Habeş Kedisi (Abyssinian): Karakteri, Renkleri, Bakımı ve Sağlığı

Habeş Kedisi nasıl bir kedi?

Habeş kedisi, uluslararası adıyla Abyssinian, kısa tüylü, orta boy, zarif ve kaslı bir kedidir. Adı Etiyopya'nın eski adı Habeşistan'dan (Abyssinia) gelir; CFA İngiltere'de sergilenen ilk Abyssinian'ların Etiyopya'dan getirildiğini yazar. Türkçede Habeş kedisi, Abisinya kedisi ya da kısaca "Aby" diye anılır. FIFe, CFA ve TICA ırkı tanır; FIFe 1949'da kurulduğunda Abyssinian ilk tanınan ırklar arasındaydı.

FIFe'nin ırk tanıtımına göre türünün ilk örneği olan "Zula" 1868'de Habeşistan'dan İngiltere'ye geldi. Diğer ırklar ve ev kedileriyle çiftleşmeler görünümü bir süre değiştirse de ırk 1871'de Crystal Palace sergisinde altın kahverengi bir Abyssinian olarak yeniden görüldü, 1889'da standardını aldı ve 1907'de ilk Abyssinian ABD'ye gitti. CFA de Zula'nın 1871'de Crystal Palace'ta sergilenen ilk Abyssinian olduğunu, ırkın 1900'lerin başında ABD'ye ulaştığını ve CFA'nın 1906'da kaydettiği ilk ırklar arasında yer aldığını belirtir.

Uzun süre Habeş kedisinin antik Mısır mezar resimlerindeki kedilerin soyundan geldiği düşünüldü. FIFe ve CFA bugün başka bir tablo çizer: genetik araştırmalar ırkın köklerini Afrika'da değil, Hint Okyanusu kıyıları ve Güneydoğu Asya'da, tikli tüylü ev kedilerinde gösterir. CFA bu kedilerin İngiltere'ye büyük olasılıkla dönen askerlerle getirildiğini yazar.

Habeş kedisini tanıtan şey tüyüdür. FIFe'nin anlatımıyla bu tüy ne çizgili, ne benekli, ne de düz renklidir: her kıl açık-koyu-açık-koyu bantlarla renklenir (tikli desen). Bu, ipek gibi ışıldayan, kıpır kıpır bir görünüm verir. CFA ırkın dört rengini sayar: kızılımsı kahverengi üzerine siyah tikli ruddy, sıcak kızıl üzerine çikolata tikli kızıl (cinnamon ya da sorrel), sıcak bej üzerine arduvaz mavisi tikli mavi ve gülümsü bej üzerine açık kakao tikli fawn; FIFe bunlara gümüş çeşitleri de ekler. Gözler altın ya da yeşil olmalıdır.

PDSA ırkın ortalama ağırlığını 4,5 kg, ömrünü 12–15 yıl olarak verir. CFA Habeş kedisini kemerli boynu, uzun ince bacakları ve "parmak ucunda duruyormuş" gibi duruşuyla, iri, çanak gibi kulakları ve badem gözleriyle tarif eder. Karakteri de görünümü kadar canlıdır: CFA sosyal, meraklı, aktif ve oyuncu, oyuncak yoksa kendi oyununu yaratan bir problem çözücü der; FIFe ise onları "filozof, bilim insanı, sporcu ve avcı" diye anlatır.

Bu sayfada Habeş kedisinin renklerini, karakterini, bakımını, beslenmesini, sağlık konularını ve sahiplenmeden önce düşünmeniz gerekenleri kaynaklarıyla birlikte topladık. Uzun tüylü akrabası için Somali kedisi, benzer enerjideki kediler için Bengal kedisi ve Oriental Kısa Tüylü sayfalarımıza bakabilirsiniz.

Habeş Kedisi özellikleri

Habeş Kedisi temel özellikleri
Irk boyutu	Orta boy; zarif, ince ama kaslı [2]
Ağırlık	Ortalama 4,5 kg [4]
Tüy yapısı	Kısa, sık ve esnek; her kılda açık-koyu bantlar, çizgi ya da benek yok [2]
Renkler	Ruddy, kızıl (sorrel ya da cinnamon), mavi, fawn (bej) ve FIFe'de gümüş çeşitleri [3]
Göz rengi	Altın ya da yeşil [3]
Baş ve kulaklar	Hafif kama biçimli baş; iri, geniş aralıklı, çanak gibi kulaklar; badem gözler [3]
Mizaç	Sosyal, meraklı, aktif ve oyuncu; kısa kucak ziyaretlerini uzun kucaklaşmaya yeğler [3]
Ses	Pek sesli değil; isteğini beden diliyle, yumuşak bir patiyle anlatır (CFA); yumuşak ve kısık sesle "sohbet eder" (PDSA) [3]

Tüy bakımı	Çok az; ayda birkaç kez fırça ya da tarak [3]
Yaşam süresi	12–15 yıl [4]
Bilinen kalıtsal sorunlar	Böbrek amiloidozu, patella çıkığı, ilerleyici retina atrofisi, piruvat kinaz eksikliği [4]
FIFe tanınma	1949'da FIFe kurulduğunda tanınan ırklar arasında [2]
CFA tanınma	1906'da CFA'nın kaydettiği ilk ırklar arasında [3]
İlk sergilenme	1871, Crystal Palace (İngiltere); standart 1889 [2]

