Leghorn
Diğer adları: Leghorn tavuğu, Beyaz Leghorn, Legorn
YumurtacıHareketliHafif yapılı
Leghorn, İtalya kökenli, hafif yapılı ve çok hareketli bir yumurta tavuğu ırkıdır. Beyaz kabuklu yumurtasıyla tanınır; beyaz Leghorn bugünkü ticari yumurtacı hibritlerin geliştirilmesinde önemli rol oynamıştır. Kuluçkaya pek yatmaz, uçabilir, gürültülü ve kolay ürken olabilir; yemi az, verimi yüksek bir tavuktur.
- Köken
- İtalya, Livorno (Leghorn) çevresi; Amerika ve İngiltere'de geliştirildi
- Kullanım
- Yumurta; ticari beyaz yumurtacı hibritlerin temeli
- Ağırlık
- Horoz ~2,7 kg (6 lb), tavuk ~2 kg (4,5 lb) (The Livestock Conservancy)
- Tüy ve ibik
- Yumuşak tüylü hafif ırk; tek ya da gül ibik; beyaz kulak memesi
- Yumurta
- Beyaz, iri; yılda ~150–320 (The Livestock Conservancy)
- İklim
- Soğuğa ve sıcağa dayanıklı; büyük tek ibik soğukta donmaya açık
- Yaşam süresi
- Yoğun verim nedeniyle tavuklar genellikle 4–6 yıl (The Livestock Conservancy)
Leghorn nasıl bir çiftlik hayvanı?
Leghorn, kökeni İtalya'ya dayanan bir yumurta tavuğu ırkıdır. The Livestock Conservancy ırkın büyük olasılıkla Toskana'daki Livorno (İngilizce adıyla Leghorn) çevresinin küçük yerel tavuklarından geldiğini, Livorno'dan Amerika'ya 1828 dolayında ve 1830–31'de gönderildiğini yazar; bugünkü ticari olmayan sürülerin doğrudan atası sayılan ilk kahverengi Leghornlar 1852'de Connecticut'a ulaşmıştır. University of Illinois Extension da ırkın İtalya'dan geldiğini, pek çok alt çeşidinin İngiltere, Danimarka ve Amerika'da geliştirildiğini belirtir.
Leghorn Avrupa'ya Amerika üzerinden döndü. Büyük Britanya Kanatlı Kulübü (PCGB) beyaz çeşidin İngiltere'ye 1870 dolayında Amerika'dan geldiğini, kahverengi çeşidin iki yıl kadar sonra izlediğini yazar; The Livestock Conservancy de kahverengi Leghornların 1872'de geldiğini belirtir. Kulübe göre İngiliz yetiştiriciler beyazları Minorca ve Malay kanıyla iriltmiş, İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra ise verim ve ticari yetiştiriciler kendi tiplerini geliştirmiştir. PCGB, beyaz Leghornun ticari çevrelerde yüksek yumurta veren hibritlerin geliştirilmesinde önemli olduğunu vurgular. The Livestock Conservancy, 1910 dolayında Amerika'ya dönen melezlenmiş İngiliz Leghornlarının ticari endüstriyel tipi beslediğini ekler.
Leghorn hafif ve dik duruşlu bir tavuktur. The Livestock Conservancy horozların yaklaşık 6 libre (yaklaşık 2,7 kg), tavukların yaklaşık 4,5 libre (yaklaşık 2 kg) geldiğini; göğsün dar, duruşun dik ve av kuşlarını andıran yapıda olduğunu yazar. Gaga, deri ve bacaklar sarı, kulak memeleri beyaz, sakallar kırmızı, gözler turuncu ya da kırmızıdır. İbik tek (single) ya da gül (rose) tipinde olabilir. PCGB ırkı "yumuşak tüylü hafif" sınıfında değerlendirir.
Irkın asıl gücü yumurtadır. The Livestock Conservancy Leghornun yılda yaklaşık 150 ile 320 arasında beyaz, iri ya da çok iri yumurta verdiğini ve bu yoğun verim nedeniyle tavukların genellikle 4–6 yıl yaşadığını yazar. Aralığın geniş olması önemlidir: üst sınır ticari hatlara, alt sınır sergi ve hobi hatlarına yakındır. Penn State Extension da safkan tavukların genel olarak yılda 100 ile 180 arasında yumurta verdiğini ve ticari yumurta tipi tavuklar kadar verimli olmadığını belirtir. Yani bahçede beslenen bir ırk Leghornundan ticari kafes tavuğu verimini beklemek doğru olmaz.
