Yavru köpek bakımı: ilk aylarda beslenme, aşı ve eğitim

Yavru köpek bakımı, sütten kesilmiş yavrunun ilk aylarında sağlık kontrollerini, aşı ve parazit korumasını, yaşına uygun beslenmeyi, uyku ve tuvalet düzenini ve sosyalleşmeyi birlikte planlamaktır. Merck Veteriner El Kitabı'na göre yavrular 4 aylık olana kadar 3–4 haftada bir veteriner hekime görünür; bu sık kontrollerin amacı aşı ve parazit planını zamanında ilerletmek ve büyümeyi izlemektir.

Bu dönemde ihmal edilen konular sonradan pahalıya patlar. AVSAB, üç yaşından küçük köpeklerde ölümün bir numaralı nedeninin bulaşıcı hastalıklar değil, davranış sorunları olduğunu belirtir; AKC de aşısız ve dört aydan küçük yavruların parvovirüs açısından en yüksek risk grubunda olduğunu, bu hastalığın bir köpeği 48–72 saat içinde öldürebildiğini vurgular. Yani hem aşı hem sosyalleşme aynı anda, dengeli biçimde yürütülmelidir.

Yavru köpek eve gelmeden önce yatak, mama ve su kabı, yaşına uygun mama, tasma ve kayış, çiğneme oyuncakları ve bir taşıma çantası ya da kafes hazır olmalıdır. Evin de yavruya göre düzenlenmesi gerekir: Merck'e göre yavrular çiğnemeye çok yatkın olduğu için zehirli maddeler ulaşamayacağı yere kaldırılmalı, elektrik kabloları toplanmalı ya da korunmalıdır.

Henüz bir yavru seçmediyseniz, köpek ırkları arasında seçim yaparken ırkın yetişkin boyunu, enerji düzeyini ve tüy bakımını önceden düşünün; hangi köpek ırkı bana uygun testi bu kararı kolaylaştırır. Barınaktan ya da bir aileden yavru almayı düşünüyorsanız köpek sahiplenme rehberindeki adımları da izleyin.

Yavru köpek, ırk boyutuna uygun hazırlanmış eksiksiz (tam) bir yavru maması yemelidir. PDSA'ya göre büyüme dönemi için doğru mama gelişim açısından çok önemlidir; porsiyon yavru büyüdükçe ayarlanmalı ve köpek düzenli tartılarak büyümesi izlenmelidir. AKC, büyüme döneminde günde üç-dört öğün verilmesini ve öğünlerin her gün aynı saatlerde olmasını önerir.

Mamayı değiştirmek gerekiyorsa bunu bir anda değil, iki haftaya yayarak yapın. PDSA'nın önerdiği geçiş, ani değişikliğin yol açabileceği mide bozukluğunu azaltır. Yavru mamalarını karşılaştırmak için yavru köpek maması sayfasına, verilmemesi gereken yiyeceklerin tam listesi için köpek ne yer rehberine bakabilirsiniz.

Yavru köpekler günün büyük bölümünü uyuyarak geçirir. AKC'ye göre yavrular günde 18–20 saat uyur ve bu uyku sağlıklı büyüme için gereklidir; oyun ya da yürüyüşten sonra sakin bir uyku saati planlamak, yavrunun aşırı yorulup huysuzlaşmasını önler.

Tuvalet eğitimi sabır ve tekrar ister. AKC'nin pratik kuralına göre yavrunun ay cinsinden yaşına bir eklenince, tuvaletini rahatça tutabileceği en uzun süre saat olarak bulunur; örneğin üç aylık bir yavru yaklaşık dört saat bekleyebilir. Eğitime erken başlanırsa altı aylık bir yavru çoğu zaman güvenilir hâle gelir. Ayrıntılı yöntem için köpek tuvalet eğitimi sayfasına bakın.

Sosyalleşme, yavrunun yeni insanlara, hayvanlara, seslere ve ortamlara olumlu deneyimlerle alıştırılmasıdır. AVSAB, ilk üç ayı merakın korkudan baskın olduğu ve yavrunun en kolay alıştığı dönem olarak tanımlar ve sosyalleşmenin aşılar tamamlanmadan, güvenli koşullarda başlamasını bakımın standardı sayar. Annenin bağışıklığı, ilk aşılar ve uygun bakım birleşince enfeksiyon riskinin, bir davranış sorunundan ölme olasılığına göre görece küçük kaldığını belirtir.

AVSAB'a göre üç aylıktan önce yavru sınıfına katılmak eğitimi iyileştirir ve insanla bağı güçlendirir. Sınıflar kolay temizlenen kapalı alanlarda yapılmalı; aşı ve hastalık durumu bilinmeyen köpeklerin yoğun olduğu köpek parkları ve temizlenmeyen alanlardan aşılar bitene kadar kaçınılmalıdır. Eğitim ödül temelli olmalıdır: AVSAB, olumlu ve tutarlı eğitimin cezaya dayalı yöntemlere göre daha az davranış sorunuyla ilişkili olduğunu bildirir. Temel komutlar için köpek eğitimi rehberine bakabilirsiniz.

Yavru köpekte rutin sağlık bakımı aşılar, iç ve dış parazit koruması, diş ve tüy bakımından oluşur. PDSA'ya göre birçok yavru yuvarlak solucanı (askarit) daha anne karnındayken ya da anne sütüyle alır; bu kurtlar yetişkinde çoğu zaman hafif seyretse de yavruda su kaybına, bağırsak tıkanmasına ve ölüme yol açabilir. PDSA bu yüzden yavrularda iç parazit korumasının yaklaşık 3 haftalıkken başlayıp 16 haftalık olana kadar 2–3 haftada bir tekrarlandığını belirtir; hangi ürünün kullanılacağına hekim karar verir. Belirtiler ve bulaşma yolları için bağırsak kurdu sayfasına bakın.

Diş ve tüy bakımına yavruyken alışmak, yetişkinlikte bakımı kolaylaştırır. Merck, dişlerin köpeğe özel bir diş macunu ve fırçayla düzenli fırçalanmasını, gerekirse çiğneme oyuncakları ve klinikte diş temizliğiyle desteklenmesini önerir. Tüyler dökülen tüyleri almak ve keçeleşmeyi önlemek için düzenli taranır; Merck'e göre banyo yaklaşık ayda bir, tüy çok kirlendiğinde ya da koktuğunda daha erken, köpeğe özel şampuanla yapılabilir. Diş fırçalamayı öğretmek için kısa ve ödüllü denemelerle başlayın.