Habeş Kedisi karakteri

CFA Habeş kedisini sosyal, meraklı ve hareketli, oyuncu bir kedi olarak tanımlar: problem çözmeyi sever, oyuncak yoksa kendi oyununu yaratır. Sevecendir ama uzun kucaklaşmalar yerine kısa kucak ziyaretlerini tercih eder; çevresini izleyebileceği yüksek noktaları sever, uzun süre yalnız kalmaktan hoşlanmaz. CFA ırkın pek sesli olmadığını, isteğini beden diliyle, bazen yumuşak bir patiyle anlattığını yazar; PDSA da yumuşak ve kısık bir sesle "sohbet ettiklerini" belirtir. FIFe'nin anlatımı daha renklidir: Habeş kedileri hayal gücü geniş ve çok yönlüdür; diğer hayvanlarla iyi geçinir ama baskındır; asıl aşkları "kendi" insanlarıdır. Kapı ve dolap açar, her mobilyaya tırmanır ve girer; kâh çekingen kâh coşkulu, bazen kuşkucu ama her zaman meraklıdır. PDSA da ırkın aktif ve enerjik olduğunu, kucakta oturmaktan çok oynarken görüleceğini yazar.

İnsanlara bağlılık
Oyunculuk
Zekâ ve merak
Kucak sevgisi
Konuşkanlık
Tüy bakımı ihtiyacı
Yalnız kalma

Ölçekler kulüp standartları ve kaynaklardaki tanımlardan editoryal olarak derlenir; her kedi kendine özgüdür.

Habeş Kedisi renkleri

Ruddy
kızılımsı kahve
Irkın en bilinen ve CFA'ya göre en popüler rengidir: yanık kızılımsı kahverengi zemin, siyah tiklerle. FIFe bu renge maun tonu der.
Kızıl
sorrel ya da cinnamon
Sıcak kızıl zemin, çikolata kahvesi tiklerle. FIFe bakır tonu (sorrel), CFA cinnamon adını kullanır.
Mavi
Sıcak bej zemin üzerinde arduvaz mavisi tikler; seyreltilmiş bir renktir.
Fawn
bej
Sıcak gülümsü bej zemin üzerinde açık kakao tikler. FIFe somon pembesi-bej diye tarif eder.
Gümüş çeşitleri
FIFe tikli tüyün gümüş çeşitlerini de tanır; zemin gümüş beyazıdır, tikler renge göre değişir. CFA'nın saydığı dört renk arasında yer almaz.
Çizgili ya da benekli desenstandart dışı
FIFe Habeş kedisinin tüyünü tabby işaretlerinden arınmış, düzgün tikli olarak tarif eder; belirgin çizgi ya da benek ırk tipine uymaz.

Kendini bul

Habeş Kedisi kime uygun?

Daha önce kedi beslemiş ya da beslemeye hazırlanan biri gözüyle baktık. Hangi durumdasın? Seç; sayfanın devamında senin için küçük notlar çıksın.

Uygun4 durum

Apartmanda yaşıyorum
Ev içinde yaşamaya uygundur; kedi ağacı, raflar ve günlük oyun yeter.
Çok soruluyor
Tüy bakımı az olsun istiyorum
CFA ayda birkaç kez fırçalamanın yeterli olduğunu yazar.
Evde başka kedim var
FIFe ve PDSA diğer hayvanlarla iyi geçindiğini yazar; baskın olabilir, alışma süresi gerekir.
Sessiz bir kedi istiyorum
CFA pek sesli olmadığını, isteğini beden diliyle anlattığını yazar.

Dikkat ister2 durum

Küçük çocuğum var
CFA çocuklu ailelere uyum sağladığını yazar; kucakta tutulmayı sevmez, gözetim gerekir.
Gün boyu işteyim
CFA uzun süre yalnız kalmaktan hoşlanmadığını yazar; ikinci bir kedi düşünülebilir.

Uygun değil2 durum

Kucakta oturan bir kedi istiyorum
Kısa kucak ziyaretlerini tercih eder; kucaktan çok oyunda görülür (CFA, PDSA).
Çok soruluyor
Kedi alerjim var
Alerji tüyden değil kedideki proteinlerden kaynaklanır; kısa tüy alerjiyi önlemez.

Kısaca

Kimler için ideal: Hareketli, meraklı ve insanına bağlı bir kediyle her gün oynamaya zaman ayırabilen, evini raflar ve kedi ağacıyla dikey olarak zenginleştirebilecek, tüy bakımı az bir kedi arayan kişiler ve aileler için uygundur. Evde uyumlu ikinci bir kedi varsa Habeş kedisi daha mutlu olabilir.

Kimler için zor: Sakin bir kucak kedisi arayanlar, uzun saatler evde olmayıp tek kedi beslemeyi düşünenler, dolap açan ve her yere tırmanan meraklı bir kediye katlanamayacak olanlar ve kedi alerjisi olanlar için uygun değildir.

Habeş Kedisi evde bakımı zor mu?

Ev hayatı panosu: kaynaklardaki değerlendirmelerden. “Kime uygun?” bölümünde seçtiğin durumla ilgili gösterge vurgulanır.

Bakım zorluğuKolay

Apartman yaşamıUygun

Günlük egzersizGünde en az 2 kez 15–20 dakika oyun

Yalnız kalmaZorlanır

KonuşkanlıkSessiz

OyunculukÇok oyuncu

Habeş kedisinin tüy bakımı neredeyse yok denecek kadar azdır. CFA tüy dökümünü kontrol etmek için ayda birkaç kez fırçalamanın ya da taramanın yeterli olduğunu, kuru tüyün üzerinden güderi bir bezle geçmenin tüyü düzleştirip parlattığını, sergi dışında banyonun genellikle gerekmediğini yazar. PDSA da çok az bakım gerektiğini, fırçalanmaktan daha çok ilgi için hoşlandıklarını belirtir.