Mizaç Leghornu diğer ırklardan ayırır. The Livestock Conservancy ırkın çok hareketli olduğunu, eşinmeyi ve yiyecek aramayı sevdiğini, doğası gereği saldırgan olmadığını, ama bazı hatların kolay ürktüğünü ve kaçtığını yazar. Leghorn uçabilir, kuluçkaya yatmaz ve iyi bir anne değildir; ayrıca gürültülüdür, bu yüzden kurum onu şehirden çok kırsal ortama uygun bulur. Irk hem soğuğa hem sıcağa dayanıklı kabul edilir; ancak büyük tek ibikler soğukta donmaya açıktır. University of Illinois Extension ırkın hareketliliği, dayanıklılığı ve bol yumurtasıyla bilindiğini, tavukların nadiren kuluçkaya yattığını belirtir.
Biz bu sayfada Leghornun tarihini, renk ve ibik çeşitlerini, verimini, kümes ve gezinti alanı ihtiyacını, beslenmesini, hastalıklara karşı korunmayı ve kuş alırken dikkat edilecekleri kaynaklarıyla anlatıyoruz. Diğer tavuk ırklarıyla karşılaştırmak isteyenler Sussex, Wyandotte, Rhode Island Red, Gerze tavuğu ve Denizli horozu sayfalarımıza; bütün çiftlik hayvanları için çiftlik hayvanları sayfamıza bakabilir.
Leghorn özellikleri
| Köken | İtalya; büyük olasılıkla Toskana'da Livorno çevresinin yerel tavukları [1] |
|---|---|
| Amerika'ya gelişi | 1828 dolayı ve 1830–31; ticari olmayan sürülerin doğrudan ataları 1852 [1] |
| İngiltere'ye gelişi | Beyaz 1870 dolayı, kahverengi iki yıl kadar sonra (Amerika'dan) [2] |
| APA standardına giriş | 1874: tek ibikli açık kahverengi, koyu kahverengi, beyaz ve siyah çeşitler [1] |
| Sınıf | Yumuşak tüylü hafif ırk (PCGB) [2] |
| Horoz ağırlığı | Yaklaşık 6 libre (~2,7 kg) [1] |
| Tavuk ağırlığı | Yaklaşık 4,5 libre (~2 kg) [1] |
| İbik | Büyük tek ibik ya da gül ibik [1] |
| Yüz, deri ve bacak | Gaga, deri ve bacaklar sarı; kulak memesi beyaz; sakal kırmızı; göz turuncu ya da kırmızı [1] |
|---|---|
| Yumurta | Beyaz; iri ya da çok iri [1] |
| Yumurta verimi | Yılda yaklaşık 150–320 (hatta göre büyük fark) [1] |
| Ömür | Yoğun verim nedeniyle tavuklar genellikle 4–6 yıl [1] |
| Kuluçka | Kuluçkaya yatmaz, iyi anne değildir [1] |
| Mizaç | Çok hareketli; saldırgan değil ama bazı hatlar kolay ürker; uçabilir; gürültülü [1] |
| İklim uyumu | Soğuğa ve sıcağa dayanıklı; büyük tek ibik soğukta donmaya açık [1] |
| Koruma durumu | The Livestock Conservancy listesinde "toparlanıyor" (Recovering) [1] |
Leghorn karakteri
The Livestock Conservancy Leghornu çok hareketli ve meşgul bir tavuk olarak tanımlar: gün boyu eşinir, yiyecek arar. Doğası gereği saldırgan değildir, ama bazı hatlar kolay ürker ve kaçar; ayrıca uçabilir. Bu yüzden Leghorn, kucakta sevilen sakin bir aile tavuğundan çok, kendi işini gören, insanla mesafeli bir yumurtacıdır. Kurum ırkın gürültülü olduğunu ve şehirden çok kırsal ortama uyduğunu da not eder. Tavukları kuluçkaya yatmaz ve iyi anne değildir; bu, yumurta toplamayı kesintisiz kılar ama kendi civcivini çıkarmak isteyenin kuluçka makinesine ya da başka bir ırktan kuluçka tavuğuna ihtiyacı olur. University of Illinois Extension da hareketliliğini ve dayanıklılığını öne çıkarır.
