Collie (Uzun Tüylü, Rough Collie): Karakteri, Bakımı ve Sağlığı

Collie (Uzun Tüylü) nasıl bir köpek?

Uzun tüylü Collie (Rough Collie), FCI'nin 1. grupta (çoban ve sığır köpekleri), 1. bölümde (çoban köpekleri) sınıflandırdığı, kökeni Büyük Britanya olan bir çoban köpeğidir. Türkiye'de çoğu zaman "Lassie köpeği" diye anılır. FCI'ye göre uzun ve kısa tüylü Collie, tüy uzunluğu dışında aynı köpektir; iki tip çok yakın zamanda aynı soydan ayrılmıştır. AKC de Collie'yi uzun (rough) ve kısa (smooth) tüylü iki varyetesiyle tek ırk olarak tanımlar.

FCI ırkın, Romalıların İskoçya'ya getirdiği köpeklerin yerli tiplerle çiftleşmesinden geliştiğinin düşünüldüğünü yazar. AKC de Collie'nin atalarının, Kraliçe Victoria'dan yaklaşık iki bin yıl önce, Milattan Sonra birinci yüzyılda Britanya'yı fetheden Romalılarla İskoçya'ya ulaştığını, Roma sürü köpeklerinin yüzyıllar içinde yerel köpeklerle karıştığını anlatır. AKC'ye göre yaygın bir kurama göre "collie" adı "colley" denen kara yüzlü bir koyun soyunun adından gelir; Collie yazılı kayıtlara 1800 civarında girer.

Irkın şöhrete yükselişinde Kraliçe Victoria'nın rolü büyüktür. AKC, İskoçya'yı çok seven Victoria'nın İskoç Dağlık Bölgesi'ndeki Balmoral Şatosu'nda uzun süre kaldığı dönemlerde 19. yüzyılın ikinci yarısında bu yerel çoban köpeğini saray çevresinde ve halk arasında popüler yaptığını yazar. VCA Victoria'nın ilk Collie'sini 1860'ta köpekliğine kattığını, resmî ırk standardının 1886'da hazırlandığını belirtir. VCA'ya göre o dönemde "Scotch collie" diye anılan iki tip vardı: kısa tüylüler sürüyü sürer, uzun tüylüler sürüyle birlikte dışarıda kalırdı.

The Royal Kennel Club ilk Collie'lerin bugünkülerden daha küçük ve çoğunlukla siyah-beyaz, üç renkli ya da siyah-ten olduğunu yazar; 1868'de doğan ilk samur (sable) Collie Old Cockie büyük bir heyecan yaratmış, samur-beyaz o zamandan beri en popüler renk olmuştur. AKC ve VCA 20. yüzyılda yazar Albert Payson Terhune'un Sunnybank Collie'leri üzerine öykülerinin, ardından Lassie filmleri ve dizilerinin ırkın aile köpeği ününü pekiştirdiğini anlatır.

FCI standardına göre baş, önden ya da yandan bakıldığında iyi körleşmiş temiz bir kamaya benzer; gözler orta boy, badem biçimli ve koyu kahverengidir, mavi merle köpeklerde bir ya da iki göz kısmen ya da tamamen mavi olabilir. Tüy gövdenin çizgisine oturur ve çok sıktır; yele ve göğüs yakası çok boldur. AKC Collie'nin sadakatinin, zekâsının ve mükemmel karakterinin efsanelere konu olduğunu yazar.

Biz bu sayfada uzun tüylü Collie'yi FCI, AKC, The Royal Kennel Club ve VCA kaynaklarına dayanarak anlatıyoruz: boyu ve kilosu, karakteri, renkleri, bakımı, beslenmesi, eğitimi, sağlık riskleri (özellikle göz hastalıkları ve ilaç duyarlılığı), kimlere uygun olduğu ve sahiplenmeden önce düşünülmesi gerekenler.

Collie (Uzun Tüylü) özellikleri

Collie (Uzun Tüylü) temel özellikleri
Irk boyutu	Büyük (The Royal Kennel Club) [4]
Boy (erkek)	56–61 cm (FCI); AKC 24–26 inç [1]
Boy (dişi)	51–56 cm (FCI); AKC 22–24 inç [1]
Ağırlık	Erkek 60–75 libre (~27–34 kg), dişi 50–65 libre (~23–29 kg) (AKC) [2]
Tüy yapısı	Çok sık; üst tüy düz ve sert, alt tüy yumuşak ve deriyi neredeyse gizleyecek kadar sık; yele ve yaka çok bol [1]
Renk (FCI)	Samur (sable), üç renk (tricolour), mavi merle; tipik beyaz Collie işaretleriyle [1]
Renk (AKC)	Samur-beyaz, üç renk, mavi merle ya da beyaz [2]