Asıl ihtiyaç tüy değil, ilgi ve hareket alanıdır. CFA ırkın yüksek noktalardan çevresini izlemeyi sevdiğini, uzun süre yalnız kalmaktan hoşlanmadığını, daha sakin evlerde iki kedi beslemenin düşünülebileceğini yazar; PDSA da yükseğe tırmanmayı çok sevdikleri için bir kedi ağacı önerir. Apartman bu ırk için uygundur, yeter ki ev dikey alanlarla, tırmalama yüzeyleriyle ve her gün oynanan oyunlarla zenginleştirilsin. PDSA ev içinde yaşayan kedilerin tırmanma rafları, saklanma yerleri ve günlük oyunla mutlu olabileceğini vurgular. FIFe'nin anlattığı gibi kapı ve dolap açabilen meraklı bir kedi olduğu için ilaçları, temizlik ürünlerini ve kabloları güvene alın, pencerelere sineklik takın.

Habeş Kedisi bakımı

Tüy bakımıAyda birkaç kez

Kısa tikli tüy ayda birkaç kez fırçalanır; güderi bezle silmek tüyü parlatır (CFA).

Oyun ve tırmanmaHer gün

Kedi ağacı, duvar rafları ve günde en az iki oyun seansı bu hareketli kedi için şarttır.

Tırnak, diş ve kulakHaftalık kontrol

Tırnaklar gerektiğinde kısaltılır, dişler fırçalanır; CFA bazı yetiştiricilerin diş fırçalamayı…

Kum kabıGünde 2 kez

Her kedi için bir kap ve bir fazlası; topaklar günde iki kez alınır.

Tüy bakımı ve banyo

Ayda birkaç kez

CFA Habeş kedisinin tüyünü sık, esnek ve her kılda bant bant tikli olarak tarif eder ve bakımın çok az olduğunu yazar: tüy dökümünü kontrol etmek için ayda birkaç kez fırçalamak ya da taramak yeterlidir. Kuru tüyün üzerinden güderi bir bezle geçmek tüyü düzleştirir ve parlatır. CFA sergi dışında banyonun genellikle gerekmediğini, sergiye hazırlanırken yöntem ve ürünler için yetiştiriciye danışılabileceğini belirtir. PDSA da çok az bakım gerektiğini, bu kedilerin fırçalanmaktan çok ilgi için hoşlandığını yazar. Mevsim geçişlerinde tüy dökümü artarsa haftalık fırçalamaya geçin; bu, tüy yumağı oluşumunu da azaltır.

Kulak bakımı

Haftada bir bakış

Habeş kedisinin kulakları iri ve çanak biçimlidir; içine bakmak kolaydır. PDSA kedi kulaklarının veteriner hekim istemedikçe rutin olarak temizlenmemesini, ama düzenli olarak bakılmasını önerir. Koyu kulak kiri, kızarıklık, kötü koku, şişlik ya da sık baş sallama görürseniz veterinere başvurun. Kulağın içine pamuklu çubuk sokmayın; gerekirse yalnız görünen kısmı kediler için hazırlanmış bir temizleyiciyle nemlendirilmiş pamukla nazikçe silin.

Tırnak bakımı ve tırmalama

Ayda bir kontrol

International Cat Care çoğu kedinin tırmalayarak tırnağını kendisi uygun uzunlukta tuttuğunu belirtir; tırnak halıya takılıyor ya da sert zeminde tıkırdıyorsa kısaltma zamanı gelmiştir. Yalnız tırnağın şeffaf ucunu kedi tırnak makasıyla alın, pembe görünen canlı kısma dokunmayın. Tırmanmayı ve atlamayı çok seven Habeş kedisi için evde hem dikey hem yatay, sağlam ve yüksek tırmalama yüzeyleri bulunsun; mobilyaları korumanın en iyi yolu budur. Ayrıntılar için tırnak kesimi ve kedi tırmalama rehberlerimize bakın.

Diş bakımı

Mümkünse her gün

CFA bazı yetiştiricilerin, dişeti iltihabı gibi diş sorunlarını önlemeye yardımcı olmak için sahiplerine kedinin dişlerini fırçalamayı öğrettiğini yazar. International Cat Care dişlerin, kedi kabul ettiği sürece her gün kedilere özel diş macunuyla fırçalanmasını önerir; insan diş macunu kullanılmaz. Önce ağız çevresine dokunmaya, sonra parmaktan macun yalamaya alıştırın; fırçaya geçince kısa sürelerle başlayıp süreyi yavaşça uzatın. Yıllık ağız muayenesini aksatmayın. Diş bakımı rehberimizde adım adım anlatıyoruz.

Kum kabı

Günde 2 kez temizlik

International Cat Care her kedi için bir kum kabı ve bir tane fazlasını, birbirinden ayrı ve sessiz yerlere koymayı önerir. Kabın boyu kedinin burnundan kuyruk köküne kadar olan uzunluğun bir buçuk katı olmalı, yaklaşık 3 cm kum yeterlidir. Kap günde en az iki kez temizlenir; topaklanan kumda 2–4 haftada bir tamamen boşaltılıp yıkanır. Mama ve su kaplarından uzak bir köşe seçin. Kum seçimi için kedi kumu rehberimize bakın.