- Uysallık
- Yumurta verimi
- Et verimi
- Kuluçka eğilimi
- Ses düzeyi
Ölçekler ırk birlikleri, Bakanlık ve üniversite kaynaklarındaki tanımlardan editoryal olarak derlenir; her hayvan kendine özgüdür.
Leghorn renkleri
Aşağıdaki 6 rengin hepsi ırk standardında kabul edilir.
Beyaz
En bilinen çeşittir. PCGB beyaz Leghornun ticari yüksek verimli yumurtacı hibritlerin geliştirilmesinde önemli olduğunu yazar; tek ibikli beyaz 1874'te APA standardına girmiştir (The Livestock Conservancy).
Kahverengi
açık ve koyu
Amerika'ya ilk ulaşan çeşitlerdendir; The Livestock Conservancy tek ibikli açık ve koyu kahverengi çeşitlerin 1874'te, gül ibikli olanların 1883'te standarda girdiğini yazar.
Siyah
Tek ibikli siyah 1874'te, gül ibikli siyah 1981'de APA standardına girmiştir (The Livestock Conservancy).
Devetüyü (buff) ve gümüş
Tek ibikli devetüyü ve gümüş 1894'te, gül ibikli devetüyü ve gümüş 1981'de standarda girmiştir (The Livestock Conservancy).
Kızıl, siyah kuyruklu kızıl ve Columbian
The Livestock Conservancy bu tek ibikli çeşitlerin 1929'da APA standardına girdiğini yazar.
Altın ördek kanadı
golden duckwing
Tek ibikli altın ördek kanadı çeşidi 1981'de APA standardına girmiştir (The Livestock Conservancy).
Kendini bul
Leghorn kime uygun?
Üretici ve hobi yetiştiricisi gözüyle baktık. Hangi durumdasın? Seç; sayfanın devamında senin için küçük notlar çıksın.
Uygun2 durum
- Bol yumurta istiyorum
Yılda yaklaşık 150–320 beyaz, iri yumurta verir; hatta göre verim çok değişir.
Çok soruluyor - Kırsalda geniş bir bahçede kümes kuracağım
Hareketli ve gürültülü bir ırktır; kurum kırsal ortama uygun bulur.
Dikkat ister1 durum
- Küçük çocuğum var, sakin bir tavuk istiyorum
Saldırgan değil ama bazı hatlar kolay ürker; CDC 5 yaş altına temas önermez.
Uygun değil3 durum
- Et için tavuk istiyorum
Hafif yapılı bir yumurta ırkıdır; tavuk yaklaşık 2 kg gelir.
- Kendi civcivlerimi çıkarmak istiyorum
Kuluçkaya yatmaz ve iyi anne değildir; kuluçka makinesi gerekir.
- Şehirde, komşulara yakın bir bahçem var
The Livestock Conservancy gürültülü olduğunu ve kırsal ortama daha uygun olduğunu yazar.
Kısaca
Kimler için ideal: Leghorn, az yem tüketen ve bol beyaz yumurta veren bir ırk arayanlar, kuluçka nedeniyle yumurta toplamayı kesmek istemeyenler, kırsalda geniş ve güvenli bir gezinti alanı olan aile kümesleri ve yumurtacı ırkların tarihine ilgi duyan hobi yetiştiricileri için uygundur.
Kimler için zor: Et için tavuk yetiştirmek isteyenler, kendi civcivini doğal yoldan çıkarmak isteyenler, sakin ve kolay ellenen bir aile tavuğu arayanlar ve gürültünün sorun olacağı şehir içi bahçeler için doğru seçim değildir. Apartman ya da balkonda tavuk tutmayı düşünenler için de uygun değildir.
Leghorn evde bakımı zor mu?
Ev hayatı panosu: kaynaklardaki değerlendirmelerden. “Kime uygun?” bölümünde seçtiğin durumla ilgili gösterge vurgulanır.