Tımar	Her gün (The Royal Kennel Club); AKC haftada bir deriye kadar [4]
Tüy dökme	Ortalama ile ortalamanın üstü (VCA); AKC 5 üzerinden 3 [3]
Egzersiz	Günde 1 saate kadar (The Royal Kennel Club) [4]
Ev ve bahçe	Küçük ev, büyük bahçe; kent ya da kır (The Royal Kennel Club) [4]
Çocuklarla	AKC ve VCA 5 üzerinden 5 [2]
Havlama	AKC 5 üzerinden 5; VCA aşırı hevesli havlamanın sorun olabileceğini yazar [2]
Yaşam süresi	12–14 yıl (AKC); 8–12 yıl (VCA) [2]
Mizaç	Dost canlısı, sinirlilik ve saldırganlıktan uzak; çocuklarla ve köpeklerle iyi (FCI) [1]

Collie (Uzun Tüylü) karakteri

FCI standardı collie'yi sinirlilik ya da saldırganlık izi taşımayan, dost canlısı, mutlu ve hareketli, çocuklarla ve diğer köpeklerle iyi geçinen harika bir arkadaş köpeği olarak tanımlar. AKC, çok zeki ve kolay eğitilen bir ırk olduğunu, eğitimi ve öğrenmeyi sevdiğini, olumlu yöntemlerle en iyi sonucu verdiğini belirtir; itaat, çeviklik ve sürü gütme çalışmalarında başarılıdır. Collie bir 'insan köpeğidir': her şeyden önce sahibiyle birlikte olmak ister. AKC, uzun süre bahçeye bırakılmamasını, sıkılınca havlamaya başladığını not eder. AKC Collie'lerin çocuklara düşkünlüğüyle ünlü olduğunu, harika aile köpekleri olduklarını ve arkadaşlıkla, düzenli egzersizle geliştiklerini yazar; küçük çocuklarla uyumunu 5 üzerinden 5 olarak puanlar. AKC ideal bir Collie'nin gitme zamanı gelince hazır, dinlenme zamanı gelince sakin olabildiğini de ekler. VCA onu nazik ve sadık bir arkadaş olarak tanımlar: oyuncudur, çocuklarla çok iyidir, diğer köpeklerle ve evcil hayvanlarla iyi geçinir, hızlı öğrenir ve memnun etmeye isteklidir; ama aşırı hevesli havlaması sorun olabilir.

Aileye bağlılık
Yabancılara karşı
Enerji
Eğitilebilirlik
Çocuklarla uyum
Tüy bakımı

Ölçekler kulüp standartları ve kaynaklardaki tanımlardan editoryal olarak derlenir; her köpek kendine özgüdür.

Collie (Uzun Tüylü) renkleri

Samur (sable) ve beyaz
FCI'ye göre samur açık altından zengin maun rengine kadar her tonu ya da gölgeli samuru kapsar; açık saman ya da krem renk hiç istenmez. The Royal Kennel Club 1868'de doğan ilk samur Collie'den beri samur-beyazın en popüler renk olduğunu yazar.
Üç renk
tricolour
FCI'ye göre ağırlıklı olarak siyahtır, bacaklarda ve başta zengin ten işaretler bulunur; üst tüyde paslı bir ton hiç istenmez.
Mavi merle
FCI'ye göre ağırlıklı olarak berrak, gümüşi mavidir; siyahla benekli ve mermer desenlidir. Zengin ten işaretler tercih edilir, ama yoksa cezalandırılmaz; büyük siyah lekeler, arduvaz rengi ya da paslı ton istenmez. Mavi merle köpeklerde gözler kısmen ya da tamamen mavi olabilir.
Beyaz işaretler
FCI'ye göre bütün renkler az ya da çok tipik beyaz Collie işaretleri taşımalıdır: tam ya da yarım beyaz yaka, beyaz göğüs, beyaz bacaklar ve ayaklar, beyaz kuyruk ucu tercih edilir.
Beyaz Colliestandart dışı
AKC beyaz rengi kabul eder; FCI standardında ise yalnız samur, üç renk ve mavi merle yer alır. Beyaz Collie arıyorsanız kayıt kuruluşunu sorun.

Kendini bul

Collie (Uzun Tüylü) kime uygun?

Daha önce köpek beslemiş ya da beslemeye hazırlanan biri gözüyle baktık. Hangi durumdasın? Seç; sayfanın devamında senin için küçük notlar çıksın.

Uygun3 durum

Küçük çocuğum var
FCI çocuklarla iyi geçindiğini yazar; AKC ve VCA çocuklarla uyumunu 5 puanlar.
İlk kez köpek sahipleneceğim
Çok zeki ve kolay eğitilir; tüy bakımı ve günlük egzersiz için zaman gerekir.
Evde kedim var
VCA diğer evcil hayvanlarla iyi geçindiğini yazar; tanışma yine de kontrollü olmalı.

Dikkat ister1 durum

Apartmanda yaşıyorum
Küçük ev yeterli olabilir, ama havlamaya yatkındır ve günlük egzersiz ister.
Çok soruluyor

Uygun değil2 durum

Sessiz bir köpek istiyorum
AKC havlama düzeyini 5 üzerinden 5 olarak puanlar.
Az bakım isteyen bir köpek istiyorum
Uzun ve sık tüyü düzenli fırçalanmalı; tüy dökümü yüksektir.