İlgili rehberTüy bakımı: kedi ve köpek ne sıklıkla taranır?Kedi kumu ve kum kabı

Habeş Kedisi ne yer? Yaşa göre beslenme

6 aya kadar günde 3, sonra 2 öğün (Cornell)

Yavruya büyüme dönemine uygun, tam ve dengeli bir yavru maması verin. Cornell Feline Health Center 6 aylıktan küçük yavrular için günde üç öğünü, 6–12 ay arasında günde iki öğünü önerir; VCA da günlük miktarın 3–4 küçük öğüne bölünmesinin çoğu yavru için uygun olduğunu belirtir. Hedef hızlı değil dengeli büyümedir. Uygun bir yavru maması seçildiyse veteriner hekim önermedikçe vitamin ya da mineral takviyesi eklenmez. Yeni gelen yavruya ilk günlerde yetiştiricideki mamasını verin; değiştirecekseniz eskisiyle karıştırarak birkaç günde geçin. Ayrıntılar için yavru kedi bakımı rehberimize bakabilirsiniz.

Bu ırka uygun kedi mamaları ve güncel fiyatlar

70 mama 5 mağazada her gün izleniyor; stoktaki en düşük kg fiyatı 249 ₺ (son ölçüm). Yaşa ve içeriğe göre süzüp mağaza mağaza karşılaştırın.

Mamaları karşılaştır

Yavru kedi mamaları Kısırlaştırılmış kedi mamaları

İlgili rehberKedi ne yer?Yavru kedi: ilk aylarda bakım, beslenme ve gelişim

Habeş Kedisi eğitimi

Eğitim zorluğuKolay

CFA Habeş kedisini problem çözmeyi seven, meraklı bir kedi olarak tanımlar; FIFe de zekâsıyla bilindiğini, kendisine sunulan her işe yardım etmek istediğini yazar. Bu, ödülle yapılan kısa çalışmalara genellikle iyi yanıt veren bir kedi demektir. CFA iyi sosyalleştirilmiş Habeş kedilerinin değişen ortamlara ve göğüs tasmasıyla yapılan dış gezintilere alışabildiğini belirtir; taşıma çantası ve göğüs tasması alışkanlığını yavruluktan, ödülle ve kısa denemelerle kurun.

Zeki ve meraklı kediler istenmeyen alışkanlıkları da çabuk öğrenir. FIFe'nin anlattığı gibi Habeş kedileri kapı ve dolap açar, her mobilyaya tırmanır. Yasaklamak yerine ona tırmanabileceği raflar, oynayabileceği bulmaca oyuncaklar ve keşfedebileceği kutular sunun; istenen davranışı ödüllendirin. Ceza ve bağırma kedide korku ve güvensizlik yaratır.

Öncelik sırası

Kum kabını ve tırmalama tahtasını ilk günden gösterme
Taşıma çantasını dinlenme yeri olarak tanıtma
Göğüs tasmasına kademeli alıştırma (isteğe bağlı)
Tırnak, diş ve kulak kontrolü için ellenmeye alıştırma
Adına gelme ve ödülle kısa numaralar
Tezgâh ve dolaplar yerine raflara yönlendirme

İlgili rehberKedi tırmalama Kedi oyuncakları

Habeş Kedisi egzersiz ve oyun

Günlük ihtiyaç Günde en az 2 kez 15–20 dakika oyun

CFA Habeş kedisinin aktif ve oyuncu olduğunu, oyuncak yoksa kendi oyununu yarattığını, oyuncak, yüksek tünekler ve düzenli etkileşim sağlanması gerektiğini yazar; PDSA da ırkın aktif ve enerjik olduğunu, oyuncaklarla kendini eğlendirebildiğini ama insanlarla etkileşimden hoşlandığını belirtir. PDSA kediler için günde iki kez 15–20 dakikalık oyunla başlamayı ve kedi formlandıkça süreyi uzatmayı önerir; kediler şafakta ve alacakaranlıkta oyuna daha isteklidir. Habeş kedisi için bu oyunların bir kısmı dikey olmalıdır: olta oyuncağını yükseğe kaldırın, kedi ağacına tırmanmasını sağlayın. Oyuncakları birkaç günde bir değiştirin, oyunu parmakla değil oyuncakla oynayın. Lazer ışığı kedinin yakalayabileceği bir şey bırakmadığı için tek başına önerilmez; oyunu yakalanabilen bir oyuncakla bitirin. İp, yün ve kurdele başıboş bırakılmamalıdır, yutulursa bağırsak tıkanmasına yol açabilir. Ayrıntılar için kedi oyuncakları rehberimize bakın.

Sevdiği oyunlar

Olta (tüylü çubuk) oyuncağı
Kedi ağacı ve duvar rafları
Bulmaca besleyici ve saklanan ödül
Top ve fare oyuncağı kovalama
Göğüs tasmasıyla kısa bahçe gezintisi
Ödülle numara çalışmaları

Habeş Kedisi çocuklarla ve diğer hayvanlarla

Çocuklarla

CFA Habeş kedisinin çocuklu ailelere iyi uyum sağladığını yazar. Oyuncu ve hareketli bir kedi olduğu için olta oyuncağıyla oynayan büyük çocuklarla iyi bir oyun arkadaşı olur; ama kucakta uzun süre tutulmaktan hoşlanmaz. International Cat Care küçük çocuklar ile kedinin her zaman gözetim altında olmasını, çocuklara kediyi düz avuçla okşamayı, karın ve patilerden uzak durmayı ve kedi uzaklaşmak istediğinde onu bırakmayı öğretmeyi önerir. Kedinin çocuklardan uzaklaşabileceği yüksek bir rafı olsun.