Leghorn az yem yiyen, dayanıklı ve bakımı görece kolay bir tavuktur; The Livestock Conservancy 1870'lerde dayanıklılığı, yumurtlama hızı ve az iştahıyla Amerikalı tavukçuların gözdesi olduğunu yazar. Ancak hareketli, uçabilen ve kolay ürken bir ırk olduğu için kümesin ve gezinti alanının iyi kapatılması gerekir. Penn State Extension kümes içinde tavuk başına en az 1,5 fit kare (yaklaşık 0,14 m²) alan önerir; Tarım ve Orman Bakanlığı da fazla hayvanın gagalama ve tüy çekme gibi stres sorunlarına yol açtığını vurgular.
Tavuk apartman dairesinde ya da balkonda tutulacak bir hayvan değildir. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC) Salmonella riskine karşı kanatlıların eve alınmamasını önerir. Leghorn ayrıca gürültülü bir ırktır; The Livestock Conservancy kırsal ortama daha uygun olduğunu belirtir. Kümes kurmadan önce oturduğunuz yerin belediye ve site kurallarını öğrenin, komşularınızı da düşünün.
Leghorn bakımı
Tavuk başına en az 0,14 m² kümes alanı (Penn State); uçabildiği için üstü kapalı ya da yüksek çitli…
Penn State her dört tavuk için 30×30 cm'lik bir folluk önerir; yoğun yumurtlayan bir ırkta folluk…
Yabani kuşlarla temas engellenir, yemlik ve suluk temiz tutulur; hastalık şüphesinde bilinçsiz ilaç kullanılmaz.
Aşı programı bölgedeki veteriner hekimle hazırlanır ve yalnız sağlıklı sürüye uygulanır.
Kümes ve gezinti alanı
Sürekli
Penn State Extension yumurtacı sürüler için kümes içinde tavuk başına en az 1,5 fit kare (yaklaşık 0,14 m²) alan önerir; Tarım ve Orman Bakanlığı da fazla hayvanın gagalama ve tüy çekmeye yol açtığını vurgular. The Livestock Conservancy Leghornun uçabildiğini ve bazı hatların kolay ürktüğünü yazar; bu yüzden gezinti alanının üstü ağla kapatılmalı ya da çit yüksek tutulmalıdır. Hareketli bir ırk olduğu için geniş bir gezinti alanı stresi ve tüy çekmeyi azaltır. Kümes kuru, cereyansız ve iyi havalandırılmış olmalıdır.
Folluk, tünek ve yemlik
Haftalık kontrol
Penn State Extension en az dört folluk ve her dört tavuk için 30×30 cm (12×12 inç) bir folluk; tavuk başına yaklaşık 7,5 cm yemlik ve 2,5 cm suluk kenarı önerir. Leghorn yoğun yumurtlayan bir ırk olduğu için folluk altlığını kuru ve temiz tutmak kirli ve çatlak yumurta oranını azaltır. Uçabilen bir ırk olduğu için tünekler biraz daha yükseğe konabilir, ama altına temiz bir zemin bırakın.
Işık ve yumurtlama
Mevsime göre
Penn State Extension yıl boyu en yüksek yumurta verimi için günde 14–16 saat ışık sağlanmasını önerir. Kışın günler kısalınca verim doğal olarak düşer; ek aydınlatma kullanacaksanız süreyi kademeli artırın. Tavuklar her yıl tüy değiştirdiği dönemde yumurtlamaya ara verir. The Livestock Conservancy Leghornun kuluçkaya yatmadığını yazar; bu yüzden kuluçka kaynaklı ara bu ırkta pek görülmez.
Soğuk ve sıcak dönem
Mevsime göre
The Livestock Conservancy Leghornu hem soğuğa hem sıcağa dayanıklı bir ırk olarak tanımlar; ancak büyük tek ibiklerin soğukta donmaya açık olduğunu, gül ibiklerin soğuğa daha iyi dayandığını belirtir. Soğuk bir bölgedeyseniz gül ibikli çeşitleri tercih edebilir, kümesi kuru ve cereyansız tutabilirsiniz. Yazın gölgelik, iyi havalandırma ve her zaman serin, bol su sağlayın.