Kısaca

Kimler için ideal: Çocuklu aileler, ilk kez köpek sahiplenecek ama tüy bakımına ve günlük egzersize zaman ayırabilecek kişiler, köpeğiyle birlikte vakit geçirmeyi seven, itaat, agility ya da çobanlık gibi etkinliklerle ilgilenen herkes için uygundur. Collie evin içinde, ailesinin yanında yaşamak ister.

Kimler için zor: Köpeğini bahçede ya da tek başına tutmayı düşünenler, tüy dökümüne ve düzenli fırçalamaya katlanamayanlar, sessiz bir köpek isteyenler ve köpeğin ilaçlarını veteriner hekime danışmadan kendisi seçmeye alışkın olanlar için uygun değildir.

Collie (Uzun Tüylü) evde bakımı zor mu?

Ev hayatı panosu: kaynaklardaki değerlendirmelerden. “Kime uygun?” bölümünde seçtiğin durumla ilgili gösterge vurgulanır.

Bakım zorluğuOrta

Apartman yaşamıKoşullu

Günlük egzersizGünde 1 saate kadar (The Royal Kennel Club); her gün aerobik egzersiz

EnerjiÇok hareketli

Aileye bağlılıkÇok bağlı

Çocuklarla uyumYüksek

Uzun tüylü Collie'nin bakımı düzenli emek ister. AKC uzun tüylü Collie'lerin özellikle kulak arkası ve dirsekler gibi bölgelerde keçeleşmeye karşı ilgi gerektirdiğini, gevşek alt tüyün alınması gerektiğini ve haftada bir deriye kadar fırçalamanın bu sorunu ortadan kaldırıp tüyü ve deriyi sağlıklı tuttuğunu yazar. The Royal Kennel Club ise her gün tımar önerir; VCA uzun tüylü varyete için haftada bir iki kez iyi bir fırçalama seansı önerir ve tüy dökümünü ortalama ile ortalamanın üstü arasında değerlendirir.

Ev düzeni açısından Collie uyumludur. The Royal Kennel Club küçük bir evi yeterli, büyük bir bahçeyi ise uygun görür ve kentte ya da kırda yaşayabileceğini belirtir; VCA yeterli egzersizle uslu bir ev köpeği olduğunu yazar. Ama AKC Collie'lerin "insan köpeği" olduğunu, her şeyden önce sahipleriyle birlikte olmak istediklerini ve uzun süre arka bahçeye bırakılmamaları gerektiğini, sıkıntıyla birlikte havlamanın başladığını vurgular. VCA soğuk havayı sevdiklerini, ama soğukta dışarıda yaşayamayacaklarını ekler. Apartmanda yaşamak mümkündür, ama havlama ve günlük egzersiz baştan düşünülmelidir.

Collie (Uzun Tüylü) bakımı

Tüy bakımıHaftada 1, deriye kadar

AKC, uzun tüylü collie'lerde özellikle kulak arkası ve dirsek çevresinde keçeleşmeye dikkat…

EgzersizHer gün

AKC, collie'lerin genellikle oldukça hareketli olduğunu, koşup oynayabileceği aerobik egzersize ihtiyaç duyduğunu; getir oyununun, çitli bahçede koşunun ve günlük yürüyüşlerin iyi geldiğini belirtir.

EğitimHer gün, kısa oturumlar

AKC, genel sosyalleşme için yavru sınıflarını, ardından eğitimin sürdürülmesini önerir; collie öğrenmeyi sever ve olumlu yöntemlerle gelişir.

Göz muayenesiYavrulukta bir kez

AKC, 6–8 haftalık yavruların collie göz anomalisi için uzman bir veteriner göz hekimince muayene edilmesini asgari gereklilik olarak belirtir; yavru alırken bu muayene belgesi sorulur.

Tüy bakımı

Haftada en az bir kez deriye kadar; mümkünse daha sık

FCI'ye göre tüy gövdenin çizgisine oturur ve çok sıktır: üst tüy düz ve dokununca sert, alt tüy yumuşak, kürk gibi ve deriyi neredeyse gizleyecek kadar sıktır; yele ve göğüs yakası çok bol, maske ve yüz düzdür; kulak uçları düz, köke doğru daha tüylüdür; ön bacaklar saçaklı, arka bacaklar topuk üstünde bol saçaklıdır, kuyruk tüyü çok boldur. AKC haftada bir deriye kadar fırçalamayı, özellikle kulak arkası ve dirseklerdeki keçelere dikkat etmeyi önerir; The Royal Kennel Club her gün tımar önerir. Tüyü katlara ayırarak deriye kadar fırçalayın; yalnız üstten geçmek alt tüydeki keçeleri gizler.

Döküm dönemleri

Yılda bir iki kez, birkaç hafta

AKC dökümün zamanlamasının cinsiyete göre değiştiğini yazar: kısırlaştırılmış dişiler yılda bir kez büyük bir döküm yaşar; kısırlaştırılmamış dişiler kızgınlıktan yaklaşık üç ay sonra, erkekler ise yaklaşık doğum günleri civarında döker; bu dönemler biraz daha fazla bakım gerektirir. Döküm döneminde alt tüy tarağıyla gevşek alt tüyü almak hem evdeki tüy miktarını azaltır hem keçeleşmeyi önler. Tüyü tıraş etmeyin; çift katlı tüy köpeği hem soğuktan hem sıcaktan korur.