Kedilerle

FIFe Habeş kedilerinin diğer hayvanlarla iyi geçindiğini, ama baskın olduğunu yazar; PDSA da genellikle dost canlısı olduklarını ve diğer hayvanlarla iyi geçindiklerini, ama başka hayvanların olduğu bir eve alışmak için zamana ihtiyaç duyduklarını belirtir. CFA uzun süre yalnız kalmaktan hoşlanmadıkları için bazı evlerde iki kedi beslemenin düşünülebileceğini yazar. Tanıştırmayı önce ayrı odalarda koku değişimiyle başlatın, sonra kısa ve gözetimli görüşmelerle ilerleyin; kum kabı, mama ve su kaplarını kedi sayısından bir fazla tutun.

Köpeklerle

FIFe ve PDSA ırkın diğer hayvanlarla iyi geçindiğini belirtir. Köpekle uyum, köpeğin kedilere karşı tavrına ve tanıştırmanın sabrına bağlıdır. Köpeği tasmalı tutarak kısa görüşmelerle başlayın, kedinin her zaman yükseğe kaçabileceği bir yer olsun; kedinin mama ve kum kabı alanı köpeğin ulaşamayacağı yerde olmalıdır.

Sağlık: dikkat edilmesi gerekenler

PDSA Habeş kedisinin ömrünü 12–15 yıl olarak verir; bu, ev kedilerinin genel yaşam süresiyle uyumludur. PDSA ırkta görülen kalıtsal sorunları böbrek amiloidozu, patella çıkığı, ilerleyici retina atrofisi ve piruvat kinaz eksikliği olarak sayar; bazıları için genetik test bulunduğunu, yetiştiriciye kedilerinin test edilip edilmediğinin sorulmasını önerir. Piruvat kinaz eksikliği alyuvarların erken yıkılmasıyla kansızlığa yol açar: Kohn ve Fumi'nin (2008) 25 hasta Habeş ve Somali kedisini izlediği çalışmada kedilerin 11'inde sahiplerin fark ettiği bir belirti yoktu; diğerlerinde halsizlik, ishal, solgun mukozalar, iştahsızlık, kötü tüy ve kilo kaybı görüldü, belirtili kedilerin ortanca yaşı 1,7'ydi. Avustralya'da 60 Habeş ve Somali kedisini tarayan Barrs ve arkadaşları (2009) kedilerin yaklaşık üçte birini taşıyıcı ya da hasta buldu. CFA yetiştiricilerin bu hastalığın taşıyıcılarını genetik testle hatlarından ayıkladığını belirtir. Menotti-Raymond ve arkadaşları (2010), görme kaybına yol açan rdAc retina dejenerasyonunun CEP290 genindeki çekinik bir mutasyondan kaynaklandığını ve ilk kez Habeş ve Somali kedilerinde tanımlandığını yazar. Böbrek amiloidozu için 1986'daki soy ağacı çalışması kalıtsal bir temeli destekledi, ama kalıtım biçimini belirleyemedi; bu yüzden düzenli kan ve idrar kontrolleri önemlidir. Yavru alırken ebeveynlerin PK ve rdAc DNA test sonuçlarını isteyin. Ayrıca aşı takvimini, kuduz aşısını ve iç-dış parazit korumasını aksatmayın. Belirti gördüğünüzde tedavi için veteriner hekiminize danışın.

Piruvat kinaz (PK) eksikliği

Kansızlığa yol açan kalıtsal bir alyuvar hastalığıdır. Kohn ve Fumi'nin (2008) izlediği 25 kedinin 11'inde belirti yoktu; diğerlerinde halsizlik, ishal, solgun mukoza, iştahsızlık ve kilo kaybı görüldü. CFA yetiştiricilerin genetik testle taşıyıcıları hatlarından ayıkladığını yazar.

İlerleyici retina atrofisi (rdAc)

Retinanın yavaş yavaş bozularak görme kaybına yol açtığı kalıtsal bir hastalıktır. Menotti-Raymond ve arkadaşları (2010) CEP290 genindeki çekinik mutasyonun ilk kez Habeş ve Somali kedilerinde tanımlandığını yazar. DNA testi vardır.

Rehber: Kedide göz akıntısı

Böbrek amiloidozu

Böbrekte anormal protein birikmesidir ve böbrek yetmezliğine yol açabilir. 1986'da 62 hasta Habeş kedisiyle yapılan soy ağacı çalışması kalıtsal bir temeli destekledi, ama kalıtım biçimini belirleyemedi.

Patella çıkığı

Diz kapağının yerinden kaymasıdır; PDSA ırkta sayar. Aksama ya da arka bacağı zaman zaman havada tutma görülürse veteriner muayenesi gerekir.

Diş ve dişeti sorunları

CFA bazı yetiştiricilerin dişeti iltihabını önlemek için sahiplerine diş fırçalamayı öğrettiğini yazar; düzenli diş bakımı ve yıllık ağız muayenesi önemlidir.

Rehber: Kedi ve köpekte diş bakımı

Sağlık rehberleriKedi aşı takvimi İç ve dış parazitler

Habeş Kedisi sahiplenme

Habeş kedisi sahiplenmek

Habeş kedisi Türkiye'de az bulunduğu için ırka özel sahiplendirme ilanı az çıkar. Yine de belediye bakımevlerine, hayvan hakları derneklerine ve saf ırk kedilerle ilgilenen gruplara bakmak, yuvasını değiştirmek zorunda kalan bir kediye ulaşmanın yoludur; tikli tüylü her kedi Habeş kedisi değildir, ama karakterine uygun bir arkadaş bulabilirsiniz. Yavru almak istiyorsanız FIFe, CFA ya da TICA'ya bağlı bir kulüpte kayıtlı, kedilerini ve yavruların büyüdüğü ortamı gösteren, sizi de sorgulayan bir yetiştiriciyle çalışın.