Kuluçka ve civciv
İlkbahar-yaz
The Livestock Conservancy Leghorn tavuklarının kuluçkaya yatmadığını ve iyi anne olmadığını yazar; University of Illinois Extension da nadiren kuluçkaya yattıklarını belirtir. Kendi civcivinizi çıkarmak istiyorsanız kuluçka makinesi ya da kuluçkaya yatan başka bir ırktan tavuk gerekir. Civcivleri sıcak, cereyansız ve kuru bir yerde büyütün; Bakanlık ilk hafta civciv başına 2 cm, 15 günden sonra 2,5 cm suluk kenarı önerir.
Leghorn beslenme ilkeleri
Yem ve su sürekli
Civcivler ticari civciv başlangıç yemiyle beslenir ve her zaman temiz suya ulaşabilmelidir. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın yumurta tavukçuluğu yayını ilk hafta civciv başına 2 cm, 15 günden sonra 2,5 cm suluk kenarı hesaplanmasını önerir. Suluklar her gün kontrol edilmeli, yemle ya da altlıkla kirlenmemelidir.
Yem ve su sürekli
Tarım ve Orman Bakanlığı tavukçuluk harcamalarının yaklaşık yüzde 70'inin yem olduğunu belirtir. The Livestock Conservancy Leghornun 19. yüzyılda az iştahıyla sevildiğini yazar; yine de yoğun yumurtlayan bir tavuk dengeli bir yumurta tavuğu rasyonuna, sindirime yardımcı grite ve temiz suya ihtiyaç duyar. Penn State tavuk başına 7,5 cm yemlik ve 2,5 cm suluk kenarı önerir. Mutfak artıkları ve tahıl tek başına dengeli bir rasyon oluşturmaz; ince ya da kırılgan kabuk görürseniz rasyonu veteriner hekiminizle gözden geçirin.
Su temiz ve sürekli
The Livestock Conservancy Leghornun avlanmayı ve eşinmeyi sevdiğini yazar; gezinti alanındaki ot ve böcekler beslenmeye katkı sağlar ama yemin yerini tutmaz. Leghorn et için yetiştirilen bir ırk değildir; horozlar hafif kalır, bu yüzden et için civciv büyütmek isteyenler çift amaçlı ya da etçi ırklara bakmalıdır.
Leghorn eğitimi
Tavuk eğitimi, kuşları ellenmeye, akşam kümese kendiliğinden dönmeye ve sahibine yaklaşmaya alıştırmaktır. The Livestock Conservancy Leghornun saldırgan olmadığını ama bazı hatlarının kolay ürktüğünü yazar; bu yüzden Leghorn sakin ırklara göre insana daha geç alışır. Civcivlikten itibaren kısa ve sakin ellemeler, aynı saatte yem verme ve kümes kapısında küçük ödüller güveni artırır.
Ürkek kuşları kovalamak onları daha da kaçak yapar; yerde çömelip yaklaşmalarını beklemek daha iyi sonuç verir. Leghorn uçabildiği için kümes dışına alınırken kanat çırpıp kaçabilir; sağlık kontrollerini kümes içinde, akşam tüneğe çıktıklarında yapmak kolaylık sağlar. CDC kanatlılarla temastan sonra elleri sabunla yıkamayı önerir.
Öncelik sırası
- Civcivlikten itibaren kısa ve sakin ellemeler
- Akşam aynı saatte kümese dönme alışkanlığı
- Yemleme saatlerini sabit tutma
- Sağlık kontrolünü akşam tünekte yapma
- Yeni kuşları sürüye kademeli katma
Leghorn egzersiz ve oyun
Günlük ihtiyaç Her gün geniş ve kapalı bir gezinti alanında serbest dolaşma
The Livestock Conservancy Leghornu çok hareketli, avlanmayı ve eşinmeyi seven bir tavuk olarak tanımlar. Dar bir kümese kapatılan Leghornlarda stres, gagalama ve tüy çekme artabilir; geniş bir gezinti alanı bu ırk için özellikle önemlidir. Leghorn uçabildiği için gezinti alanının üstü ağla örtülmeli ya da çit yüksek tutulmalıdır; tilki, köpek ve yırtıcı kuşlara karşı gece kümes mutlaka kapatılmalıdır. Kuru toprak ya da kum dolu bir toz banyosu köşesi tüy bakımı ve dış parazitlerle başa çıkmak için gereklidir.