Kulak, tırnak ve diş bakımı

Kulak haftada bir, tırnak 2–3 haftada bir, diş düzenli

FCI'ye göre kulaklar küçüktür, dinlenirken geriye katlanır, dikkat ederken yarı dik taşınır; kulak kökündeki uzun tüyler keçeleşmeye yatkındır. Haftada bir kulak arkasını tarayın ve kulak içine bakın. Tırnaklar ve pati arasındaki uzun tüyler düzenli kısaltılmalı; AKC'nin aktardığı ırk kulübü bilgisine göre yıllık sağlık kontrolü diş muayenesini de içermelidir. Yöntemler tırnak kesimi ve diş bakımı rehberlerimizde.

Banyo

Gerektikçe

Kaynaklar uzun tüylü Collie için belirli bir banyo sıklığı vermiyor. Sık ve sert üst tüy kiri büyük ölçüde iter; çoğu zaman fırçalamak yeterlidir. Banyo gerekirse önce keçeleri açın, sonra yıkayın ve alt tüyü deriye kadar iyice kurutun; nemli kalan alt tüy deri sorunlarına zemin hazırlayabilir.

İlaç ve parazit ürünlerinde dikkat (MDR1)

Her zaman

AKC bazı Collie'lerin MDR1 mutasyonu nedeniyle belirli ilaçlara duyarlı olabildiğini yazar; The Royal Kennel Club MDR1 için DNA testini önerir. Bu nedenle köpeğinize başka bir hayvan için alınmış parazit ürünlerini ya da insan ilaçlarını asla kendiliğinden vermeyin; her ilaç ve parazit uygulamasını veteriner hekiminizle seçin ve ona köpeğinizin bir Collie olduğunu, varsa MDR1 test sonucunu bildirin.

İlgili rehberTüy bakımı: kedi ve köpek ne sıklıkla taranır?Tırnak kesimi

Collie (Uzun Tüylü) ne yer? Yaşa göre beslenme

Günde 3–4 öğün

AKC iyi beslenmenin bir Collie sahibinin sağlıklı deri, tüy ve genel iyi oluş için yapabileceği ilk şey olduğunu yazar. Yavruya büyüme dönemine uygun, kaliteli bir mama verin ve miktarı yavrunun kilosuna ve vücut kondisyonuna göre veteriner hekiminizle belirleyin. Büyük bir ırk olduğu için hızlı değil, dengeli büyüme hedeflenir; ek kalsiyum ya da vitamin takviyesini veteriner hekim önermedikçe vermeyin. Genel ilkeler köpek ne yer rehberimizde.

Bu ırka uygun mamalar ve güncel fiyatlar

71 mama 5 mağazada her gün izleniyor; stoktaki en düşük kg fiyatı 135 ₺ (son ölçüm). Yaşa, boya ve içeriğe göre süzüp mağaza mağaza karşılaştırın.

Mamaları karşılaştır

Yavru köpek mamaları Büyük ırk köpek mamaları

İlgili rehberKöpek ne yer?Yavru köpek bakımı

Collie (Uzun Tüylü) eğitimi

Eğitim zorluğuKolay

AKC Collie'lerin çok zeki ve kolay eğitilen köpekler olduğunu, yine de genel sosyalleşme ve eğitim için yavru sınıflarının önerildiğini yazar; eğitim orada bitmemelidir. Collie'ler eğitimi ve öğrenmeyi sever; ikisi de daha iyi bir arkadaşlık sağlar ve sahip ve aileyle iyi bir ilişki kurar. AKC olumlu öğretme yöntemleriyle geliştiklerini, itaat, agility ve çobanlıkta, hatta barn hunt ve yem kovalamada başarılı olduklarını belirtir; eğitilebilirliğini 5 üzerinden 4 olarak puanlar. VCA eğitim kolaylığını 5 üzerinden 5 verir; oyun, yiyecek ya da övgüyle yapılan ödüle dayalı eğitimde en iyi sonucu verdiğini, hızlı öğrendiğini ve memnun etmeye istekli olduğunu yazar.

Eğitimde en çok dikkat isteyen konu havlamadır: AKC havlama düzeyini 5 üzerinden 5 olarak puanlar, VCA aşırı hevesli havlamanın sorun olabileceğini yazar. AKC sıkıntının havlamayı getirdiğini vurguladığı için yeterli egzersiz, zihinsel uğraş ve "sessiz" komutunu erken çalışmak iyi olur. VCA oyunların ve numaraların ona gereken zihinsel egzersizi sağladığını belirtir. Temel ilkeler için köpek eğitimi rehberimize bakabilirsiniz.