Belediye hayvan bakımevleri ve hayvan hakları derneklerinin sahiplendirme duyuruları
Saf ırk kedilerle ilgilenen sahiplendirme ve kurtarma grupları
FIFe, CFA ya da TICA'ya bağlı kulüplerde kayıtlı, şecere ve DNA test belgelerini paylaşan yetiştiriciler
İlan platformları (satıcının kimliğini, kedinin belgelerini ve görüşme imkânını doğrulayarak)

Habeş kedisi mi, Somali kedisi mi?

Somali kedisi Habeş kedisinin uzun tüylü akrabasıdır; iki ırk aynı tikli tüy desenini ve benzer karakteri paylaşır. Bilimsel çalışmalar da iki ırkı birlikte inceler: piruvat kinaz eksikliği ve rdAc retina dejenerasyonu her ikisinde de tanımlanmıştır (Kohn ve Fumi 2008; Menotti-Raymond ve ark. 2010).

Habeş kedisi: kısa, sık ve tikli tüy; bakımı çok az.
Somali kedisi: yarı uzun tikli tüy ve gür kuyruk; ayrıntılar için Somali kedisi sayfamız.
İki ırkta da PK ve rdAc DNA testleri önemlidir.

Barınaktan sahiplenme

5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu'na göre yerel yönetimler sahipsiz hayvanlar için bakımevi kurar ve sahiplendirilene kadar bakımlarını sağlar. Kimliklendirme yönetmeliğine göre bakımevinden sahiplenilen kedinin pasaportunu ve PETVET kaydını belediyenin yetkili veteriner hekimi, sahiplendirmeden itibaren 10 gün içinde yeni sahip adına düzenler. Mevzuat zaman zaman değiştiği için güncel şartları belediyenizden ve il/ilçe tarım ve orman müdürlüğünden doğrulayın.

Bulunduğunuz yerin belediye hayvan bakımevini arayın; sahiplendirme şartları belediyeye göre değişir.
Kediyi birkaç kez ziyaret edin; alışkanlıklarını, diğer hayvanlarla ilişkisini ve bilinen sağlık sorunlarını sorun.
Mikroçip numarasının PETVET'te sizin adınıza işlendiğini kontrol edin; bir kişiden sahiplendiyseniz sahip değişikliğini 60 gün içinde bildirin.
Kuduz Yönetmeliği'ne göre üç aydan büyük kediler yılda bir kez kuduza karşı aşılanır.
Kedi kaybolursa 7 gün içinde il/ilçe tarım ve orman müdürlüğüne bildirin; ev hayvanını terk etmek yasaktır.

İlk hafta: eve alışma

International Cat Care yeni gelen kedinin ilk günlerini tek ve sakin bir odada geçirmesini, ev düzenine yavaş yavaş alıştırılmasını önerir. Meraklı bir Habeş kedisi odadan çabuk sıkılabilir; odaya bir kedi ağacı ve birkaç oyuncak koyun. Kaygılı bir kedi ilk günlerde yalnız gece yiyip kum kabını kullanabilir; bu durum bir iki günden uzun sürerse veterinerle görüşün.

Kedi gelmeden önce sessiz bir oda hazırlayın: mama ve su kabı, kum kabı, yatak, kedi ağacı, oyuncak ve tırmalama tahtası.
Pencereleri, kabloları ve dolapları güvene alın; ilaç ve temizlik ürünlerini ulaşamayacağı yere kaldırın.
İlk günlerde önceki mamasını verin; mama değiştirecekseniz eskisiyle karıştırarak geçin, inek sütü vermeyin.
İlk hafta içinde veteriner kontrolüne gidin; aşı, parazit ve kısırlaştırma takvimini planlayın.
Evde başka hayvan varsa tanıştırmayı acele etmeden, önce koku değişimiyle yapın.

Sahiplenmeden önce: kontrol listeleri

Habeş kedisini vahşi görünümlü tikli tüyü için değil, meraklı, hareketli ve ilgi isteyen bir kediyle yaşamaya hazır olduğunuz için seçin. Aşağıdaki sorulara dürüstçe "evet" diyebiliyorsanız doğru yoldasınız.

Kendinize sorun

Her gün en az iki kez oyun oynamaya zaman ayırabilir miyim?
Evime kedi ağacı, duvar rafları ve sağlam tırmalama yüzeyleri koyabilir miyim?
Kucakta oturmaktan çok oynamayı seven bir kediyi olduğu gibi kabul edebilir miyim?
Uzun saatler evde yoksam ikinci bir kediyi ya da başka bir çözümü düşünebilir miyim?
Dolap ve kapı açan meraklı bir kedi için evimi güvene alabilir miyim?
PK eksikliği ve rdAc testlerini soran, belgeli bir yetiştirici ya da barınak arayacak sabrım var mı?

İlan seçerken nelere bakılmalı?