Sevdiği oyunlar
- Gezinti alanında eşinme ve böcek arama
- Toz banyosu köşesi
- Saman ya da yaprak yığınında yem arama
- Asılı sebze ya da yeşillik
- Farklı yükseklikte tünekler
Leghorn çocuklarla ve diğer hayvanlarla
Çocuklarla
Leghorn saldırgan değildir, ama The Livestock Conservancy bazı hatların kolay ürktüğünü yazar; kucakta taşınmayı seven bir tavuk beklemeyin. CDC Salmonella riskine karşı 5 yaşından küçük çocukların civciv ve tavuklara dokunmamasını, büyük çocukların gözetim altında olmasını ve temastan sonra ellerini sabunla yıkamasını önerir.
Kedilerle
Kediler özellikle civcivler ve genç piliçler için tehlike oluşturabilir. Civcivleri kedinin ulaşamayacağı kapalı bir yerde büyütün; gezinti alanını sağlam bir çitle koruyun.
Köpeklerle
Köpekler tavukları kovalayabilir ve yaralayabilir; ürkek Leghornlar için kovalanmak ayrıca ciddi strestir. Köpeği kümesle tasmalı ve gözetimli tanıştırın, gezinti alanı ile köpeğin alanını ayırın.
Sağlık: dikkat edilmesi gerekenler
Leghorna özgü ciddi bir kalıtsal hastalık incelediğimiz kaynaklarda yer almaz; The Livestock Conservancy ırkı dayanıklı, soğuğa ve sıcağa dayanıklı bir tavuk olarak tanımlar. Ancak kurum, yoğun yumurtlama nedeniyle tavukların genellikle yalnız 4–6 yıl yaşadığını not eder. Kanatlıların ortak hastalık riskleri bu ırk için de geçerlidir. Merck Veteriner El Kitabı kuş gribinin yüksek patojeniteli suşlarının ani ve yüksek ölümlere yol açtığını, göçmen su kuşlarının virüsü belirti göstermeden taşıyabildiğini; Newcastle hastalığının aşısız kanatlılarda ani ölüm, halsizlik ve solunum güçlüğüyle seyrettiğini, tedavisinin olmadığını ve aşı ile biyogüvenlikle önlenebildiğini yazar. Bu yüzden yabani kuşlarla teması sınırlamak, yemlik ve suluğu kapalı alanda tutmak ve yeni gelen kuşları bir süre ayrı gözlemlemek önemlidir. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın hayvan hastalıklarıyla mücadele düzenlemeleri salgın şüphesinde il ve ilçe müdürlüğüne bildirim yapılmasını öngörür. CDC kanatlıların Salmonella taşıyabileceği için onlara dokunduktan sonra elleri yıkamayı ve kuşları eve almamayı önerir. Biz bu sayfada ilaç adı ya da doz vermiyoruz; aşı ve tedavi yalnız veteriner hekimin kararıyla yapılmalıdır.
Merck'e göre düşük patojeniteli suşlar solunum belirtisi ve yumurta veriminde düşüşe, yüksek patojeniteli suşlar ani ve yüksek ölümlere yol açar; göçmen su kuşları virüsü taşıyabilir.
Merck aşısız kanatlılarda ani ölüm, halsizlik ve solunum güçlüğünün görüldüğünü, tedavisinin olmadığını ve aşı ile biyogüvenlikle önlendiğini yazar.
CDC kanatlılara dokunduktan sonra elleri sabunla yıkamayı, 5 yaşından küçük çocukların civciv ve tavuklara dokunmamasını ve kuşların eve alınmamasını önerir.
The Livestock Conservancy büyük tek ibiklerin soğukta donmaya açık olduğunu yazar; soğuk bölgede kuru ve cereyansız kümes önemlidir.
Bakanlık fazla hayvanın gagalama ve tüy çekmeye yol açtığını vurgular; hareketli Leghorn için alan özellikle önemlidir.
Leghorn sahiplenmeden önce
Leghornu yalnız bol yumurtası için değil, kümes düzeniniz ve beklentiniz bu ırka uyduğu için seçin. Aşağıdaki sorulara dürüstçe "evet" diyebiliyorsanız doğru yoldasınız.
Kendinize sorun
- Üstü kapalı ya da yüksek çitli, geniş bir gezinti alanı sağlayabilir miyim?
- Gürültülü bir ırk komşularımı rahatsız etmez mi?
