Kedi oyuncakları: hangisi güvenli, nasıl oynanır?

Kedi oyuncağı, kedinin avlanma davranışını güvenli biçimde yaşamasını sağlayan bir uyarandır; iyi bir oyuncak kediye arama, sinsice yaklaşma, kovalama, atlama ve yakalama fırsatı verir. iCatCare'e göre oyun, kedinin doğal av sırasını izler ve özellikle ev içinde yaşayan kedilerin sıkılmasını önlemek için gereklidir.

Oyun yalnız eğlence değil, bir refah ihtiyacıdır. Amerikan Kedi Hekimleri Derneği (AAFP) ile Uluslararası Kedi Tıbbı Derneği'nin (ISFM) çevresel ihtiyaçlar kılavuzu, kedinin sağlıklı bir ortam için beş temel ihtiyacından birini "oyun ve avlanma davranışı" olarak sayar. VCA'nın özetine göre bu ihtiyaçlar karşılanmadığında aşırı yalanma gibi strese bağlı davranışlar ve kedi idrar yolu hastalığı gibi sorunlar ortaya çıkabilir.

Kedi açlıktan değil fırsat buldukça avlanır; bu yüzden karnı tok bir ev kedisi de oyuna ihtiyaç duyar. iCatCare'e göre kediler yalnız avlanan ve fırsatçı beslenen hayvanlardır; dışarıdan yiyecek almayan bir kedi günde 10–20 av yakalamak zorunda kalabilir ve her av denemesinin başarı oranı yüzde 50'nin altındadır. İyi beslenen bir ev kedisi bile günde yaklaşık 3 saat avlanır.

Aynı kaynağa göre yetişkin kediler gerçek ava benzeyen oyuncaklarla daha yoğun ve daha uzun oynar; yani kedi oyuncağı ava benzedikçe işe yarar. Kediyi daha çok besleyerek av isteği azaltılamaz, yalnız kilo aldırılır. Bunun yerine gün içine yayılmış küçük öğünler, bulmaca besleyiciler ve sık, kısa oyunlar önerilir. Öğün düzeni için kedi ne yer rehberine bakabilirsiniz.

Kediyle oyun kısa, sık ve ava benzer olmalıdır. iCatCare'e göre kediler "kısa mesafe koşucusudur"; yaklaşık bir dakikalık yoğun bir oyun bile iyi bir seans sayılabilir. Cats Protection ev kedileri için gün içine yayılmış çok sayıda kısa oyun önerir. En uygun zaman kedinin doğal olarak hareketli olduğu saatlerdir; bunlar çoğu zaman sabah erken ve akşam karanlığıdır.

Oyunun süresinden çok düzenli olması önemlidir. Kedi oyuncağa ilgisini kaybedince ısrar etmeyin; birkaç saat sonra farklı bir oyuncakla yeniden deneyin. Oyun sonunda küçük bir ödül vermek, iCatCare'in önerdiği gibi gün içine yayılmış küçük öğün düzeniyle de uyumludur.

Çok kedili evde her kediyle ayrı ayrı oynamak gerekir; çünkü kedilerin oyun isteği farklıdır ve çekingen kedi grup oyununda geri planda kalır. iCatCare, her kedinin oyun isteğinin ayrı değerlendirilmesini, kedilerle gruptan uzakta birebir oyun saatleri ayrılmasını ve giriş-çıkış delikli kutular, farklı yükseklikte eşyalar gibi kedilerin saklanıp geri çekilebileceği oyun alanları sunulmasını önerir.

AAFP/ISFM kılavuzu da oyun alanı dahil temel kaynakların (mama, su, tuvalet, tırmalama, oyun ve dinlenme alanı) birbirinden ayrı, birden fazla yerde bulunmasını önerir. Oyun sertleşip yaralanma riski doğarsa araya girin: iCatCare, kediler fiziksel olarak dövüşmüyorsa onları olta ya da tekme oyuncağıyla oyalamayı, sert oyun ya da kavga sürerse veteriner hekime danışmayı önerir.

İp, kurdele, yün, iplik ve gelin teli gibi uzun, ince nesneler kedi için en tehlikeli oyuncaklardır. iCatCare'e göre bunlar yutulursa bağırsakların büzülüp iç içe geçmesine yol açabilir ve çoğu zaman ameliyat gerekir; saç tokası, lastik bant, oyuncak dolgusu ve lifleri de yabancı cisim olarak yutulabilir. VCA, kedilerde ipin sık olarak dilin altına takıldığını, serbest ucunun bağırsaklarda ilerleyip bağırsağı yırtabileceğini belirtir.

Merck Veteriner El Kitabı'na göre hayvanınız ip ya da misina yuttuysa ağzından geri çekmeye çalışmayın; ip bağırsağa takılmış olabilir ve çekmek bağırsakta yırtığa yol açabilir. iCatCare de yutulan nesnenin "kendiliğinden çıkacağını" varsaymadan hemen veteriner hekime başvurulmasını önerir.

Daha önce oynayan bir kedi aniden oyuna ilgisini kaybettiyse, çok uyuyor ve saklanıyorsa önce veteriner hekime gidin; iCatCare, kedilerin hastalığı saklama eğiliminde olduğunu ve bazen tek işaretin daha çok uyumak ve ilgisizlik olabileceğini belirtir. Oyun sırasında sert saldırganlık, kediler arasında süren kavga ya da insanlara yönelen ısırma varsa da hekime danışın; iCatCare'e göre hekim gerektiğinde klinik bir hayvan davranışı uzmanına yönlendirebilir.

Gece koşturma, aşırı miyavlama ve mobilyaya saldırma gibi davranışlar çoğu zaman sıkıntı ve karşılanmayan oyun ihtiyacıyla ilgilidir; ama sağlık sorunlarını da gösterebilir. Sesle ilgili ipuçları için kedi neden miyavlar sayfasına bakabilirsiniz. Enerjisi yüksek bir kedi düşünüyorsanız hangi kedi ırkı bana uygun testi, örneğin Bengal kedisi gibi hareketli ırkların oyun ihtiyacını önceden görmenize yardımcı olur; ırklar için kedi sayfasına bakın.