Şecerede ırkın Abyssinian (FIFe kodu ABY) olarak yazıldığını ve kaydın hangi kuruluşa (FIFe, CFA, TICA ya da bağlı bir kulüp) ait olduğunu kontrol edin.
Ebeveynlerin piruvat kinaz (PK) eksikliği ve rdAc retina dejenerasyonu DNA test sonuçlarını belge olarak isteyin (PDSA önerisi).
Anne ve babayı, yavruların büyüdüğü ortamı görün; görüntülü görüşme ve güncel tarihli videolar isteyin.
Tüyün düzgün tikli olduğuna, gözlerin ve burnun akıntısız, kulakların temiz, diş etlerinin pembe olduğuna bakın.
FIFe kuralları yavrunun 14 haftalık olmadan ve temel aşıları tamamlanmadan teslim edilmemesini şart koşar.
Aşı karnesini, iç-dış parazit uygulamalarını ve mikroçip numarasını belgeyle karşılaştırın.
Yazılı sözleşme, sağlık garantisi ve sorun çıkarsa ne yapılacağı hakkında net bilgi isteyin.
Büyük ve iadesiz kapora isteyen, yavruyu görmeden kargoyla gönderen ya da soruları yanıtsız bırakan satıcılardan uzak durun (CFA).

Habeş Kedisi nereden sahiplenilir?

Habeş kedisi sahiplenmek için önce barınakları ve saf ırk kedilerle ilgilenen sahiplendirme gruplarını kontrol edin. Yavru almak istiyorsanız ebeveynlerin PK ve rdAc test sonuçlarını paylaşan, FIFe, CFA ya da TICA'ya bağlı bir kulüpte kayıtlı yetiştiriciyle çalışın; ırk Türkiye'de az bulunduğu için bekleme listesine girmek ya da yurt dışındaki yetiştiricilerle görüşmek gerekebilir. İlan platformlarında ilanı verenin kimliğini, kedinin belgelerini ve görüşme imkânını mutlaka doğrulayın.

Barınaklarda saf Habeş kedisi az görülür, ama tikli tüylü, hareketli ve insancıl kediler yuva bekleyebilir. Karakteri belli bir yetişkin kedi, evinize uyup uymadığını baştan görmenizi sağlar.

İlgili rehberKedi sahiplenme Barınaktan sahiplenme

Habeş Kedisi fiyatları 2026 ve sahiplenme

8.000 ₺ – 70.000 ₺

Çoğu kaynakta 15.000 ₺ – 32.000 ₺ · 3 kaynak · güncelleme 3 Kasım 2026

Habeş Kedisi fiyat aralıkları, kaynak kaynak
Kaynak	Kategori	Aralık
Patisenin	Abyssinian (Habeş Kedisi)	15.000 ₺ – 32.000 ₺
hayvanfiyatlari.com	Ev kalitesi yavru	20.000 ₺ – 35.000 ₺
hayvanfiyatlari.com	Pedigri/şov hattı	38.000 ₺ – 70.000 ₺
hayvanfiyatlari.com	Genç yetişkin	15.000 ₺ – 28.000 ₺
Petara	Habeş genel (2026)	8.000 ₺ – 18.000 ₺

Fiyatlar kaynakların yayımladığı aralıklar ve ilan fiyatlarıdır; satıcıya, şehre, yaşa, renge ve sağlık kayıtlarına göre değişir.

Fiyatı neler etkiler?

Irkın Türkiye'de az bulunması ve yurt dışından getirilme masrafı
Şecere ve kulüp kaydı (FIFe, CFA, TICA ya da bağlı kulüp)
Ebeveynlerin PK eksikliği ve rdAc DNA test belgeleri
Renk (ruddy, kızıl, mavi, fawn, gümüş) ve sergi niteliği
Yavrunun yaşı, aşı ve parazit kayıtları
Damızlık hakkı ya da kısırlaştırma şartlı satış
Mikroçip, sözleşme ve sağlık garantisi

Habeş kedisi Türkiye'de az bulunur; önce kedi sahiplenme seçeneklerine ve barınaklara bakın. Yavru alırken ebeveynlerin PK eksikliği ve rdAc DNA test sonuçlarını, şecereyi, aşı karnesini ve mikroçip kaydını isteyin.

Habeş Kedisi fiyatı ve bakım maliyeti 2026

Habeş Kedisi için yavru fiyatı, mama, kuaför ve veteriner kalemlerini kaynaklı verilerden tek tabloda topladık. Veteriner rakamları oda tarifelerindeki alt sınır (en az) ücrettir; muayene, anestezi ve ilaç ayrıca eklenir. Kaynağı olmayan hücreye "veri yok" yazdık, tahmin yapmadık.

Habeş Kedisi bakım maliyeti kalemleri
Kalem	Tutar	Kaynak
Yavru fiyatı (ilan ve üretici sayfaları)	8.000 ₺ – 70.000 ₺	3 kaynak, yukarıdaki tablo
Kuru mama, kg fiyatı (ortanca)	558 ₺ / kg	58 kedi kuru maması, mağaza fiyatları
Aylık mama maliyeti	veri yok	Irka özgü günlük mama miktarı için kaynaklı veri yok; tutar mamanın paket tablosuna ve köpeğin kilosuna göre hesaplanmalı
Kuaför: kedi makine tıraş	1.650 ₺ – 2.000 ₺ (ortanca 2.000 ₺)	3 işletme fiyatı
Kuaför: kedi banyo	1.500 ₺ (ortanca 1.500 ₺)	1 işletme fiyatı
Karma aşı (doz)	1.700 ₺ – 2.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kuduz aşısı (doz)	1.250 ₺ – 1.750 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Genel muayene	1.500 ₺ – 2.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kısırlaştırma, dişi	7.500 ₺ – 10.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kısırlaştırma, erkek	5.500 ₺ – 7.500 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)

Habeş Kedisi hakkında sık sorulanlar

Habeş kedisi nereden gelir?