- Kucak tavuğu değil, hareketli ve ürkek bir kuşla mutlu olur muyum?
- Civciv çıkarmak istersem kuluçka makinesi ya da başka bir kuluçka tavuğu bulabilir miyim?
- Aşı programını veteriner hekimle planlayıp biyogüvenlik kurallarına uyabilir miyim?
- Evde küçük çocuk varsa el yıkama ve gözetim kurallarını uygulayabilir miyim?
İlan seçerken nelere bakılmalı?
- Kuşların hareketli, gözlerinin parlak, burun ve gözlerinin akıntısız olduğuna bakın.
- Dışkı çevresinin temiz, tüylerin düzgün ve parazitsiz, ayak ve bacakların yarasız olduğunu kontrol edin.
- Satıcıya ırk Leghornu mu, ticari beyaz yumurtacı hibrit mi sattığını sorun.
- Irk özelliklerine bakın: sarı bacak ve gaga, beyaz kulak memesi, tek ya da gül ibik (The Livestock Conservancy).
- Aşı geçmişini ve kuşların hangi kümesten geldiğini sorun; sürüde son dönemde ölüm olup olmadığını öğrenin.
- Civciv alırken cinsiyet belirleme garantisi olup olmadığını sorun.
- Yeni kuşları sürüye katmadan önce bir süre ayrı tutup gözlemleyin.
- Görmeden kapora isteyen satıcılardan uzak durun.
Leghorn nereden sahiplenilir?
Leghorn civcivi, kuluçkalık yumurtası ya da yetişkin kuşu ırk tavuğu yetiştiricilerinden, süs ve ırk tavukçuluğu derneklerinin üyelerinden ve kanatlı fuarlarından temin edilebilir. Ticari beyaz yumurtacı hibritler ayrı bir kanaldan satılır; aldığınız kuşun ırk Leghornu mu, hibrit mi olduğunu öğrenin. Kuşları kargoyla görmeden almaktan kaçının.
Leghorn sahiplenme ve sorumluluk
Leghorn civcivi, kuluçkalık yumurtası ya da yetişkin kuşu alırken sağlıklı, hareketli ve aşı geçmişi bilinen kuşları seçin. Bir ırk Leghornu mu, yoksa ticari beyaz yumurtacı hibrit mi aldığınızı satıcıya açıkça sorun; ikisinin verimi ve ömrü farklıdır. Yeni gelen kuşları bir süre ayrı tutup gözlemleyin. Toplu ölüm ya da salgın şüphesinde veteriner hekime ve il/ilçe tarım ve orman müdürlüğüne haber vermek yükümlülüktür.
Leghorn hakkında sık sorulanlar
Leghorn tavuğu nereden gelir?
Leghorn İtalya kökenlidir. The Livestock Conservancy ırkın büyük olasılıkla Toskana'daki Livorno (İngilizce Leghorn) çevresinin yerel tavuklarından geldiğini yazar. Irk 19. yüzyılda Amerika'ya, oradan da İngiltere'ye gitmiş ve bu ülkelerde geliştirilmiştir.
Leghorn tavuğu yılda kaç yumurta yapar?
The Livestock Conservancy yılda yaklaşık 150 ile 320 arasında yumurta verdiğini yazar. Aralık geniştir: üst sınır ticari hatlara, alt sınır ırk ve sergi hatlarına yakındır. Penn State Extension safkan tavukların genel olarak yılda 100–180 yumurta verdiğini belirtir.
Leghorn yumurtası ne renk?
Beyazdır. The Livestock Conservancy ve University of Illinois Extension Leghornun beyaz kabuklu yumurta verdiğini, The Livestock Conservancy yumurtanın iri ya da çok iri olduğunu yazar.
Leghorn tavuğu kaç kilo gelir?
The Livestock Conservancy horozların yaklaşık 6 libre (yaklaşık 2,7 kg), tavukların yaklaşık 4,5 libre (yaklaşık 2 kg) geldiğini yazar. Büyük Britanya Kanatlı Kulübü ırkı yumuşak tüylü hafif ırklar arasında sayar.
Leghorn tavuğu kaç yıl yaşar?
The Livestock Conservancy yoğun yumurtlama nedeniyle Leghorn tavuklarının genellikle 4–6 yıl yaşadığını yazar. Ömür, bakım, beslenme ve hastalıklardan korunmaya göre değişir.