Öncelik sırası

Yavru sınıfları ve erken sosyalleşme
Gereksiz havlamayı yönetme ("sessiz" komutu)
Geri çağırma ve top getirme
Yalnız kalmaya kademeli alıştırma
Fırçalama ve bakıma olumlu alışma
İtaat, agility ya da çobanlık gibi bir uğraş

İlgili rehberKöpek eğitimi Köpek tuvalet eğitimi

Collie (Uzun Tüylü) egzersiz ve oyun

Günlük ihtiyaç Günde 1 saate kadar (The Royal Kennel Club); her gün aerobik egzersiz

The Royal Kennel Club uzun tüylü Collie için günde bir saate kadar egzersiz önerir. AKC Collie'lerin genellikle oldukça hareketli olduğunu ve düzenli egzersiz gerektirdiğini yazar: aerobik egzersize, koşma ve oynama fırsatına ihtiyaç duyarlar. Top getirmeyi öğretmek iyi bir egzersiz olabilir; koşabileceği çitle çevrili bir bahçe ve günlük yürüyüşler de yardımcı olur. VCA her gün uzun bir yürüyüş, iyi bir koşu ya da enerjik bir oyun seansı gerektiğini, köpek parklarında iyi vakit geçirdiğini ve oyunların, numaraların zihinsel egzersiz sağladığını belirtir. AKC uzun süre arka bahçeye bırakılmamasını vurgular; egzersiz sizinle birlikte olmalıdır.

Sevdiği oyunlar

Top getirme
Agility
Sürü güdme (herding)
İtaat ve rally
Barn hunt ve yem kovalama
Numara öğrenme ve zekâ oyunları

Collie (Uzun Tüylü) çocuklarla ve diğer hayvanlarla

Çocuklarla

FCI Collie'yi çocuklarla iyi geçinen harika bir arkadaş köpeği olarak tanımlar; AKC çocuklara düşkünlüğüyle ünlü olduğunu yazar ve küçük çocuklarla uyumunu 5 üzerinden 5 puanlar; VCA da oyuncu ve çocuklarla çok iyi olduğunu belirtir. Yine de 23–34 kg'lık bir köpektir; çocuklara köpeğin tüyünü çekmemeyi ve dinlenirken rahat bırakmayı öğretin, oyunu bir yetişkin izlesin.

Kedilerle

VCA Collie'nin diğer köpeklerle ve evcil hayvanlarla iyi geçindiğini yazar. Birlikte büyüdüğü bir kediyle genellikle uyum sağlar; tanışmayı yine de kontrollü yapın ve kedinin kaçabileceği yüksek yerleri olsun.

Köpeklerle

FCI ve VCA Collie'nin diğer köpeklerle iyi geçindiğini yazar; VCA köpek parklarında iyi vakit geçirdiğini belirtir. AKC diğer köpeklerle uyumunu 5 üzerinden 3 olarak puanlar; erken sosyalleşme ve olumlu karşılaşmalar bu uyumu güçlendirir.

Sağlık: dikkat edilmesi gerekenler

AKC uzun tüylü Collie'nin ömrünü 12–14 yıl, VCA 8–12 yıl, The Royal Kennel Club 12 yılın üzerinde olarak verir; AKC'nin aktardığı ırk kulübü bilgisine göre ortalama yaşam süresi 12 yıl civarındadır. Kaynaklar burada birbirinden ayrılıyor; biz bu nedenle düzenli kontrollerin önemini vurguluyoruz (köpek kaç yıl yaşar). AKC'nin aktardığı ırk kulübü bilgisine göre Collie sağlıklı ve dayanıklı bir ırktır; kaliteli mama, düzenli egzersiz, rutin bakım ve yıllık sağlık kontrolü onu en iyi hâlinde tutar. AKC asgari gereklilik olarak 6–8 haftalık yavruların kalıtsal bir göz hastalığı olan Collie göz anomalisi (CEA) için uzman bir veteriner göz hekimince muayene edilmesini ister; bazı Collie'ler MDR1 mutasyonu nedeniyle belirli ilaçlara duyarlı olabilir. PRA bugün oldukça seyrektir ve genetik testler ebeveynleri temize çıkarır. VCA CEA'da gözün arka katmanlarında gelişim kusurları oluştuğunu, en sık belirtinin körlük olduğunu, ama birçok köpeğin normal gördüğünü yazar. The Royal Kennel Club çiftleştirme öncesinde CEA/CH, dejeneratif miyelopati, MDR1 ve PRA-rcd2 DNA testlerini ve yavru taraması dahil BVA/KC/ISDS göz taramasını önerir. AKC Collie'lerde mide şişmesi riskinden de söz eder. Biz düzenli aşı takvimi, veteriner hekiminizle seçilen iç-dış parazit uygulamaları ve yılda en az bir genel muayeneyi öneriyoruz; ilaç ve tedavi kararlarını her zaman veteriner hekiminize bırakın.

Collie göz anomalisi (CEA)

AKC, kalıtsal bir göz hastalığı olan CEA için 6–8 haftalık yavruların göz muayenesini asgari gereklilik sayar. VCA, gözün arka katmanlarında gelişim kusurlarına yol açan bu mutasyonun en sık belirtisinin körlük olduğunu, ama pek çok köpeğin normal gördüğünü, bazı durumlarda retina yırtılması gelişebildiğini ve hastalığın geri döndürülemediğini açıklar.

İlaç duyarlılığı (MDR1)

AKC, bazı collie'lerin MDR1 mutasyonu nedeniyle belirli ilaçlara duyarlı olduğunu belirtir. Veteriner hekime ırk mutlaka söylenir; köpeğe başka hayvanlar için verilen parazit ilaçları ya da insan ilaçları kendiliğinden verilmez.