Irk İngiltere'de geliştirildi: FIFe'ye göre ilk örneği Zula 1868'de Habeşistan'dan (Etiyopya) İngiltere'ye geldi. Ancak FIFe ve CFA genetik araştırmaların ırkın köklerini Afrika'da değil, Hint Okyanusu kıyıları ve Güneydoğu Asya'daki tikli tüylü ev kedilerinde gösterdiğini yazar.

Habeş kedisi ile Abyssinian aynı ırk mı?

Evet. Abyssinian ırkın uluslararası adıdır; Türkçede Habeş kedisi ya da Abisinya kedisi denir. Ad, Etiyopya'nın eski adı Habeşistan'dan (Abyssinia) gelir.

Habeş kedisi antik Mısır kedisi mi?

Uzun süre öyle düşünüldü, ama CFA ve FIFe bunun doğru olmadığını belirtir: ırk antik Mısır kedilerine benzese de genetik araştırmalar köklerini Hint Okyanusu kıyıları ve Güneydoğu Asya'da gösterir.

Habeş kedisi ne kadar büyür?

Orta boy bir kedidir. PDSA ortalama ağırlığı 4,5 kg olarak verir. CFA ve FIFe ırkı ince, kaslı ve uzun bacaklı olarak tarif eder.

Habeş kedisi kaç yıl yaşar?

PDSA ırkın ömrünü 12–15 yıl olarak verir. Düzenli veteriner kontrolleri, özellikle böbrek değerlerinin izlenmesi, sağlıklı bir yaşlılığa katkı sağlar.

Habeş kedisinin renkleri nelerdir?

CFA dört rengi sayar: ruddy (kızılımsı kahve üzerine siyah tik), kızıl ya da cinnamon (kızıl üzerine çikolata), mavi (bej üzerine arduvaz mavisi) ve fawn (gülümsü bej üzerine kakao). FIFe bunlara gümüş çeşitlerini ekler. En bilinen renk ruddydir.

Tikli tüy ne demek?

FIFe'ye göre Habeş kedisinin tüyü ne çizgili ne benekli ne de düz renklidir: her kıl açık-koyu-açık-koyu bantlarla renklenir. Bu desen tüye ipek gibi ışıldayan, kıpır kıpır bir görünüm verir.

Habeş kedisi tüy döker mi?

Kısa tüylü bir kedi olarak az döker. CFA tüy dökümünü kontrol etmek için ayda birkaç kez fırçalamanın yeterli olduğunu yazar; mevsim geçişlerinde haftalık fırçalamaya geçmek yardımcı olur.

Habeş kedisi alerji yapar mı?

Evet, yapabilir. International Cat Care kedi alerjisinin tüyden değil, kedinin tükürüğü ve derisindeki proteinlerden kaynaklandığını belirtir; kısa tüylü olması alerji yapmayacağı anlamına gelmez. Kaynaklar Habeş kedisini alerji açısından ayrıca değerlendirmez.

Habeş kedisi apartmanda yaşar mı?

Evet. PDSA ev içinde yaşayan kedilerin tırmanma rafları, saklanma yerleri ve günlük oyunla mutlu olabileceğini vurgular; Habeş kedisi için kedi ağacı ve dikey alanlar şarttır.

Habeş kedisi kucak kedisi midir?

Pek değildir. CFA sevecen olduğunu ama uzun kucaklaşmalar yerine kısa kucak ziyaretlerini tercih ettiğini yazar; PDSA da kucakta oturmaktan çok oynarken görüleceğini belirtir.

Habeş kedisi yalnız kalabilir mi?

CFA uzun süre yalnız kalmaktan hoşlanmadığını, daha sakin evlerde iki kedi beslemenin düşünülebileceğini yazar. Gün boyu evde değilseniz akşamları oyun zamanı ayırın ya da uyumlu ikinci bir kedi düşünün.

Habeş kedisi çocuklarla ve diğer hayvanlarla anlaşır mı?

CFA çocuklu ailelere iyi uyum sağladığını yazar. FIFe ve PDSA diğer hayvanlarla iyi geçindiğini, ama baskın olabildiğini ve yeni bir eve alışmak için zamana ihtiyaç duyduğunu belirtir.

Habeş kedisi çok miyavlar mı?

Hayır. CFA ırkın pek sesli olmadığını, isteğini beden diliyle, bazen yumuşak bir patiyle anlattığını yazar; PDSA yumuşak ve kısık bir sesle "sohbet ettiklerini" belirtir. Kedilerin neden ses çıkardığını kedi neden miyavlar rehberimizde anlatıyoruz.

Habeş kedisinin sağlık sorunları nelerdir?

PDSA böbrek amiloidozu, patella çıkığı, ilerleyici retina atrofisi ve piruvat kinaz eksikliğini sayar. PK eksikliği ve rdAc retina dejenerasyonu için DNA testleri vardır; yavru alırken ebeveynlerin test sonuçlarını isteyin.

Habeş kedisi ile Somali kedisi arasındaki fark nedir?

Somali kedisi Habeş kedisinin uzun tüylü akrabasıdır; tikli desen ve karakter benzerdir, fark tüy uzunluğunda ve gür kuyruktadır. Ayrıntılar için Somali kedisi sayfamıza bakabilirsiniz.

Kaynaklar

Bu sayfa numaralı kaynaklardan derlendi ve veteriner hekimlerimiz tarafından incelendi.
Son güncelleme: 29 Ekim 2026 · Bu sayfa muayenenin yerini tutmaz; ilaç ve doz önerisi içermez.