Leghorn kuluçkaya yatar mı?
Pek yatmaz. The Livestock Conservancy Leghornun kuluçkaya yatmadığını ve iyi anne olmadığını, University of Illinois Extension da tavukların nadiren kuluçkaya yattığını yazar. Civciv çıkarmak için kuluçka makinesi ya da başka bir ırktan tavuk gerekir.
Leghorn uçar mı?
Evet. The Livestock Conservancy Leghornun uçabildiğini yazar; bu yüzden gezinti alanının üstü ağla kapatılmalı ya da çit yüksek tutulmalıdır.
Beyaz Leghorn ile ticari yumurta tavuğu aynı mı?
Aynı değil, ama akrabadır. Büyük Britanya Kanatlı Kulübü beyaz Leghornun ticari yüksek verimli yumurtacı hibritlerin geliştirilmesinde önemli olduğunu yazar. Hibritler belirli hatların melezidir; ırk Leghornu ise kendi içinde üretilen saf bir ırktır.
Leghorn soğuğa dayanıklı mı?
The Livestock Conservancy Leghornu hem soğuğa hem sıcağa dayanıklı bir ırk olarak tanımlar; ancak büyük tek ibiklerin soğukta donmaya açık olduğunu, gül ibiklerin soğuğa daha iyi dayandığını belirtir. Soğuk bölgelerde gül ibikli çeşitler avantajlıdır.
Leghorn renkleri nelerdir?
The Livestock Conservancy APA standardındaki çeşitleri sayar: beyaz, açık ve koyu kahverengi, siyah, devetüyü, gümüş, kızıl, siyah kuyruklu kızıl, Columbian ve altın ördek kanadı; bunların bir kısmı tek, bir kısmı gül ibiklidir. En bilinen çeşit beyazdır.
Leghorn et için uygun mu?
Değildir. Leghorn hafif yapılı bir yumurta ırkıdır; tavuk yaklaşık 2 kg, horoz yaklaşık 2,7 kg gelir (The Livestock Conservancy). Et için çift amaçlı ya da etçi ırklar daha uygundur.
Leghorn ne yer?
Civcivlikte başlangıç yemi, büyüme döneminde piliç yemi, yumurtlama başlayınca yumurta tavuğu rasyonu ve grit verilir. Penn State tavuk başına 7,5 cm yemlik ve 2,5 cm suluk kenarı önerir. The Livestock Conservancy ırkın az iştahıyla bilindiğini yazar; yine de rasyon dengeli olmalı, su her zaman bulunmalıdır.
Leghorn tavukları çocuklar için uygun mu?
Saldırgan değildir ama ürkek olabilir. CDC kanatlıların Salmonella taşıyabileceği için 5 yaşından küçük çocukların civciv ve tavuklara dokunmamasını, büyük çocukların gözetim altında olmasını ve temastan sonra ellerin yıkanmasını önerir.
Leghorn hangi hastalıklara yatkın?
Leghorna özgü ciddi bir kalıtsal hastalık kaynaklarda yer almaz; ama kuş gribi ve Newcastle hastalığı bütün kanatlılar için tehlikelidir (Merck). Kümeste ani ve toplu ölüm görülürse veteriner hekime ve il/ilçe tarım ve orman müdürlüğüne hemen haber verilmelidir.
Kaynaklar
- The Livestock Conservancy — Leghorn Chicken
- The Poultry Club of Great Britain — Leghorn (Soft Feather: Light)
- University of Illinois Extension — History of Breeds
- Penn State Extension — Management Requirements for Laying Flocks
- T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı HAYGEM — Yumurta Tavukçuluğu (PDF)
- MSD/Merck Veterinary Manual — Avian Influenza
- MSD/Merck Veterinary Manual — Newcastle Disease in Poultry
- T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı HAYGEM — Hayvan Hastalıkları ile Mücadele
- CDC — Backyard Poultry (Salmonella ve hijyen önerileri)
Bu sayfa numaralı kaynaklardan derlendi ve veteriner hekimlerimiz tarafından incelendi.
Son güncelleme: 2 Kasım 2026 · Bu sayfa muayenenin yerini tutmaz; ilaç ve doz önerisi içermez.
