurtlamaya başlar; yumurtalar halıya, koltuğa ve yatağa düşer. Larvalar karanlığı sever ve derinlere saklanır, koza evresindeki pire bir konakçı bekleyerek uzun süre canlı kalabilir. Uygun koşullarda bütün döngü 15 günde tamamlanabilir.
Bu yüzden yalnız hayvanı değil, evdeki bütün hayvanları ve evi birlikte ele almak gerekir. Sık süpürge pireyi azaltır ama tek başına bitirmez.
Hayvanda artan kaşınma; sizde ayak bileğinde ısırıklar.
Tüyde kahverengi-siyah noktalar. Pire tarağıyla beyaz kâğıda tarayın; ıslak pamukta kırmızı-kahve iz bırakıyorsa pire pisliğidir.
Pire yutan hayvana şerit bulaşabilir; pire görülen yavrularda şerit de değerlendirilir.
Acil durum
Parazit ürünü sonrası bu belirtilerde hemen veterinere
Yanlış ürün ya da yanlış türe uygulama zehirlenmeye yol açabilir. Ürünün kutusunu ve prospektüsünü yanınıza alın.
- Titreme, kas seğirmesi, sendeleme
- Nöbet (kasılma)
- Nefes almakta zorlanma
- Çökme ya da bilinç bulanıklığı
Ürün tüye ya da deriye sürüldüyse kedinin yalanmasını engelleyin ve yıkama için hekiminizin söylediğini yapın. 7/24 açık veterinerleri rehberde bulun.
56 Yakınınızdaki veterinerNe sıklıkla? Risk temelli yaklaşım
ESCCAP koruma aralığının hayvanın yaşam tarzına göre belirlenmesini önerir: avlanan, dışarı çıkan ya da evinde küçük çocuk veya bağışıklığı zayıf biri bulunan hayvanlarda risk daha yüksektir. Risk değerlendirilemiyorsa yılda en az dört kez koruyucu uygulama ya da dışkı muayenesi önerilir; yılda 1–3 uygulamanın yeterli koruma sağlamadığı gösterilmiştir.
Yavru kedi ve köpekler yuvarlak solucana çok sık yakalandığı için koruma erken yaşta başlar ve yetişkinlere göre daha sık yapılır. Merck Veteriner El Kitabı köpeklerde yılda bir dışkı muayenesi, kalp kurdunun görüldüğü bölgelerde yıllık test önerir.
Evde yapabilecekleriniz
- Dışkıyı hemen toplayın, kum kabını düzenli temizleyin; hayvanla temastan sonra ellerinizi yıkayın.
- Halı, koltuk ve yatakları sık süpürün, süpürge torbasını dikkatle atın; çok kirlenmiş yatakları değiştirin.
- Evdeki bütün hayvanları aynı plana alın; yalnız birini korumak pire döngüsünü kırmaz.
- Köpek için üretilmiş bir pire ürününü asla kediye uygulamayın. Bazı köpek ürünlerindeki permetrin ve benzeri maddeler kediler için ölümcül olabilir; yeni uygulanmış köpekle kediyi bir süre ayrı tutun.
- Evi ilaçlarken hekiminizin ve üreticinin talimatına uyun; bazı uygulamalarda kedinin bir süre evden uzak tutulması gerekebilir.
Videolarla öğrenin
Veteriner hekimlerin ve eğitici kanalların anlatımları. Videolar kendi kanallarına aittir; tıklayınca YouTube'un çerezsiz oynatıcısı açılır.
Videolar genel bilgi içindir; ilaç ya da doz önerisi içeriyorsa uygulamayın, hayvanınıza özel kararı veteriner hekiminiz verir.
İlgili ırklar
Sık sorulanlar
Ev kedisine parazit uygulaması gerekir mi?
Risk daha düşük olsa da sıfır değildir; yavrulara anne sütüyle solucan geçebilir ve iCatCare koruma aralığının av, dışarı çıkma gibi risklere göre ayarlanmasını önerir. Aralığı veteriner hekiminiz belirler.
Kedi ve köpek parazitleri insana geçer mi?
Bazı solucanlar insana geçebilir; seyrek olsa da ciddi hastalığa yol açabilir. Düzenli koruma, dışkıyı toplama ve el yıkama riski azaltır.
Köpeğimin pire ürününü kedime kullanabilir miyim?
Hayır. Bazı köpek ürünlerindeki permetrin ve benzeri maddeler kediler için ölümcül olabilir. Kedi için yalnız hekiminizin önerdiği ürünü kullanın.
Yılda kaç kez iç parazit uygulaması yapılır?
ESCCAP, bireysel risk değerlendirilemiyorsa yılda en az dört kez uygulama ya da dışkı muayenesi önerir; avlanan ya da dışarı çıkan hayvanlarda daha sık gerekebilir. Kesin aralığı hekiminiz belirler.
Evdeki pireler nasıl yok edilir?
iCatCare'e göre pirelerin yaklaşık %95'i hayvanın üzerinde değil evdedir; yumurta ve larvalar halıda, koltukta ve yatakta yaşar. Bu yüzden evdeki bütün hayvanlar ve ev birlikte ele alınmalıdır; sık süpürge pireyi azaltır ama tek başına bitirmez. Hangi ürünün hangi hayvana uygun olduğunu veteriner hekiminize sorun.
Kaynaklar
- Worming your cat · International Cat Care (iCatCare) (kontrol: 25 Ekim 2026)
- Fleas and flea control in cats · International Cat Care (iCatCare) (kontrol: 25 Ekim 2026)
- GL1: Worm Control in Dogs and Cats · ESCCAP (European Scientific Counsel Companion Animal Parasites) (kontrol: 25 Ekim 2026)
- Routine Health Care of Dogs · Merck Veterinary Manual (hayvan sahipleri sürümü) (kontrol: 25 Ekim 2026)
- Cats and poisons · International Cat Care (iCatCare) (kontrol: 25 Ekim 2026)
- When is it a pet emergency? · Animal Trust (Birleşik Krallık, kâr amacı gütmeyen veteriner hizmeti) (kontrol: 25 Ekim 2026)
Bu sayfa numaralı kaynaklardan derlendi ve veteriner hekimlerimiz tarafından incelendi.
Son güncelleme: 29 Ekim 2026 · Bu sayfa muayenenin yerini tutmaz; ilaç ve doz önerisi içermez.