Mide dönmesi (GDV)

AKC collie'lerde mide dönmesi riskinden söz eder. VCA bunun ameliyat gerektiren bir acil durum olduğunu açıklar.

Rehber: Acil durum işaretleri

İlerleyici retina atrofisi (PRA)

AKC, PRA'nın bugün oldukça seyrek olduğunu, genetik testlerle ebeveynlerin temize çıkarıldığını belirtir.

Dejeneratif miyelopati (DM)

Omuriliği etkileyen ilerleyici bir hastalıktır. The Royal Kennel Club çiftleştirme öncesi DM için DNA testini önerir.

Sağlık rehberleriKöpek aşı takvimi İç ve dış parazitler

Collie (Uzun Tüylü) videoları

Konuyu izleyerek öğrenmek isteyenler için seçtiğimiz videolar. Videolar ilgili kanallara aittir.

**Köpek Irkları - Rough Collie (Lassie)**Köpek KolejiYouTube · 10:34

**Rough Collie Köpek Bakımı**Prof. Dr. Erol EgeliYouTube · 5:24

**Rough Collie (Lassie) cinsi köpek sahiplenmek isteyenlere sahibinden detaylı bilgiler**PLANET FUNAIYouTube · 5:25

Collie (Uzun Tüylü) sahiplenme

Collie sahiplenmek

Collie sahiplenmek için önce barınakları, hayvan derneklerini ve çoban köpekleriyle ilgilenen sahiplendirme gruplarını kontrol edin. Yavru almak istiyorsanız ebeveynlerin göz muayenesi ve DNA test sonuçlarını paylaşan, FCI'ye bağlı bir kulüpte kayıtlı ve sizi de sorgulayan bir yetiştiriciyle çalışın. AKC araştırmasını yapmış alıcıların yetiştiricilere sorular sorması ve verilebilecek sağlık garantilerini anlaması gerektiğini vurgular.

Belediye hayvan bakımevleri ve hayvan hakları derneklerinin sahiplendirme ilanları
Çoban köpekleriyle ilgilenen sahiplendirme grupları
Yavruların 6–8 haftalıkken göz muayenesini ve ebeveynlerin DNA testlerini belgeleyen, FCI'ye bağlı kulüplerde kayıtlı yetiştiriciler
İlan platformları (satıcının kimliğini, yavrunun belgelerini ve görüşme imkânını doğrulayarak)

Collie mi, Border Collie mi, Sheltie mi?

AKC Collie'nin benzer ırkları arasında Shetland Sheepdog ve Border Collie'yi sayar. İlanlarda bu ırklar sık sık birbirine karıştırılır.

Daha küçük, yoğun çalışma isteği olan bir çoban köpeği için Border Collie sayfamıza bakın.
Collie'nin kısa tüylü varyetesi aynı ırktır (FCI); fark yalnız tüy uzunluğudur.
Collie'nin boyu FCI'ye göre erkekte 56–61 cm'dir; çok daha küçük bir "mini Lassie" büyük olasılıkla başka bir ırktır.

Yavru mu yetişkin mi?

Collie yavrusu hızlı öğrenir, ama ilk yıl sosyalleşme, tuvalet eğitimi ve bakım alışkanlığı kazandırmakla yoğun geçer. Yetişkin bir köpeğin ise havlama düzeyi, sağlık geçmişi ve göz durumu bellidir.

Yavru: sosyalleşmeyi ve fırçalama alışkanlığını baştan siz şekillendirirsiniz.
Yetişkin: mizacı bellidir; MDR1 ve göz test sonuçları sorulabilir.
Yaşlı köpek: sakin bir aile için iyi bir arkadaş olabilir.

Sahiplenmeden önce: kontrol listeleri

Collie'yi Lassie filmlerindeki görüntüsü için değil, insanına çok bağlı, düzenli bakım ve günlük arkadaşlık isteyen, sesli bir çoban köpeğiyle yaşamaya hazır olduğunuz için seçin. Aşağıdaki sorulara dürüstçe "evet" diyebiliyorsanız doğru yoldasınız.

Kendinize sorun

Uzun ve sık tüyü haftada en az bir kez deriye kadar fırçalayabilir miyim?
Her gün yürüyüş, koşu ya da oyun için zaman ayırabilir miyim?
Köpeğimi bahçede değil, evin içinde ailemle birlikte yaşatabilir miyim?
Havlamaya yatkın bir köpek komşularımla sorun yaratır mı?
İlaç ve parazit ürünlerini her zaman veteriner hekimimle seçmeyi kabul ediyor muyum?
Döküm dönemlerinde evdeki tüy miktarına katlanabilir miyim?

İlan seçerken nelere bakılmalı?

Yavruyu annesiyle birlikte, yaşadığı ortamda görmeyi isteyin; babanın da fotoğraf ve sağlık belgelerini görün.
Yavrunun 6–8 haftalıkken uzman bir veteriner göz hekimince Collie göz anomalisi (CEA) için muayene edildiğini gösteren belgeyi isteyin (AKC asgari gereklilik).
Ebeveynlerin CEA/CH, MDR1, dejeneratif miyelopati ve PRA-rcd2 DNA test sonuçlarını sorun (The Royal Kennel Club önerisi).
Tüy renginin samur, üç renk ya da mavi merle olduğuna bakın; FCI açık saman ya da krem samuru istemez.
Mavi merle yavrularda gözlerin kısmen ya da tamamen mavi olabileceğini unutmayın (FCI).
Aşı karnesini, iç-dış parazit uygulamalarını ve mikroçip kaydını görün.
Yavru en az 8 haftalık olmadan ve sütten kesilmeden ayrılmamalıdır.
Görmeden kapora isteyen ya da göz muayenesi belgesi gösteremeyen ilanlardan uzak durun.

Collie (Uzun Tüylü) nereden sahiplenilir?

Barınaklarda Collie ve uzun tüylü çoban köpeği melezleri yuva bekleyebilir. Yetişkin bir köpeğin havlama düzeyi ve bakım alışkanlıkları bellidir; ailenize uyup uymadığını daha kolay görürsünüz.

İlgili rehberKöpek sahiplenme Barınaktan sahiplenme

Collie (Uzun Tüylü) fiyatları 2026 ve sahiplenme

20.000 ₺ – 55.000 ₺

Çoğu kaynakta 22.500 ₺ – 52.500 ₺ · 2 kaynak · güncelleme 3 Kasım 2026

Collie (Uzun Tüylü) fiyat aralıkları, kaynak kaynak
Kaynak	Kategori	Aralık
Patisenin	Rough Collie	25.000 ₺ – 55.000 ₺
e-evcil.com	Genel aralık	20.000 ₺ – 50.000 ₺

Fiyatlar kaynakların yayımladığı aralıklar ve ilan fiyatlarıdır; satıcıya, şehre, yaşa, renge ve sağlık kayıtlarına göre değişir.

Fiyatı neler etkiler?

Şecere ve FCI'ye bağlı kulüp kaydı
Yavrunun göz muayenesi (CEA) belgesi
Ebeveynlerin MDR1, DM, PRA-rcd2 ve CEA/CH DNA test belgeleri
Renk (samur, üç renk, mavi merle)
Ebeveyn hattı (şov ya da aile köpeği)
Yavrunun yaşı, aşı, parazit ve mikroçip kayıtları
Sözleşme, sağlık garantisi ve yetiştiricinin bilinirliği

Satın almadan önce barınakları ve ırka özel sahiplendirme gruplarını araştırmanızı öneriyoruz. AKC, yavruların 6–8 haftalıkken collie göz anomalisi için uzman veteriner göz hekimince muayene edilmesini asgari gereklilik sayar; yavru alırken bu belgeyi, ebeveynlerin genetik test sonuçlarını (PRA, MDR1), aşı karnesini ve mikroçip kaydını isteyin. Yoğun tüy bakımına ve günlük egzersize zaman ayırabileceğinizden emin olun.

Collie (Uzun Tüylü) fiyatı ve bakım maliyeti 2026

Collie (Uzun Tüylü) için yavru fiyatı, mama, kuaför ve veteriner kalemlerini kaynaklı verilerden tek tabloda topladık. Veteriner rakamları oda tarifelerindeki alt sınır (en az) ücrettir; muayene, anestezi ve ilaç ayrıca eklenir. Kaynağı olmayan hücreye "veri yok" yazdık, tahmin yapmadık.

Collie (Uzun Tüylü) bakım maliyeti kalemleri
Kalem	Tutar	Kaynak
Yavru fiyatı (ilan ve üretici sayfaları)	20.000 ₺ – 55.000 ₺	2 kaynak, yukarıdaki tablo
Kuru mama, kg fiyatı (ortanca)	425 ₺ / kg	71 köpek kuru maması, mağaza fiyatları
Aylık mama maliyeti	veri yok	Irka özgü günlük mama miktarı için kaynaklı veri yok; tutar mamanın paket tablosuna ve köpeğin kilosuna göre hesaplanmalı
Kuaför: köpek tıraş (büyük ırk, 25 kg üzeri)	2.800 ₺ – 4.000 ₺ (ortanca 3.800 ₺)	3 işletme fiyatı
Kuaför: köpek banyo (büyük ırk)	2.250 ₺ – 3.000 ₺ (ortanca 2.500 ₺)	3 işletme fiyatı
Karma aşı (doz)	1.700 ₺ – 2.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kuduz aşısı (doz)	1.250 ₺ – 1.750 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Genel muayene	1.500 ₺ – 2.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kısırlaştırma, dişi (büyük ırk)	13.000 ₺ – 15.000 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)
Kısırlaştırma, erkek (büyük ırk)	9.500 ₺ – 11.250 ₺	Veteriner hekim odası 2026 alt sınır tarifeleri (İstanbul, Ankara, Eskişehir-Bilecik)

Collie (Uzun Tüylü) hakkında sık sorulanlar

Collie ne kadar büyür?

FCI'ya göre omuz yüksekliği erkekte 56–61 cm, dişide 51–56 cm'dir. AKC erkek için 60–75 lb (yaklaşık 27–34 kg), dişi için 50–65 lb (yaklaşık 23–29 kg) verir.

Collie kaç yıl yaşar?

AKC, collie'lerin genellikle 12–14 yıl yaşadığını belirtir.

Lassie hangi ırk?

Lassie uzun tüylü collie'dir (Rough Collie). FCI'ya göre uzun ve kısa tüylü collie, tüy uzunluğu dışında aynıdır.

Collie ile Border Collie aynı mı?

Hayır. İkisi de İngiliz çoban köpeğidir ama ayrı ırklardır; Border Collie için ayrı sayfamıza bakabilirsiniz.

Collie (Uzun Tüylü) nasıl beslenmeli?

AKC, iyi beslenmenin sağlıklı deri ve tüy için ilk adım olduğunu, ağırlıklı olarak et bazlı kaliteli bir mamanın uygun olduğunu belirtir. Mide dönmesi riski nedeniyle günde tek öğün yerine iki ya da daha fazla öğün önerilir. Öğün düzeni: günde 2 öğün.

Collie nereden gelir?

İskoçya'dan. FCI ırkın, Romalıların İskoçya'ya getirdiği köpeklerin yerli tiplerle çiftleşmesinden geliştiğinin düşünüldüğünü yazar. AKC'ye göre Kraliçe Victoria 19. yüzyılın ikinci yarısında ırkı popüler yapmıştır; VCA resmî standardın 1886'da hazırlandığını belirtir.

Uzun tüylü ve kısa tüylü Collie aynı ırk mı?

FCI'ye göre uzun ve kısa tüylü Collie tüy uzunluğu dışında aynı köpektir ve çok yakın zamanda aynı soydan ayrılmıştır. AKC de iki tipi aynı ırkın varyeteleri olarak gösterir.

Collie tüy döker mi?

Evet. VCA tüy dökümünü ortalama ile ortalamanın üstü arasında değerlendirir. AKC kısırlaştırılmış dişilerin yılda bir kez büyük döküm yaptığını, kısırlaştırılmamış dişilerin kızgınlıktan yaklaşık üç ay sonra, erkeklerin doğum günleri civarında döktüğünü yazar.

Collie apartmanda yaşar mı?

Kısmen. The Royal Kennel Club küçük bir evi yeterli görür; VCA yeterli egzersizle uslu bir ev köpeği olduğunu yazar. Ama havlamaya yatkındır ve günlük egzersiz ister; AKC uzun süre yalnız bırakılmaması gerektiğini vurgular.

Collie çok havlar mı?

Evet, havlamaya yatkındır. AKC havlama düzeyini 5 üzerinden 5 olarak puanlar; VCA aşırı hevesli havlamanın sorun olabileceğini yazar. AKC sıkıntının havlamayı getirdiğini belirtir; yeterli egzersiz ve uğraş bunu azaltır.

Collie çocuklarla iyi geçinir mi?

Evet. FCI çocuklarla iyi geçindiğini, AKC çocuklara düşkünlüğüyle ünlü olduğunu yazar; AKC ve VCA çocuklarla uyumunu 5 üzerinden 5 olarak puanlar.

Collie kolay eğitilir mi?

Evet. AKC çok zeki ve kolay eğitilen bir ırk olduğunu, olumlu yöntemlerle geliştiğini yazar; VCA eğitim kolaylığını 5 üzerinden 5 verir. İtaat, agility ve çobanlıkta başarılıdır.

Collie ne kadar egzersiz ister?

The Royal Kennel Club günde bir saate kadar egzersiz önerir. AKC aerobik egzersize, koşma ve oynama fırsatına ihtiyaç duyduğunu, VCA her gün uzun bir yürüyüş, koşu ya da enerjik bir oyun seansı gerektiğini yazar.

Collie'lerde ilaç duyarlılığı (MDR1) nedir?

AKC bazı Collie'lerin MDR1 mutasyonu nedeniyle belirli ilaçlara duyarlı olabildiğini yazar; The Royal Kennel Club bunun için DNA testi önerir. Köpeğinize hiçbir ilacı ya da parazit ürününü veteriner hekiminize danışmadan vermeyin.

Collie göz anomalisi (CEA) nedir?

VCA'ya göre CEA gözün gelişimini belirleyen bir gendeki mutasyonla gözün arka katmanlarında kusurlar oluşturan kalıtsal bir hastalıktır; en sık belirtisi körlüktür, ama birçok köpek normal görür. AKC yavruların 6–8 haftalıkken uzman bir veteriner göz hekimince muayene edilmesini asgari gereklilik sayar.

Collie yalnız kalabilir mi?

Kaynaklar kesin bir süre vermiyor. AKC Collie'lerin "insan köpeği" olduğunu, uzun süre bahçeye bırakılmamaları gerektiğini, sıkıntının havlamaya yol açtığını yazar. Uzun saatler yalnız kalması önerilmez.

Kaynaklar

Bu sayfa numaralı kaynaklardan derlendi ve veteriner hekimlerimiz tarafından incelendi.
Son güncelleme: 29 Ekim 2026 · Bu sayfa muayenenin yerini tutmaz; ilaç ve doz önerisi içermez.